آیا شیرینی پزی در قدیم هنر بود؟

امروزه انواع مختلف شیرینی ها در دسترس ما قرار دارد، و هر یک از ما نوعی از آن ها را بیـشتر دوست می داریم. چه بسا که هنگام خوردن شیرینی دلخواه خود این تصور به ذهنمان آید که شیرینی یکی از چیزهای لذت بخشی است که در عصر خود ما پدید آمده؟
ولی حقیقت این طور نیست، چه شیرینی پزی یکی از کهن ترین کشف های بشر بوده است. بیشتر مردم در قدیم چیزهایی داشتند که به عنوان شیرینی مصرفشان می کردند. حتی مصریان تصاویر و نبشته هایی درباره شیرینی و شیرینی پزی از روزگار باستان به یادگار نهاده اند.
در اروپا تا پیش از قرن 17 شیرینی پزی به صورت یک هنر مستقل نبود. ولی از آن تاریخ به بعد، با وارد کردن مقدار بسیاری شکر از مستعمرات، شیرینی پزی به عنوان یک هنر مسـتقل مورد توجـه قرار گرفت. اکنون بیش از 2000 نوع شیرینی در جهان یافت می شود که یکی از متداول ترین آن ها در آمریکا شیرینی موسوم به مارشمالو می باشد.
« مارشمالو » از به هم آمیختن این مواد تهیه می شود: شکر، نوعی گلوکز، سفیده ی تخم مرغ و کمی چاشنی ژلاتین، که این ها را خوب درهم می آمیزند و یک شیرینی پف کرده و سبک از آن به دست می آورند.
نوع سفید رنگ « مارشمالو » از همه بیشتر مرغوب است که لایه ای از شکر نیز روی آن را فرا گرفته است.
شیرینی های رایج دیگر در آمریکا عبارتند از: شیرینی بادام زمینی، مارشمالوی موزی و مارشمالوی تخم مرغی که در عید پاک فراوان یافت می شود. برخی از مارشمالوها را با رویه ای از شکلات و نارگیل برشته عرضه می کنند.
همان گونه که دیدید تمام این شیرینی ها را « مارشمالو » نام گذاری کرده اند. آیا می خواهید بدانید که این نام عجیب از کجا پیدا شده است؟
مالو درگیاه شناسی یعنی تیره پنیرکان که بیش از نُه هزار گیاه را شامل می شود: از درختان بزرگ گرفته تا بوته های کوچک و حتی از باب مثال پنبه نیز گیاهی از خانواده « پنیرکان » است.
مارشمالو یعنی « خطمی » که این گیاه نیز از تیره ی پنیرکان به شمار می رود. چون در قدیم از این گیاه، شیرینی تهیه می کردند امروزه نیز همین نام را به تعدادی از شیرینی های رایج در آمریکا داده اند.
تیره پنیـرکان گیاهان بسیار جالبی را شامل می شود. چه به راه های مختلفی می توان از آن ها استفاده کرد. از برخی از آنها الیاف و از برخی دیگر چسب تهیه می کنند. البته بعضی هایشان هم خوراکی هستند.
نوعی از پنیرکان دانه های بسیار خوشبویی دارند که از آن ها عطر می گیرند. برگ های یک نوع چینی آن ها به درد تهیه واکس سیاه برای کفش، می خورند.
بسـیاری از پنـیرکان گل های سفید، صورتی، زرد و قرمز رنگ دارند. برخی از این گل ها آن قدر درشتند که قطرشان به 25 سانتی متر می رسد.
خطمی فرنگی و گل شارون نیز به تیره پنیرکان تعلق دارند.
در جزایر هاوایی انواع بسیار جالبی از این گیاهان یافت می شود، نوعی از آن ها همان است که در ساختن گردنبند گل معروف به لیس مورد استفاده است.

چگونه هواپیما پرواز می کند؟

پیش از آن که راز این نکته را دریابیم که هواپیما چگونه به هوا بلند می شود؛ لازم است که نخست چیزهایی درباره ی خود هوا مطالعه کنیم.
هوا مانند یک دریا آب است. شما اگر به این راز پی برده باشید که چگونه گاهی آب برخی از اجسام را بر سطح خود نگاه می دارد، در آن صورت به راز پرواز هواپیما هم پی برده اید.
آیا هیچ گاه یک اسکی باز را روی آب دیده اید؟ آیا توجه کرده اید مادام که قایق به سرعت او را به دنبال خود می کشد، او هم بر سطح آب می ماند. اما همین که قایق از حرکت می ایستد، اسکی باز هم در آب فرو می رود.
علت این پدیده آن است که جریان سریع آب نیرویی در زیر پاهای اسکی باز ایجاد می کند که با همین فشار او را بر سطح آب نگاه می دارد. از این رو، همین که جریان آب متوقف شود آن نیرو هم قطع شده، در نتیجه اسکی باز در آب فرو می رود.
درباره ی پرواز هواپیما نیز می توان عیناً همین مطلب را گفت. یعنی اگر می بینیم هواپیما در هوا بلند می شود این بر اثر فشـار هوایی است که از زیر بال هایش می گذرد و در نتیجه آن را به آسـمان بلند می کند.
اکنون که تا اندازه ای با نقش « هوا » یا «آب» در بالا نگاه داشتن اجسام آشنا شدید، بیاییم و درباره ی هواپیما توضیح بیشتری بشنویم:
نخست، باید بدانیم که هر یک از بال های هواپیما دو سطح دارد. یکی سطح زیرین و دیگری سـطح بالایی.
سطح زیرین بال تقریباً مسطح است، ولی سطح بالایی آن در جهت عرض کمی خمیده می باشد. از این رو، هوایی که هنگام حرکت هواپیما از روی آن می گذرد اندکی قوس وار است و همین نوعی خلأ را بر فراز بال ها ایجاد می کند.
از سوی دیگر، چون زیر بال ها مسطح است خلأیی ایجاد نمی شود و درنتیجه هوایی که از زیر بال ها عبور می کند فشار بیشتری در آن جا وارد می آورد. آن گاه بر اثر همین فشار هوا است که هواپیما از زمین به هوا برمی خیزد. ولی یادتان باشد که تا هواپیما به پیش حرکت نکند، چنین فشاری در زیر بال هایش تولید نمی شود و در نتیجه هرگز نیروی برآور پیدا نمی کند تا به آسمان بلند شود.
چگونه هواپیما وقتی که در آسمان است به پیش رانده می شود؟ به وسیله ی ملخ. پس فایده ملخ، پیش راندن هواپیما در هوا است. ملخ هواپیما درست مانند پیچی است که در چوب فرو می کنیم. هر بار که پیچ را یک دور می چرخانیم، می بینیم که خود به خود مقداری در چوب فرو می رود. ملخ نیز همین گونه می چرخد، در شکم هوا فرو می رود و راه خود را به جلو بازمی کند. به همین دلیل است که انگلیسی ها به ملخ هواپیما « پیچ هوا » می گویند.
ملخ چگونه در هوا نقش پیچ را بازی می کند؟
وقتی که هوا به سرعت جریان یابد یا چیزی در میان آن سریع حرکت کند، مانند یک جسم جامد می شود. آیا تا کنون توجه کرده اید که چون باد تنـدی می وزد آن را مانند یک جسم جامد بر گونه ها و اندام خود حس می کنید؟ در آغاز کار که خلبان، هواپیما را تازه روشن کرده گردش ملـخ ها آنقدر سریع نیست که بتواند مانند پیچ در هوا فرو روند. ولی همین که بر سرعت خود بیفزایند دارای چنین خاصیتی می شوند و هواپیما را به پیش می رانند. این حرکت را پیشرانه می گویند.
نیروی پیشرانه بر اصطکاکی که به هنگام حرکت، بر سطح صاف ایجاد شده، غلبه می کند.
نیروی برآور نیـز بر روی نیـروی جاذبه ی زمین غلـبه می کند. در نتیـجه،« پیشرانه» و « برآور » هر دو سبب می شوند که هواپیما در آسمان راه برود.

گاز برای اولین بار چه موقع مورد استفاده قرار گرفت؟

بشر می تواند گاز را از یک جاهائی که طبیعت ذخیره کرده است به دست بیاورد و یا خود، آن را تولید کند. حالا در اینجا چگونگی تولید یا ساختن گاز را توسط بشر برایتان توسط شرح می دهیم. اگر یک چپق گچی را با گرد زغال سنگ پر کنیم و سر آن را هم با گچ بپوشانیم، بعد آن را در یک گرمای خیلی زیاد حرارت بدهیم، می بینیم که از سوراخ ساقه چپق، دودی شروع به خارج شدن می کند و خروج این دود به زودی متوقف می شود. حالا اگر یک اشعه را زیر این چپق نگاهداریم، گازی که از خارج می شود، به صورت یک شعله کمرنگ و دائمی شعله ور می گردد. بنابراین، همین آزمایش کوچک مراحل و طرز تشکیل گاز زغال سنگ را نشان می دهد.
در سال 1792 یک مهندس اسکاتلندی که «ویلیام مورداک» نام داشت، برای اولین بار از گاز مصنوعی، استفاده کرد. او گاز تولید شده از زغال سنگ مشتعل را تصفیه کرده و با استفاده از لوله ای از این گاز برای روشنایی خانه مسکونی خود استفاده کرد. چند سال بعد هم از همین روش برای روشنایی کارخانه ای در بیرمنگام استفاده نمود.
در ایالت متحده امریکا. گاز مصنوعی قبل از گاز طبیعی، برای ایجاد روشنائی به کار می رفت. در1812، «دیوید ملویل»، از گاز زغال سنگ در بالتیمور مری لند خیابان های شهر را با استفاده از گاز مصنوعی روشن کردد. گاز طبیعی برای اولین بار در «فردونیا» نیویورک، در 1821 به کار رفت.
امروزه، از گاز طبیعی بیشتر از گاز مصنوعی، استفاده به عمل می آید. واضح است که این، به علت کشف منابع تازه گاز می باشد. توسعه استعمال مختلف گاز در زندگی روزمره و کارخانه ها و غیره و پیشرفت و ساخت انواع جدید لوله کشی ها این امکان را فراهم کرده که بتوانند این منابع گاز را به شهرهای بزرگ متصل کنند.

چه مدتی است که بشر تختخواب می سازد؟

هیچکس به درستی نمی داند که اولین تختخواب دنیا را چه کسی ساخته است؟
ولی چیزی که می دانیم این است که ایرانیان، آسوری های قدیم، مادها و دارای تختخواب هایی بوده اند که کاملاً استادانه ساخته شده است. این تختخواب ها که معمولاً از سنگ و چوب یا فلز ساخته می شدند، دارای نقش و نگارها و تزئینات بسیار زیبا و جالبی بوده اند.
مصری های قدیم تختخواب های چوب به کار می برده اند و چهارچوب چوبی به کار می برده اند که در قسمت بالای سر آن یک تخته یکپارچه ای نصب می شده است. و رویه ی تخت را از بندهای چرمی صلیب وار می پوشاندند و روی این بندهای چرمی پوست انداخته می شده است.
چهارچوب این تخت ها، از چوب های گرانقیمت یا عاج یک پارچه تهیه می شده و پایه های تخت هم تماماً یا از نقره بوده یا از برنز.
رومی ها دارای تختخواب های بلندی بوده اند که با چند پله به زمین متصل می شده و احتمالاً هم آنها بودند که برای اولین بار تختخواب دو نفره را متداول کردند. این تختخواب پرده های گرانقیمت داشته و استادانه تزئین می شده اند. معروفست که یکی از امپراطوری های رومی تختخوابی از نقره خالص داشته است!
در قرون وسطی بسیاری از مردم در روی تختخواب هائی می خوابیده اند که به صورت یک فرش بوده که روی کف اتاق پهن می کرده اند و یا فرشی که روی نیمکت می انداخته اند.
تشک هائی که از پر یا پشم یا مو بوده اند، روی این فرشها می انداخته و احتمالاً از یک تکه پوست هم به عنوان لحاف استفاده می کردند.
بعداً در قرن سیزدهم تختخواب جنبه زییاتر و اشرافی تری پیدا کرد. در این دوره چهارچوب تخت ها از چوب بود که با نقاشی و کنده کاری و سایر تزئینات جالب، آن را زینت کرده اند.
بعد، یک نوع تختخواب پدید آمد که از سقف آویزان شده و یا به دیوار بسته می شد. به زودی تمام انواع تختخواب های بزرگ و اصیل مخصوص استفاده ثروتمندان، یکی پس از دیگری طرحریزی شدند و بدین ترتیب تختخواب به صورت یکی از اجزاء اصلی اثاثیه خانه درآمد.

گرد نان پزی چیست؟

آیا می دانیـد وقتی که مادربزرگ کیک خانگی می پزد، نقش کوچکی از یک شیمیدان را بازی می کند؟
این مادر بزرگ حتماً گرد نان پزی را به کیک خود زده تا خوب پف کند. این کار خود انجـام نوعی عمل شیمیایی است.
اکنون مدت 60 سال است که گرد نان پزی در آشپزخانه ها مصرف می شود. کدبانوهایی که با اصول جدید آشپزی آشنا هستند با این گرد انواع شیرینی ها، کیک ها، بیسکویت و بسیاری چیزهای دیگر می پزند. فایده این گرد آن است که شیرینی ها بهتر ور می آیند و خوشمزه می شوند.
اما نانوایی های بزرگ که روزانه باید صدها قرص نان تحویل مشتریان خود بدهند به جای « گـرد نان پزی » از خمیر مایه استفاده می کنند. البته خمیرمایه نسبت به گرد نان پزی مدت طولانی تری لازم دارد تا اثر خود را ببخشد. اما گرد نان پزی به سرعت عمل می کند.
گرد نان پزی آمیزه ای از این دو گرد است :
1 - جوش شیرین ( یا بیکربنات سدیم )
2 - یکی از اسیدها
این دو گرد را به هم می آمیزند و با نشاسته نیز مخلوط می کنند تا قبل از مصرف همچنان خشک باقی بمانند.
همین که « گرد نان پزی » را به خمیر شـیرینی یا کیک بزنند خود به صورت مایع در می آید و سپس عمل شیمیایی خود را آغاز می کند. عکس العمل اسید با سود قلیایی این است که صـدها حباب بسیار ریز مانند گاز آب سودا، پدید می آورد. این حباب ها همان گاز کربنیک است.
حباب ها در همه جای شیرینی پخـش و بر اثر حرارت منبسط می شوند. در حالی که شیرینی دارد بر سر آتش می پزد، این حباب ها سوراخ های ریزی در اندرون آن ایجاد می کنند و بر اثر همین ها است که شیرینی پف کرده، اسفنج مانند از طبخ بیرون می آید. خوردن چنین شیرینی بسیار لذت بخـش خواهد بود.
هم اکنون برایتان گفتیم که گرد نان پزی از جوش شـیرین و نوعی اسید تهیه می شود.
اکنون در توضیح این مطلب باید بگوییم که گرد نان پزی بر سه گونه است:
1 - گرد نان پزی فسفاتی که اسید فسفات دارد.
2 - گرد نان پزی تارتراتی که بیتارترات پتاسیم دارد.
3 - گرد نان پزی مرکب که از دو اسید مختلف، یکی فسفات و دیگری سولفات، تهیه شده است.
تمام انواع گرد نان پزی مفید و خوبند و اختلاف میانشان فقط بر سر سرعت یا کنـدی تأثیرشان می باشد. برخی زود عمل می کنند و برخی دیگر، اندکی دیرتر اثر خود را می بخشند. مثلاً گـرد نان پزی تارتراتی درخمیر سرد بسیار سریع عمل می کند. ولی گرد نان پزی فسفاتی، آهسته تر تأثیر خود را می بخشد.
اما گرد نان پزی مرکب دارای دو نوع اثر است، زیرا که از ترکیب دو نوع اسید مختـلف تهـیه شـده است. بنابراین، وقتی که خمیر در تنور حرارت می بیند، گرد نان پزی را به مقدار اندک به آرد می افزایند و معمولاً آن را همراه با آرد، الک می کنند تا به طور یکنواخت در همه جا مخلوط شود. در ضمن، باید مقدار لازم را دقیقاً دانست تا مبادا کم و زیاد شود.
معمولاً برای یک فنجان آرد، یک تا یک و یک چهارم قاشق چای خوری گرد نان پزی کافی است.

لاک صـدفی چیست؟

در هندوستان و تایلند حشره ای است به نام حشره لاک که از اندامش شیره ای می تراود.
از این شیره « لاک صدفی » یا « شلاک » را تهیه می کنند. نوزاد این حشره، خود را به نهال برخـی درختان می آویزد. پوزه ی خود را درون پوست درخت کرده غذای خود را بدین گونه به دست می آورد. آن گاه ماده چسبناکی از بدنش تراوش می کند که سر تا سر اندامش را خیس می نماید.
حشره لاک آن قدر فراوان یافت می شود که شاخه های درختان را از شیره بدن خود خیس خیس می کنند. برای جمع آوری شیره ها، در ماه اول و آخر تابستان، این شاخه ها را در حالی که حشره های لاک همچنان بر آن ها چسبیده اند، از تنه‌ درخت می برند. سپس آن ها را تکه تکه کرده با آب گرم طوری می شـویند که هر گونه مواد رنگی از آن ها فرو بریزند. بعد هم از پارچه های صـافی عبورشان می دهند و آن چه به دست می آید در جایی می گسترند تا به صورت ورقه های نازکی، خشک شود.
دراین هنگام دیگر لاک صدفی آماده شده؛ منتهی هنوز به رنگ نارنجی می باشد. سپس با افزودن ماده‌ سفید کننده می توان از آن لاک سفیدی به دست آورد.
پیـش از مصرف، لاک صدفی را در الکل حل می کنند. چون آن را بر روی چیزی می مالند پس از اندک زمانی الکل پریده، لاک باقی می ماند و جلا و درخششی به آن می دهد.
لاک صدفی را بر کف اتاق و بر روی مبل و صندلی هم می مالند. خشک شدن لاک بر اثر تبخیر آن است و این کار بسیار سریع انجام می گیرد. خشک شدن سریع لاک، یکی از امتیازها و دلیل مرغـوبیت آن است و به همین جهت مصرف بسیاری پیدا کرده است.
لاک صدفی نسبت به سایر لاک ها به راحتی سنباده می خورد و شفاف می گردد. منظور ما از دیگر لاک ها « روغن جلا » می باشد.
روغن جلا نوعی رنگ معمولی است ولی هیچ گونه رنگیزه ای، نه سفید و نه دیگر، در بر ندارد. این را از حرارت دادن مخلوط رزین های سخت، همراه با یکی از روغن های خشک شونده، به دست می آورند.
آب، الکل، صابون و سایر مواد پاک کننده بر روی لاک صـدفی لکه می اندازند. زیرا که این نوع لاک هرگز مانند روغن جلا مقاوم و آسیب ناپذیر نمی باشد.

ماشین رختشویی از چه تاریخی اختراع شد؟

همه با ماشین رخت شویی آشنا هستند، اما این ماشین هنوز در بسیاری از خانه ها جزو اثاثیه تجملی به شمار می رود. پیش از اختراع رختشوهای مکانیکی معمولاً لباس ها را در طشت های مسی یا لعابی می شستند. رخت ها را روی ورقه ای از آهن موجدار می انداختند و آب زیادی روی آن می ریختند و چنگ می زدند تا چرک و کثافات از آنها خارج شده با آب شسته شود. سپس لباس های شسته را فشار می دادند و آب اضافی آن را می گرفتند و برای خشک شدن روی طناب پهن می کردند. اولین ماشین رختشویی در سال 1858 در شهر پیتسبورگ آمریکا ساخته شد. اصول این ماشین چنین بود که پره های عدیده ای در داخل آن کار می گذاشتند و بعد با یک دسته که به پهلوی آن وصل بود پره ها را به حرکت در می اوردند و به وسیله آن لباس ها را با چرخاندن می شستند. ماشین های دیگری هم به تقلید و بر اساس همین ماشین بعداً ساخته شد.
اما همه این ماشین ها آن طوری که باید، کارآمد و موفق نبودند. لباس غالباً به پره های آن گیر می کرد و پاره می شد. فقط در سال 1907 بود که ماشین رختشویی نسبتاً کاملی اختراع گردید که با موتور کار می کرد و کارکرد آن رضایت بخش بود. در سال 1912 سازندگان انواع ماشین رختشویی ماشین های خود را مجهز به نیروی برق کردند.
بدنه ماشین های رختشویی اولیه از چوب ساخته می شد، ولی به تدریج سازندگان به فلزهای مختلف از قبیل مس و فولاد آبدیده و آلومینیوم و روی توجه نمودند. در سال 1961 تقریبً بدنه همه ماشین های رختشویی با فلز لعابدار ساخته می شد، زیرا این گونه ماشین ها در مقابل گرد رختشویی و هر مقدار حررات آب مقاومت بیشتری داشتند.
دستگاه «اتکا دهنده» در این ماشین ها به سال 1932 تعبیه شد. این دستگاه (تکان دهنده) دارای سر مخروطی شکلی است که چند پره در انتهای آن قرار دارد.
این دستگاه لباس را به بالا و پایین و به اطراف حرکت می دهد تا آلودگی های آنها پاک شود. ماشین رختشویی کاملاً خودکار در سال 1937 به بازار آمد.
غالب ماشین های رختشویی ظرفیت چهار یا پنج کیلو رخت را دارند و در هر دفعه آنها میان 35 تا 45 گالن آب به مصرف می رسانند. درجه حررات آنها نیز معمولاً بین 135 تا 165 درجه فارنهایت است.
نخستین ماشین خشک کننده برای مصارف خانه در سال 1930 ساخته شده و نخستین ماشینی که ترکیبی از شوینده و خشک کننده بود، به سال 1935 به بازار آمد.

ریون چیست؟

هزاران سال می گذشت و بشـر همچنان پارچه های خود را از الیاف طبیعی، می بافت، یعنی از پنبه، پشم، ابریشم و کتان.
این ها را الیاف طبیعی می نامند زیرا به همان صورتی که هست از گیاهان، یا از بدن حیوانات و یا از کرم ابریشم در اختیار ما قرار گرفته، مصرف می شوند.
سپس در پرتو ی دانش انسان توانست که خود نیز الیافی بسازد. یعنی الیاف مصنوعی که اصلاً شباهتی با نخ طبیعی ندارند.
الیاف مصـنوعی را از مغز چوب، پـنبه، شیر، زغال سنگ، آب، هوا و مواد بسیاری دیگر تهیه می کنند. برخی از الیاف مصـنوعی به قدری عالی ساخته می شوند که به ظاهر هیچ فرقی با الیاف طبیعی ندارند. در میان این ها از همه معروف تر گویا ریـّون است که از پنبه یا مغز چوب به دست می آید. البته از مغز چوب، کاغذ هم می سازند، و از پنبه نیز مواد منفجره تهیه می کنند.
درتمام گیاهان یک ماده شیمیایی وجود دارد به نام سلولز. آیا می دانید که پنبه هم سلولز است. سلولز از نظر شیمیایی به شکل مایع غلیظی است که اگر آن را به شیوه‌ خاصی به عمل آورند، نخ و برخی از فرآورده های دیگر از آن به دست می آید.
ریون را به اشکالی گوناگون می توان ساخت. یعنی می توان آن را مانند ابریشم، پشم و یا کتان به عمل آورد.
چون ریون ساخته دست بشر است آن را به هر گونه ای که بخواهد در می آورد، مثلاً کوتاه و پرزدار یا بلند و کشیده مانند رشته ابریشم. از به هم تابیـدن ریون های کوتاه و پرزدار، نخـی شبیه الیاف پشم و کتان، به دست می آید و پارچه هایی که از آن بافته می شوند شکل پارچه های پشمی یا نخی هستند.
ولی برای جامه های کشباف و جوراب از « نخ ریون » استفاده می کنند.
نوعی نخ مخصوص و ضـخیم ریون در تهیه‌ ی طناب لاسـتیک اتومبیل و همراه کائوچوی مصنوعی به کار می رود. به هنگام تابیدن یا به عمل آوردن ریون، گاهی الیاف بلند پاره می شوند و یا در هم گیر می کنند.
در گذشته، این ها را مواد بی مصرف پنداشته همه را دور می ریختند، ولی بعـداً دریافتند که می توان همین الیاف پاره و به هم گره خورده را با ماشین های پشم ریسی شانه کرد و آن ها را به صورت نخ، ریسـید. این کشف زمینه ای جدید در صنایع ریون گشود. زیرا نخ هایی که بدین گونه به دست می آیند نرم و پرزدار بوده حالت پارچه های پشمی و یا پشمی بسیار ظریف ( فلانل ) را پیدا می کنند. از آن پس دیگر چنین مواد را که قبلاً بی مصرف می پنداشتند، عمداً به وجود می آورند تا با ریسیدن آن ها بتوانند نخ برای تهیه‌ پارچه های بسیار مرغوبی فراهم بیاورند.

چگونه آدامس به وجود آمد؟

« آدامس » از نوعی صمغ، شکر، گلوکز و چاشنی تهیه می شود. ساعت ها آدامس در دهان ماست که آن را پیوسته می جویم بی آن که تمام بشود. آدامس این خاصیت را از صمغی که در تهـیه ی آن به کار رفته، گرفته است.
برای تهیه‌ ی آدامس بادکنکی از نوعی صمغ کشدار استفاده می کنند. از این رو می بینیم که کش می آید و پاره نمی شود.
امروزه در سراسر جهان، کارخانه های بسیاری مشغول تهیه آدامس هستند، و هرکدام به شیوه ی خاص خود موادی را با هم ترکیب می کنند و آدامس هایی رنگارنگ و مختلف به بازار می فرستند. با این وصف، همه بیش و کم، از یک شیوه مشترک پیروی می کنند و آن این است:
نخست یک ماده ی صمغی را خوب به عمل می آورند. پس از گداختن صمغ و نابود ساختن میکروب هایش در دیگ بخار، آن را به درون « ماشین خرده آشغال جداساز» می فرستند.
این ماشین با نیروی « مرکز گریز » به سرعت می چرخد و کثافت ها و خرده آشغال ها را از درون صمغ کاملاً جدا می سازد.
پس از آن که صمغ تمیز و گداخته شد مقداری شکر، گلوکز و مواد طعم بخش بر آن می افزایند.
معمولاً این مواد را به نسبت های زیر با هم مخلوط می کنند:
صمغ 20 درصد
شکر 63 درصد
گلوکز 16 درصد
چاشنی 1 درصد
چاشنی یا مواد طعم بخشی که در آدامس به کار می روند عبارتند از: نعناع، میخک و دارچین.
سپس در حالی که مخلوط آدامس هنوز گرم است؛ آن را از میان چندین غلتک عبور می دهند و آن را به صورت نوار بسیار نازک و درازی در می آورند. ضمناً برای آن که به جایی نچسبد، گرد شـکر بر آن می پاشند.
وقتی که نوار آدامس به آخرین غلتک می رسد از زیر تیغه هایی می گذرد که آن را به اندازه های کوچک و قابل مصرف، قطعه قطعه می کنند.
آن گاه نوبت بسته بندی می رسد. برای پیچیدن و بسته بندی آدامس ها نیز ماشین دیگری آماده‌ کار است.
این بود شیوه عمومی تهیه آدامس که همه‌ کارخانه های جهان تقریباً از آن پیـروی می کنند.
بیشتر صمغ هایی که اکنون در آدامس سازی به کار می روند، مصنوعی و ساختگی می باشند. البته برخی هم مانند سقز آمریکایی چیکل صمغی طبیعی بوده و آن را از شیره ی درخت گرفته اند.
سقز آمریکایی را از نوعی درخت همیشه سبز وحشی به نام سپوتی در مکزیک و گواتمالا به دست می آورند.
شیره سفید رنگ این درخت را در سطل هایی ریخته، آن را می جوشانند و در قطـعه های 12 کیلویی قالب زده، روانه ی کارخانه های آدامس سازی می کنند.
مردم آمریکای مرکزی چیکل خام را که تازه از درخت گرفته شده، همین جوری می جَوَند. کسانی که تازه قدم به سرزمین انگلستان جدید نهاده بودند صمغ صنوبر را به تقلید از سرخ پوستان آن جا می جویدند و این نخستین آدامسی بود که در اوایل قرن 18 در آمریکا به بازار عرضه گردید.
آمریکاییان برای نخستین بار در 1860 چیکل را از آمریکای مرکزی خریدند و می خواستند آن را جایگزین کائوچو نمایند. ولی سپس در حدود 1890 بود که چیکل در صنعت آدامس سازی نیز به کارشان آمد.
و این آغاز صنعت آدامس سازی مدرن در جهان به شمار رفت.

چگونه موتور جت کار می کند؟

گرچه موتورهای جت به تازگی در اختیار بشر قرار گرفته و نیرومندترین هواپیمـاها با آن حرکت و پرواز می کنند، ولی قاعده فنی آن در 2000 سال پیش کشف گردیده بود.
واژه ی جت یعنی « جهش ناگهانی مایع یا گاز از یک دهانه ی تنگ. »
قاعده ی پیش راندن با جت مبنای ساخت موتورهای جت است. این قاعده به وسیله ی یک ریاضی دان یونانی به نام هرون اسکندرانی در 120 سال پیش از میلاد مسیح کشف گردید.
این ریاضی دان یک گوی فلزی برداشت و برایش چند منفذ گذاشت. وی چنین گویی را به وسیله‌ جهـش بخار که از منفذهای تنگـش خارج می شد، به حرکت در می آورد. برای آن که بیشتر به کار« پیشرانی با جت » آشنا شوید؛ توجه شما را به یک بادکنک معمولی جلب می کنیم. در صورتی که دهانه‌ ی بادکنک بسته باشد، هوای درون آن بر تمام سطح داخلیش به طور یکسان فشار وارد می آورد. اما همین که دهانه اش را باز کنیم فشار از همه جا کاسته شده، بر دهانه‌ ی تنگ بادکنک هجوم می آورد. حالا بادکنک را در هوا رها کنید، خواهید دید که با فشار همان هوایی که از دهانه اش بیرون می آید، به پیش رانده می شود.
پس حالا خوب متوجه شدید که چرا و چگونه هوایی که با فشار از دهانه‌ ی تنگی خارج می شـود، جسمی را به سمت جلو می راند. اکنون اگر بخواهیم این مطلب را در قالب قانون فیزیکی حرکت بیان کنیم، می گوییم:
برای هر عملی یک عکس العملی وجود دارد.
اکنون برای تان این قانون را توضیح می دهیم:
در یک موتور جت، عمل عبارت است از: « تخلیه ی هوا که به سمت عقب فشار می آورد » (حرکت وارنه ). عکس العمل آن هم عبارت است از: « هل دادن جسم به سمت جلو » (حرکت پیشرانه یا بر آور.)
موتورهای جت اساساً به دو گونه ساخته می شوند:
1 – رامجت
2 - توربوجت
رامـجت به نوعی موتور جت می گویند که شبیه به یک لوله ی بخاری پرنده است و هیچ قسمتی از آن متحرک نیست. فقط هوا از دهانه‌ ی جلویش ( یعنی هواکش ) وارد می شود.
سپس با بنزین مخلوط شده، می سوزد و بدین وسیله حدود 5 برابر، برحجم گاز می افزاید و با فشار قوی از دم هواپیما خارج می گردد.
آتشی که در رامجت است به هنگام توقف هواپیما هرگز فشـاری تولید نمی کند. ولی به هنـگام حرکت، هر چه سریع تر پرواز کند، نیرو و فشار بیشتری پدید می آورد.
اما توربوجت موتوری است که به توربین مجهز گردیده و دارای یک « کمپرسر » است که هوا را به وسیله آن مکیده با فشار وارد « اتاق احتراق » می کند.
در این جا هوا با بنزین آمیخته شده، می سوزد. بر اثر این عمل گازهای داغ و حجم افزوده ای پدید می آیند که پس از عبـور از یک توربیـن، از سوراخ عقب هواپیما خارج می شـوند. بدین وسـیله آن ها « فشار جت » تولید می کنند. در این صورت دیگر روشن است که هواپیما به پیش رانده می شود.
ضمناً این را نیز بدانید که نوعی هواپیما داریم که ملخش به وسیله توربین جت به گردش درمی آید موتور این گونه هواپیماها را توربپراپ می نامند.

کوتاه کردن موی مردان را چه کسی ابداع کرد؟

سابقه آرایش و اصلاح موی، شاید به اندازه همان تاریخ تمدن بشر قدمت داشته باشد. اهمیت روش آرایش مو، نزد زنان و مردان، طی قرن ها بسیار موضوع جالبی است. قبایل وحشی در تمام نقاط دنیا، خصوصاً از بدعت گذران سبک های مختلف و عجیب آرایش مو هستند، که این موضوع برای خودشان اهمیت زیادی دارد.
چینی ها، ابتدا، موهایشان را در بالای سرشان به صورت گروه قلمبه ای در می آوردند ولی بعداً که کشورشان به دست «منچو» فتح شد، مجبور شدند سبک گیس بافته پشت سر را به کار ببرند که نشانه بردگی به شمار می رفت. ولی عاقبت همین سبک، بین چینی ها متداول شده و آن را حفظ کردند.
همانطور که تمدن بشر به جلو می رفت، سبک های آرایش مو، مختلف تر و متنوع تر می شد، به طوری که در آن زمان، حتی دو ملت نبودند که مردم آن موهایشان را به یک سبک واحد آرایش کنند. در بعضی کشورها مردم موهایشان را به حالت آزاد پایین می ریختند و برعکس در جاهای دیگر، رسم بود که موهایشان را در بالای سر جمع کنند.
تا این که بالاخره در همین سالها نسبتاً اخیر بود که رسم داشتن موهای بلند برای زنها و موهای کوتاه برای مردان متداول شد. تا قرون وسطی، رسم بود که مردان موهای سر خود را بلند کرده و به همان دقتی که بانوان آرایش می کردند، آن را آرایش دهند. در این دوره مردان موهای خود را پیچیده و حتی نوار هم به آن می زدند. در دوره رنساس، مردها موهای خود را سفید کرده و برای این که آن را بلندتر جلوه دهند، حتی از کلاه گیس هم استفاده می کردند.
هنری هشتم، سرانجام تصمیم گرفت این سبک افراطی آرایش موی سر و صورت مردان را خاتمه بدهد. بنابراین دستور داد که مردان باید موی کوتاه داشته باشند. اما در عوض اجازه داد که می توانند ریش بلند گذاشته و موی سبیلشان را تاب بدهند. گرچه موقعی که «جیمز اول» به تخت نشست، مردان دوباره به رسم موی بلند، روی آوردند.
در فرانسه، از زمان حکومت لوئی چهاردهم، تمام نُجَبای فرانسه برای داشتن موهای بلندتر و مجعد با همدیگر رقابت می کردند.
سبک آرایش مو، باز هم تغییراتی کرده تا این که سرانجام با فرا رسیدن قرن نوزدهم، رسم موی کوتاه برای مردان به صورت مدی پا بر جا در آمد.
ولی هنوز امروزه، در دادگاهها، قضات و وکلای دعاوی را می بینید که از کلاه گیس استفاده می کنند، این یادگاری است از روزگاری که موی بلند برای مردها، مد روز بود.

رسم «دست دادن» از کجا سرچشمه گرفته است؟

امروزه، این موضوع به نظر کاملاً عادی و طبیعی می آید که اگر می خواهیم با دوستی یا آشنایی، سلام و احوال پرسی یا ابراز محبت کنیم، با او دست داده یا برایش دست تکان می دهیم. اما مثل خیلی از کارهای دیگر که خود به خود و غیر ارادی انجام می دهیم، این حرکت نیز احتمالاً نشانه چیز خاصی است.
مثلاً در دوران اولیه، اصولاً دست، نشانه قدرت و نیرومندی بوده و برای جنگیدن با دشمنان یا کشتن حیوانات و یا ساختن نیزه و ابزار و آلات به کار می رفته است، بنابراین وقتی، دست، به طرف کسی دراز می شده است، این حالت نشانگر حسن نیت و دوستی بوده است، چون نشان می داد که شخصی که دستش را دراز کرده، مسلح نبوده و یا خیال جنگیدن ندارد.
می دانیم که دست به عنوان یک نشانه مهم در مذاهب ابتدائی هم به شمار می رفته، یعنی احتمالاض دست علامت بوده است. یونانی ها در موقع دعا کردن به درگاه خدا، دست های خود را بلند می کردند، یا این که زمانی جلو بردن دست ها در حالی که هر دو کف دست به هم چسبیده باشند، نشانه احترام گزاردن یک فرد پست تر به یک فرد مهم تر و مافوق بود.
در میان عرب ها زمانی رسم بود که دست شخص مهم و عالی مرتبه را ببوسند. بعداً عرب های به اصطلاح مؤدب تر و متواضع تر شروع کردند به این که نگذارند مثلاً اشخاص پست تر دست آنها را ببوسند و بعضی اوقات هم با دست دادن با طرف، جریان را خاتمه می دادند تا او احساس حقارت و پستی نکند.
یونانی های نخستین، وقتی می خواستند دوستی و حسن نیت خود را به غریبه ای نشان دهند، دست راست خود را بالا می بردند. بدین ترتیب می بینید که خود دست و تمام حرکت هائی که با آن انجام می شده، طی تمام قرون، همگی حاوی معنای خاصی بوده اند.
بنابرین وقتی ما بدون فکر و اندیشه و به راحتی دست می دهیم، در حقیقت سنتی را اجرا می کنیم که از دوره های نخستین و باستانی به ارث به ما رسیده است.

چگونه آتش بازی بر پا می شود؟

آتش بازی سابقه ای بسیار طولانی دارد. ولی کسی نمی داند که نخستین بار به وسیله ی چه کسی و در چه هنگامی پدید آمد. معمولاً تیر تخشایی (یعنی هنر آتش بازی ) را اختراع چینی ها می دانند.
زیرا صدها سال پیش از اروپاییان، مردم چین وسایل آتش بازی را در اختیار خود داشتند. آیا می دانید مردم یونان و رم نیز در قدیم نوعی آتش بازی بر پا می کردند؟
با این همه آتش بازیی که ما هم اکنون می شناسیم به شیوه ای تهیه می شود که پس از پیدایش باروت و تکامل علم شیمی رایج گردیده است.
مواد اصلی برای تهیه تیر تخش ها عبارتند از: شوره،گوگرد و زغال.
این مواد را با هم می سایند و به صورت گرد نرمی در می آورند. سپس آن را با مواد دیگری مخلوط می کنند، مانند: « باریوم »، « آلومینیوم » و « نیترات های سرب ». با افزودن این مواد، منظره بسیار جالب و خیره کننده تری برای تماشاچیان پدید می آوردند. رنگ آمیزی متنوعی که در آتش بازی مشاهده می کنید بر اثر نمک های مختلف این فلزات است:
باریوم برای رنگ سبز، سدیم برای رنگ زرد، مس برای رنگ آبی و سترنسیوم برای رنگ قرمز. اما برای نمایش ریزش جرقه ها، براده آهن را به کار می برند.
برای تهیه یک آتش بازی ساده به شیوه رومی از وسایل زیر استفاده می کنند:
1 - ته یک استوانه مقوایی را گچ یا گِل اندود می کنند.
2 - بر فراز آن گل یا گچ، مقداری باروت می ریزند.
3 - بر فراز این باروت گویچه سفتی از باروت می نهند که فقط روشن می شود ولی دیگر انفجاری بر پا نمی کند.
4 - گرداگرد این گویچه، لایه ای از مواد « آتش زا » قرار می دهند، یعنی موادی که شعله ور می شوند.
5 - آنگاه برفراز آن لایه ضخیمی از گرد کندسوز، به نام فتیله و بعد هم لایه ای از باروت نهاده، دوباره گویچه دیگری همراه با مواد آتش زا بر روی آن قرار می دهند.
خلاصه، استوانه مقوایی را با تعدادی از این گویچه ها، فتیله ها و لایه های باروت پر می کنند و سر فتیله را هم اندکی از دهانه استوانه بیرون می آورند.
در عین حال دیگر وسایل آتش بازی در اختیار ما قرار گرفته است. برای بر افروختن آن، نخست « فتیله » را آتش می زنیم. بر اثر آتش گرفتن فتیله یکی از گویچه های باروتی نیز آتش می گیرد.
همین که آتش به لایه باروت می رسد انفجار رخ داده، گویچه ی مشتعل و نور افشان را هم به هوا پرتاب می کند. آتش همچنان به لایه های زیرین استوانه سرایت می کند و به ترتیب فتیله های بعدی، گویچه ها و باروت ها را، یکی پس از دیگری، بر افروخته آن گاه تماشاچیان می بینند که گویچه ها به طرز خیره کننده ای یکی پس از دیگری پرتاب می شوند و در هوا نورافشانی می کنند.
بدین گونه ما شاهد یکی از جالب ترین صحنه ها خواهیم بود، صحنه ای که هنر آتش بازی برایمان فراهم آورده است.

چگونه وانیل به دست آمد؟

آیا از طعم و مزه « وانیل » خوشتان می آید؟
وانیل نه فقط در شکلات، بستنی، شیرینی و خوراکی های دیگر مصرف می شود، بلکه آن را در تهیه عطر و صابون نیز به کار می برند. در گذشته، یکی از مصرف های وانیل در داروسازی بود. « جوهر وانیل » را از دانه های دراز شکل وانیل می گیرند، و این دانه ها خود بر پیچکی متعلق به تیره ی ثعلبیان می رویند.
گل وانیل بوقی شکل و به رنگ زرد مایل به سبز است. دانه های وانیل نیامی باریک و زرد رنگ و مغزی سیاه و چرب و پر از ذرات سیاه بسیار ریز دارند.
واژه « وانیل » در زبان اسپانیولی به معنای « نیام کوچک » است.
پیچک وانیل در زمین های پست، هوای گرم و مرطوب و در خاکی نرم و شل می روید. وانیل درخت بومی مکـزیک است، ولی امروزه، در ماداگاسکار، جزایر هند باختری ( در آمریکای جنوبی ) جاوه و دیگر مناطق گرمسیر نیز کشت می شود.
پیچک وانیل، نخست به صورت قلمه کشت شده، بعد به تدریج رشد کرده بر تنه درخت یا میله ای پیچیده و بالا می رود. این گیاه ممکن است 50 سال عمر کند.
« جوهر وانیل » را به چه شیوه ای تهیه می کنند؟
دانه های وانـیل را پیش از رسیدن کامل می چینند. آن ها را در اتاق های تنور مانندی به عمل می آورند. سپس در معرض هوا و نور آفتاب قرارشان می دهند، و سرانجام آن ها را در مکان کاملاً بسته ای انباشته، آن قدر صبر می کنند تا عرقشان در آید.
بر اثر این کارها رنگ دانه های وانیل که قبلاً زرد بود، قهوه ای می گردد و در ضمن چروک هم بر می دارند. سپس این دانه ها را به لحاظ اندازه، سالم بودن و کم و زیادی عطرشان، درجه بنـدی می کنند و پس از بسته بندی در قوطی یا جعبه، تحویل بنگاه های حمل و نقل می دهند.
در مرحله ی بعد، دانه های وانیل را ساییده با الکل در هم می آمیزند و بدین گونه سرانجام جوهر وانیل به دست می آید. الکل به این دلیل به کارمان می آید که این ماده، عطر را به خود جذب می کند.
وانیل طبیعی و واقعی بسیار گران است. زیرا معمولاً در میان صد تا گل وانیل فقط یک گل به رشد کامل می رسد و می تواند دانه های وانیل را در نیامش در بر گیرد. پس برای جبران این کمبود، شیمی دانان برای وانیل طبیعی جانشینی پیدا کردند و نامش را وانیلین نهادند.
« وانیلین » را از روغن میخک، خمیر چوب، ویاازقطران زغال سنگ می گیرند.
آیا می دانید که در قـدیم « آزتک ها » در مکزیک به شکلات های خود وانیل می زدند؟ و این، سال ها پیش از آن بود که مردم اسپانیا قدم به این کشور بگذارند؟
از آن پس بود که این تازه واردان، وانیل را با خود به اروپا به ارمغان بردند. در اروپا وانیل با استقبال زیادی رو به رو شد و مردم بسیاری از مشتریان دایمی اسپانیایی ها گردیدند.
آن گاه وانیل منبع چنان درآمدی برای آنها شد که اهمیتش از طلا و نقره کمتر نبود.
آخر مردم اسپانیا طلا و نقره های فراوانی نیز از دنیای جدید ( یعنی امریکا ) به خزانه های خود سرازیر کرده بودند!

آلیـاژ چیست؟

همیشه نمی توان اشیا را همان گونه به حالت طبیعی خود، مورد استفاده قرار داد. بلکه گاهی مجبوریم آن ها را به گونه ای تغییر دهیم تا برای مان قابل استفاده گردیده، یا بهتر و بیشتر به کارمان آیند. این مطلب به ویژه درباره فلزات بسیار مورد، پیدا می کند. چه بسا که مجبوریم دو یا چند فلز را با هم ترکیب کنیم تا فلز دیگری که بیشتر قابل استفاده مان باشد، در اختیارمان قرار گیرد.
آلیاژ یعنی فلزی که از ترکیب دو یا چند فلز پدید آمده است. برای مثال، برنج، آلیاژ و فلزی است که از ترکیب « مس » و « روی » به دست آمده است. این دو فلز را گداختـه و چنان به هم آمیخته اند که فلز دیگری به نام برنج به دست آمده است.
گاهی آلیاژ از ترکیب فلزی با یک غیر فلز به دست می آید. مانند فولاد که ترکیبی از « آهن » و « کربن » است. اگر معنای لغوی واژه ی « آلیاژ » را بخواهید، باید برایتان بگویم که این لغت از یک واژه ی فرانسوی گرفته شده و معنایش ترکیب کردن است.
همیشه به هنگام تهیه ی یک آلیاژ، اتم های مختلفی به هم می پیوندند. گاهی این پیوند و ترکیب به طور کامل صورت می گیرد، مانند آلیاژ برنج؛ و گاهی به طور قسمتی مانند آلیاژ فولاد. گاهی برای ترکیب دو فلز، نیازی به گداختن آن ها نیست و فقط حرارت کافی است تا عناصرشان به هم بپیـوندند. تهیه‌ ی آلیاژ را بدین شیوه، فلز گری گَردی می نامند. زیرا فلزها به صورت گرد در هم آمیخته شده، پیش از حرارت دادن خوب آن ها را در هم می فشرند.
غالباً به جای استفاده از فلزهای خالص، آلیاژها را برای مصرف های ویژه بر می گزینند. معمولاً برای گداختن آلیاژها به حرارت کمتری نیاز داریم تا گداختن فلزهای خالص.
لحیم، آلیاژی است که از ترکیب « قلع » و « سرب » و یا از ترکیب «قلع»، «مس» و « روی » به دست آمده است و خیلی سریع و آسان ذوب می شود.
آلیاژها معمولاً سختی و استقامت بیشتری دارند تا فلزهایی که آن ها را پدید آورده اند. مثلاً وقتی که « آهن » را با « کربن » ترکیب کنیم، فولاد به دست می آید و این فولاد به مراتب سخت تر و محکم تر از آهن می باشد. سپس با افزودن فلز دیگری به نام « کُرُم »، فولادمان یک فلز زنگ نزن می گردد.
اکنون برخی از آلیاژهای معروف را برایتان بر می شمریم:
سکه های طلا و سکه های زینتی، آلیاژ طلا و مس هستند. زیرا طلای خالص به حدی نرم است که خیلی قابل استفاده نمی تواند باشد.
سکه نقره ای انگلیسی از 5/92 درصد نقره و 5/7 درصد مس درست شده است.
نقره ای که برای پر کردن دندان به کار می رود از ترکیب جیوه، کادمیوم و مس است. خلاصه آن که، با ترکیب هر نوع فلزی با یک یا چند فلز دیگر می توان نوعی آلیاژ تهیه کرد.

چشـم برقی چیست؟

آیا تاکنون دیده اید که بعضی از درهای ورودی، به چشم برقی مجهز گشته اند تا به مجرد عبور از آن، به خودی خود باز شوند؟
باز آیا می دانید که شیوه ای که در ساختن این چشـم به کار رفتـه است همان است که بشـر در ساختن تلویزیون، فیلم های ناطق و حتی زنگ های دزدگیر به کار برده است؟
چشم برقی همان دستگاه نورابرق است که عامه مردم نام چشم الکتریکی به آن داده اند.
دستگاه نورابرق این معنا را می رساند که الکترون ها به وسیله نور رها می شوند.
دانشمندان پس از آزمایش های بسیاری سر انجام دریافته اند که اگر نور بر پاره ای از فلزها بتابد، الکترون هایی از آن رها می گردند. البته نحوه ی رها شدن الکتـرون ها بستگی به طول موج همان نور، دارد.
مثلاً نور قرمز نمی تواند به سرعت نور آبی، سبب رها شدن الکترون ها گردد. نور فوق بنفش که نوری غیر قابل رؤیت است، از نورهای مرئی نیرومندتر می باشد.
از مجموع این اطلاعات و آزمایش ها آمدند، و دستگاه نورابرق را اختراع کردند.
اکنون بیایید و با ساخت چشم برقی آشنا شوید:
نخـست لوله ای را بر می دارند و سطح داخلیش را با فلز حساسی آستر می کنند. درون این لوله باید خلأ و یا مقدار ناچیزی گاز باشد. ضمناً فلزی را که برای آسـتر انتـخاب می کنند در برابر نور حساسیت داشته باشد. برای این منظور پتاسیوم را به کار می برند.
هنگامی که نور به درون لوله می تابد از پتاسیوم یا هر فلز حساس دیگری که در آن نهفته است، الکترون هایی رها می گردند. سپس نحوه ی سیم پیچی باید طوری باشد که الکترون ها بتوانـند جریانی در مدار برق ایجاد کنند. هنگامی که نور به طور کامل قطع شود، جریان برق هم قطع می گردد.
پس با تقویت چنین جریان برقی می توان بسیاری از کارها را انجام داد. یعنی می توان دستگاه های بسیاری را به گونه ای تنظیم کرد که با جریان برق شروع به انجام کارهایی بکنند. چشم برقی نیز با استفاده از همین سیستم ساخته شده است. پس چشم برقی نیز کار خود را با تابش نور انجام می دهد . اکنون فرض کنیم نوری که دائماً بر یک دستگاه نورابرق می تابد، کار مخصوصی انجام می دهد. مثلاً دری را بسته نگاه می دارد، یا میله‌ ی گردانی را در مدخل ایستگاه راه آهن قفل می کند و مسافران نمی توانند همین طوری از آن بگذرند. سپس با آمدن شخصی جلوی آن در بسته و یا نهادن بلیط مسافر در شکاف مخصوص، جـریان برق قطع می گردد در نتیجه، قفل در و میله باز می شود و انسان به راحتی از آن ها عبور می کند.
پس می بینید که چگونه دستگاه نورابرق در ورودی ساختمانی را باز و بسته می کند.

آهن ربا چیست؟

آهن ربا را به عربی، مغناطیس و به انگلیسی مگنت می گویند. اکنون ببینیم چرا این واژه ها را برای آهن ربا برگزیده اند. شاید دلیلش این بوده که می گویند در روزگار قدیم چوپانی می زیست به نام مگنس که او گوسفندهای خود را در کوه« ایدا» به چرا می برد. روزی، ناگهان متوجه شد که عصای آهنین و میخ های کفشش به سنگ بزرگ و سیاهی چسبیده است.
بله، کشف سنگ هایی که آهن را به خود جذب می کردند، سرآغاز کشف آهن ربا یا مغناطیس بود. این گونه سنگ های اسرارآمیز در نزدیکی محلی به نام مگنزیا در آسیای صغیر نیز یافت می شدند. به هر حال شاید به این دلایل بود که نام آهن ربا را مگنت یا مغناطیس نهادند.
همچنان که زمان به پیش می رفت بشر چیزهای بیشتری درباره ی آهن ربا کشف نمود. از باب مثال، او دید که چون قطعه آهنی را به «سنگ های آهن ربایی» می مالند، آن آهن نیز خاصیت آهن ربایی پیدا می کند. همچنین بشر هزاران سال پیش دریافت که آهن ربای آویزان و معلق در هوا، خود به خود تقریباً رو به سمت شمال می ایستد. اختراع قطب نما از همین جا به وقوع پیوست. آن گاه سنگ های آهنربایی را به نام سنگ راهنما خواندند، چه آدم های سرگردان به کمک این سنگ ها راهنمایی می شدند.
در زمان ملکه « الیزابت » دانشمندان به نکته دیگری پی بردند. آنان دریافتند که آهن ربا دارای دو قطب است:
قطب شمال (N )
قطب جنوب ( S )
وقتی که سر دو آهن ربا را نزدیک هم آوردیم به گونه ای که هر دو قطب شمال یا قطب جنوب باشند، آهن ربا ها همدیگر را دفع می کنند. ولی اگر یکی قطب شمال و دیگری قطب جنوب باشد، آن دو همدیگر را جذب می کنند.
پس از این آزمایش دانشمندان چنین نتیجه گرفتند که:
1 – دو قطب همنام همدیگر را می رانند.
2 – دو قطب غیر همنام همدیگر را می ربایند.
از آن پس مطالعات درباره‌ ی آهن ربا دیگر پیشرفت چندانی نکرد. این بود تا اوایل قرن 19 که یک دانشمند دانمارکی به نام ارستد در 1820 کشف تازه ای نمود.
ارستد کشف خود را بدین گونه عرضه داشت که گفت: سیم حامل برق، باعث ایجاد یک حوزه مغناطیسی می شود.
نتیجه‌ ی این کشف آن بود که دانشمندان فهمـیدند، اگر دور یک میله نرم آهنی، مقداری سیم بپیچانیم _سیم هایی که البته به پیل متصلند_ آن میله خاصیت آهن ربایی پیدا می کند.
بدین ترتیـب برقاطیس برای نخستین بار در جهـان پدید آمد. این پدیده ی جدید آهن ربای برقی را به ارمغان آورد، که البته از هر نوع آهن ربایی که تا آن زمان شناختـه شده بود، قوی تر بود.
در پرتو کشف «برقاطیس» بسیاری از دستگاه های مهم و مفیدی که اکنون در اختیار داریم، ساخته شدند. آهن ربای برقی نه تنها برداشتن بارهای سنگین را میسر نموده، بلکه در هر دستگاهی که دارای یک مدار برقی است؛ نقش بازی می کند. مانند: زنگ برقی، دینامو، موتورها 000
هر چند که از قدیم می گفتند نیروی یک آهن ربا فقط تا مسافت معینی کارگر است، ولی این مایکل فاراده بود که برای نخستین بار، «حوزه های نیرو» و « خطوط نیرو » را تشریح کرد. از آن پس چیزهای بسیاری مانند تلفن، رادیو و غیره اختراع شدند.

صلیب سرخ چگونه به وجود آمد؟

در یکی از روزهای گرم ماه ژوئن سال 1859، در نزدیکی محل وقوع جنگ «سولفرینو» هزاران هزار، کشته و زخمی در این طرف و آن طرف میدان جنگ افتاده بودند. چند تن جراح تند و تند دست به کار نجات مجروحین بودند، ولی متاسفانه آنقدر تعداد زخمی ها زیاد بود که بسیاری از آنها قبل از این که کسی بدادشان برسد، یکی بعد از دیگری جان می سپردند. در این حین، یک سوئیسی جوان به نام «هنری دنانت» که از محل این جنگ خونین سفر می کرد، از دیدن این منظره خونین و صدای آه و ناله مجروحین، به شدت متأثر گردیده و بی درنگ دست به کار کمک شد. ولی تعداد زخمی ها زیادتر از آن بود که هنری دنانت واقعاً کاری از دستش ساخته باشد. بنابراین در این موقع، این مسافر جوان فکری به خاطرش رسیده و شروع کرد به جمع کردن عددهایی از زنان داوطلب از دهکده ای که در آن نزدیکی قرار داشت.
این گروه از زنان و دختران خیرخواه، با راهنمائی«هنری دنانت» فورا دست به کار شده و به پرستاری از مجروحین پرداختند.
بعد از آن، هنری دنانت خلاصه هایی از مشاهدات خود را از وضع رقت انگیز مجروحین جنگی به صورت گزارشی نوشته و در آن شرح داد که شاهد چه وضع و مناظر دلخراشی بوده است. به عقیده او، اگر یک سازمان به وجود می آید که بدون توجه و فرق گذاشتن بین ملیت هر کس، داوطلبانه به نجات مجروحین هر جنگی می شتافت، مسلماً در این قبیل وقایع، تعداد تلفات به حداقل می رسید.
بدین ترتیب بود که به خاطر سپاسگزاری از توجه و همنوع پرستی «هنری دنانت» معاهده «صلیب سرخ» مورد قبول چهارده کشور شرکت کننده و در کنفرانس بین المللی که در ژنو به سال 1864 بر پا گردید.
و مجدداً در سال 1906 تجدید نظر و اصلاح شد. وظیفه مهم سازمان «صلیب سرخ»، کمک به مجروحین جنگ، صرف نظر از ملیت و نژاد آنها بود. پرچم سوئیس هم با تغییراتی، یعنی پس و پیش کردن رنگ هایش، به عنوان ارم صلیب سرخ در نظر گرفته شد.
اکنون تحت این پرچم، ملت های بسیاری قلباً در کمک به همنوع در مواقع اضطراری یا جنگ متحد شده اند. به این جهت در هر جنگی، این پرچم رحمت چه از طرف دوست یا دشمن، مورد احترام می باشد.
بنیان جامعه صلیب سرخ انگلیس، در سال 1870 نهاده شد و در سال 1908 تشکیل گردید. با وجود این که مثل ارتش انگلیس، سرویس پزشکی مخصوص به خود را دارد ولی، کمک های سازمان صلیب سرخ، در زمان جنگ، به انگلستان بسیار شایان توجه بوده است.

مذاهب چگونه پدید آمدند؟

امروزه مذاهب اصلی در دنیا عبارتند از هندو، بودائی، پیروان کنفوسیوس، تائوئیست ها، شینتوها، زردتشی ها، یهودی ها و مسیحی ها و مسلمان ها.
مذهب هندو در هندوستان، حدود 3000 سال قبل، به وجود آمد.
بنیانگذاران این دین به «برهما» یعنی اولین و بزرگترین خدایشان معتقد بودند و می گفتند «برهما» آنها را آفریده و ضمناً دارای چندین خدای دیگر نیز بودند.
بودا که یک معلم بزرگ مذهبی بود، در حدود 3000 سال پیش می زیسته است. در مذهب او هیچکس نباید به خدا یا خدایانی معتقد باشد، بلکه طبق فلسفه بودا، هر کس باید نفس خود را پاک و منزه نگاه دارد تا از امراض شیطان و سایر رنج ها در امان باشد. دین بودا دارای فرقه ها و اشکال مختلفی است.
بعد می رسیم به «کنفوسیونیسم» که بر مبنای تعلیمات کنفوسیوس پایه گذاری شده است. کنفوسیوس فیلسوفی بوده که در شانزده قرن قبل از میلاد می زیسته است و فلسفه او به طور کلی بر طرز سلوک و رفتار مردم با یک دیگر استوار بوده است. یعنی طبق فلسفه او باید به مردم با یک دیگر مهربان و خوب باشند.
«تائوئیسم» از یک کتاب کوچک به نام «تائوته کینگ» بیرون آمده است که به ویله لو – تسه در شانزده قرن قبل از میلاد نوشته شده است.
او در این کتاب، پیروان خود را به جستجو و دنبال کردن راه طبیعی زندگی دعوت می کند.
شینتو، که مذهب ابتدائی ژاپنی ها بوده است، بعدها توسط معلمین و مدعیان بسیاری که اکثر چینی بودند، اصلاح و تعدیل گردیده است. مذهب زرتشتی، از تعلیمات زرتشت، ناشی شده است که یک پیامبر ایرانی بوده است. زرتشت احتمالاً در هفت قرن قبل از میلاد، به دنیا آمده است. این مذهب، «اهورامزدا» را به عنوان خدای یگانه بزرگ معرفی می کند. مذهب اسلام، بر پایه تعلیمات حضرت محمد (ص)، بنا شده است که یک پیامبر عرب بوده و در قرن ششم بعد از میلاد، می زیسته است.
مذهب یهود، از قدیمی ترین مذاهب قائل به توحید است. که از فلسطین، که اولین خانه یهودی ها بوده است ریشه گرفته و بعد به وسیله یهودی ها به هر جا که سفر کردند راه یافته است.
بالاخره دین مسیح بر پایه «عیسی مسیح » (ع) پایه گذاری شده که بین هشت تا چهار سال قبل از میلاد، در فلسطین به دنیا آمده است.

نایلون چیست؟

نخستین الیافی که ساخته‌ دست بشر بود، همین نایلون بود. خبر پیدایش آن درجهان به سال 1938 پخش گردیده بود.
نایلون را در جریان یک رشته آزمایش ها، به طور ناگهانی به دست آوردند. به گفته‌ دیگر، دانشمندان در جستجوی این راز بودند که چرا و چگونه برخی ازمولکول ها به هم پیوند می خورند و مولکول های درشتی، مانند مولکول های کائوچو و پنبه، را به وجود می آورند.
برای کشف این راز آزمایش هایی انجام گرفت و روزی ضمن یکی از این آزمایش ها ناگهان ماده ای تهیه شد که مانند شکلات،کش می آمد. وقتی که آن را سرد کردند دیدند که باز بیشتر و بهـتر کش می آید.
بر اثر این کشـف، شیمی دانان به این فکر افتادند که آیا می توان از همین ماده نوظهور، الیاف پوشـاکی تهیه کرد. با داشتن چنین هدفی، کاوش های خود را دنبال کردند و پس از هشت سال کار پی گیر، توانستند الیاف جدیدی به نام نایلون به جهان عرضه کنند.
نایلون از چهار عنصر معروف به دست می آید:
1 - کربن
2 - ئیدروژن
3 - نیتروژن
4 - اکسیژن
البته تمام این عناصر در طبیعت یافت می شوند. کربن را از زغال سنگ، نیتروژن و اکسیژن را از هوا، و ئیدروژن را هم از آب می گیرند.
امروزه برای تولید نایلون عناصر فوق را از گاز طبیعی، نفت خام، چوب ذرت و پوسته جو تهیه می کنند.
برای پدید آوردن نایلون، اساس کار این است که دو مولکول مختلف را به هم قلاب می کنند تا از آن مولکول درشتی حاصل شود. از قلاب شدن این دو مولکول ماده ای به نام نمک نایلون به دست می آید. نمک نایلون را در دیگ های بخار بسیار قوی حرارت می دهند. مولکول ها بر اثر پیوستن به هم، زنجیره ای را پدید می آورند که « بسپار » خوانده می شود. آن گاه چون « بسپار » را حرارت می دهند، به صورت مایع غلیظی در می آید. سپس این مایع را از صفحه مشبکی که سوراخ های فراوان و بسیار ریزی دارد، عبور می دهند.
مایع غلیظ از این سوراخ ها به صورت الیاف خارج و پس از سرد شدن، سرد می گردد. با تابیدن چند رشته از آن ها یک نخ نایلون پدید می آید.
پس از تمام این مراحل، نخ نایلون را آن قدر می کِشند تا طولش به سه یا چهار برابر طولی که هم اکنون دارد، برسد. بدین گونه نخ محکم و کش داری به نام نایلون فراهم می شود.

نخستین کانال (ترعه) را چه کسی ساخت؟

چینی ها در اوایل قرن پنجم قبل از میلاد، کار ساختمان «ترعه بزرگ چین» را که بین «هنگچو» و «پکن» قرار داشت، شروع کردند که جمعاً 1000 میل طول داشت و گفته شده است که قدیمی ترین ترعه دنیا بوده است. قسمت اساسی ساختمان این ترعه در قرن سیزدهم بعد از میلاد، ساخته شد.
در حدود 2000 سال قبل از میلاد مسیح هم، مصری ها کانالی ساختند که رود نیل را به دریای سرخ متصل می کردند. بدین ترتیب راه آبی کانال سوئز را که امروزه می شناسیم پیش بینی کردند.
بعداً «بخت النصر» کانال یا آب راه سلطنتی بابل را ساخت که رودخانه دجله و فرات را به همدیگر وصل می کرد.
رومی ها هم کانال های بسیاری را در سراسر امپراطوری خود، ساختند شارلمانی امپراطور فرانسه هم حدود قرن هشتم، شروع به ساختن یک رشته کانال کرد که رود راین و مس و دانوب را به یکدیگر متصل می ساخت. در سال های بعد، پیشرفت وسیعی در زمینه کانال سازی در ایتالیا، فرانسه، بلژیک و خلاصه جاهای دیگر اروپا به چشم می خورد.
در نیمه دوم قرن هیجدم، فعالیت چشمگیری در زمینه کانال سازی در بریتانیا به چشم می خورد که خصوصاً برای حمل زغال و سایر کالاهای دیگر بود. این فعالیت تا ظهور راه آهن در سال 1820، با حرارت ادامه داشت. «منچستر شیپ کانال»، مثال خوبی است برای این که بفهمیم چگونه راه های آبی برای اتصال شهرهای داخلی به سواحل ساخته شدند. بین سال های 1830- 1759 مجموعاً حدود 4790 میل کانال در انگلستان حفر گردید. اشخاص بسیاری در این راه سرمایه گذاری کرده و بسیاری از کمپانی های کانال سازی، سود سهام قابل توجهی به سهامداران خود پرداختند.
در ابتدا، قایق های توی کانال، به وسیله مردان در طول کانال کشیده می شد، ولی بعداً این قایق ها را به اسب یا قاطر می بستند که این حیوانات در طول کانال رفته و قایق را با خود می کشیدند.
امروزه، قایق یا به وسیله قدرت خود حرکت می کند یا وسیله اسب کشیده می شود.
تا زمانی که دریچه کانال اختراع شود، ساختن کانال فقط در سرزمین های مسطح امکان پذیر بود.

نفت چگونه به وجود آمد؟

نام دیگر نفت، کلمه پترولیوم یا نفت خام است که همین کلمه سر رشته ای در مورد چگونگی تشکیل این ماده، یعنی نفت به دست ما می دهد.
این کلمه یعنی پترولیوم، معنی «سنگ نفت» را می دهد. دانشمندان عقیده دارند که نفت از گیاهان و حیواناتی به وجود آمده که در زمان های قدیم در دریاهای گرم که قسمت بیشتر کره زمین را فراگرفته بود، می زیسته اند.
همانطور که به مرور، این گیاهان و حیوانات می مرده اند، در کف این دریاها روی هم انباشته شده و بعد هم میلیون ها تن ماسه و لجن روی آنها را می پوشانده است. خود این ماسه و لجن ها هم به علت این که تحت فشار قرار می گرفته اند. به صورت صخره هائی در می آمده اند.
گیاهان و حیوانات زیر این سنگ ها، کم کم مبدل به مایع سیاهرنگی شده و چون راه خروجی نمی یافتند، در خلل و فرج این سنگ ها و صخره ها حبس می شدند. بعداً وقتی که قسمت هائی از قشر و پوسته زمین به طرف بالا حرکت کرده یعنی ناحیه کف دریاهای قدیم، تبدیل به خشکی های کره زمین شده و وقتی مقداری از آن مایعات سیاهرنگ یعنی نفت، به طور طبیعی به سطح زمین تراوش کرده، در این موقع بوده که توجه بشر به این مایع جلب شده است.
نفت خام، هزاران سال است که توسط بشر استفاده می شود. مصری ها و چینی های قدیم، به عنوان دارو از این مایع استفاده می کرده اند، در هندوستان هم خیلی قبل از تاریخ مسیحی نفت را می سوزانده اند.
ولی تا اواسط قرن نوزدهم تنها راه به دست آوردن نفت عبارت از جمع آوری تراوش های طبیعی این مایع به سطح زمین بوده است. بعضی اوقات هم نفت را از سطح آبها یا سنگ های رسی جمع می کردند.
نفت خام، به همان صورت که از چاه استخراج می شود. موارد استفاده خیلی کمی دارد. بنابراین باید حتماً ان را تصفیه کنند. چون عمل تقطیر مواد مختلفی را که به طور طبیعی در نفت خام وجود دارند از یک دیگر جدا می کند.
یعنی با تقطیر می توان بنزین، نفت سفید، روغن های نرم کننده، نفت سیاه یا نفت سوختنی و قیر به دست آورد.

عسل کی برای اولین بار مورد استفاده قرار گرفت؟

عسل یکی از شگفت انگیزترین تولیدات صنعت است. عسل از زمانه خیلی خیلی قدیم هم استفاده می شده است، برای این که تنها راه به دست آوردن شکر بوده است. از عسل، به عنوان دارو هم استفاده می شده است. یا این که برای درست کردن آشامیدنی مخصوصی که نوشابه انگبین نام داشته به کار می رفته است و یا با شراب و یا سایر مشروبات الکلی مخلوط می شده است.
در مصر، عسل حتی برای مومیائی کردن نیز مورد استفاده داشته است و یا در هند قدیم برای نگاهداری میوه ها و یا پختن نان شیرینی های مختلف و سایر غذاها به کار می رفته است. حتی در انجیل و قرآن و بعضی از یادداشت های به جا مانده یونان باستان هم از عسل نام برده شده است. بنابراین تاریخچه مصرف عسل به زمانه خیلی قدیم در تاریخ می رسد.
امروز هم، از عسل، صدها استفاده مختلف می شود، مثلاً به عنوان یک چاشنی شیرین برای پختن بعضی غذاها، میوه ها و شیرینی استفاده می شود. در درست کردن بستنی نیز به کار می رود. مورد استعمال دیگر آن در طب می باشد. و برای تغذیه کودکان نیز تجویز می شود. حتی ورزشکاران برای به دست آوردن نیروی بیشتر عسل می خورند. از اینها گذشته عسل دارای خاصیت ضد عفونی بوده و برای شفا دادن جراحات و زخم ها به کار می رود. بالاخره عسل در چیزهای مختلفی مثل لوسیون دست، سیگار، ضد یخ و حتی ساختن توپ گلف نیز به کار می رود!

آناناس اسم خود را از کجا گرفته است؟

وقتی شما به آناناس نگاه می کنید، حتماً فکر می کنید که دارید به یک میوه می نگرید. ولی در حقیقت آناناس میوه نبوده و بلکه گروهی از میوه های کوچک به هم چسبیده است، که هر کدام شبیه به یک سیب کوچک هستند. تخمدان مرکزی، ساقه ای است که هر یک از این میوه های کوچک روی آن به وجود می آید. ولی چون خود میوه آناناس شبیه میوه کاج است. بنابراین اسم آن را «پاین اپل» گذاشته اند.
اسپانیائی ها که از کاشفان اولیه قاره آمریکا بودند، وقتی به آمریکای جنوبی رسیدند، پی به وجود این میوه خوشمزه برده و در بازگشت آن را به عنوان ارمغان به اروپا آوردند و سال های سال بعد از آن اروپائیان خوش خوراک ثروتمند این میوه درشت و خوشمزه را در گلخانه های خصوصی خود پرورش می دادند. بنابراین این میوه یک چیز کاملاً تجملی بود. همانطور که صنعت حمل و نقل توسعه می یافت. امکان این فراهم می شد که آناناس در مناطق گرمسیری به عمل آمده و با کشتی به بازارهای شمالی حمل شود.
بنابراین امروزه غالباً آناناس دیگر به صورت سابق در گلخانه پرورش داده نمی شود و این نوع آن فراوان نیست.
امروزه مزارع وسیع آناناس در بسیاری از جاهای دنیا به وجود آمده است، مثل «هند غربی» فلوریدا، آفریقای شمالی، هاوائی و استرالیا.
گیاه آناناس تا سه فوت رشد می کند و در هر موقع از سال میوه می دهد. بعد از این که این گیاه رسیده باشد. جوانه های تازه ای برای محصول بعدی در روی آن ظاهر می شوند. یک درخت آناناس ممکن است سالیان زیادی زندگی کرده، میوه بدهد.
برگ های آناناس، حاوی یک نوع الیاف است که در پارچه سازی به کار می رود.
برای به عمل آوردن گیاه آناناس، به ندرت از تخم آن استفاده می شود، بلکه معمولاً ازدیاد این گیاه بیشتر با قلمه زدن به عمل می آید. در ضمن باید این گیاه در زمین کاملاً زهکشی شده، کاشته شود. زمین های شن با چند اینچ عمق و برای این منظور مناسب تر است. بعضی اوقات هم پرچین های بلندی در اطراف این گیاه درست می کنند تا آن را از سرمای احتمالی و یا گرمای خیلی زیاد حفظ می کند.

چگونه زغال را تهیه می کنند؟

از سوختن اندام گیاه یا حیوان، زغال به دست می آید. زغال ماده ای اسفنج مانند و سیاه است و تقریباً می توان آن را کربن خالص دانست.
علتِ آن که از داغ کردن یا سوزاندن چوب یا استخوان حیوان، زغال پدید می آید؛ این است که آن ها بر اثر حرارت، آب و گازهای نهفته در خود را از دست می دهند، و فقط جسم جامدی از خود بر جای می نهند.
برای تهیه زغال چوب دو راه وجود دارد:
1 - مقداری چوب و هیزم را روی هم انباشته، در هوای آزاد آتش می زنند. این شیوه قرن هاست که در جنگل های شمال اروپا از آن پیروی می شود. ولی اشکالش این است که گازهای متصـاعد از چوب در هوا پراکنده می شود و به هدر می رود.
2 - چوب ها را جمع آوری کرده با نقاله هایی به کوره های مخصوصی می برند. همین که آتش بر افروخته شد، دریچه تنور را می بندد و آن گاه چوب ها در فضایی بسته، به تدریج مبدل به زغال می شوند.
برای استفاده از گازهای متصاعد نیز جایی آماده کرده اند که از راه منفذی که به کوره متصل است، به آن جا رهسپار می گردند. در آن جا این گازها به صورت مواد مفیدی مانند الکل، چوب، اسید استیک و استون در می آیند.
در گذشته از زغال چوب، باروت می ساختند. زیرا حرارت را بسیار ضعیف هدایت می کند و نوعی عایق به شمار می رود.
یکی از جدیدترین موارد استعمال زغال همان است که در جریان جنگ جهانی اول کشف گردید. دانشمندان دریافتند که اگر زغال را در معرض حرارت شدید قرار بدهند، حالتی پیدا می کند که نیروی جذب گازش، افزون می گردد. زغالی که بدین گونه به عمل می آمد به درد ساختن ماسک ضد گاز می خورد.
امروزه ما چنین زغالی را زغال زنده می نامیم. اکنون طرز تهیه زغال زنده به گونه دیگری صورت می گیرد. این که می آیند و بخار بسیار گرمی را از میان زغال عبور می دهند تا بدین وسیله سوراخ های اسفنجی آن بیشتر شود.
آنگاه اگر گازهای سمی از میان چنین زغالی بگذرند، به وسیله عمل جذب سطحی از بین می روند. به گفته دیگر، مولکول های گازهای سمی بر سطح زغال زنده، می نشیند.
یکی از خواص بسیار مهم «زغال زنده» آن است که گازهای سمی را به مقدار فراوان جذب می کند، ولی اکسیژن هوا را به مقدار اندک. از این رو، کسی که ماسک ضد گاز به صورت زده به راحتی اکسیژن را تنفس می کند ولی در ضمن از شر گازهای سمی نیز آسوده است.

چرا شیر را پاستوریزه می کنند؟

شیر از نظر غذایی اهمیت فراوان دارد. از این رو، باید آن را تمیز و دور از میکروب ها نگاه بداریم.
پاستوریزه کردن یکی از راه های سالم نگاهداشتن شیر است. اکنون ببینیم شیری که در پستان گاو است باید چه مراحلی را بپیماید تا به آشپزخانه شما برسد.
نخست، صاحب گاو باید گاو خود را هر از چندی برای معاینه نزد دامپزشک ببرد تا خوب از سلامت گاو خویش مطمئن گردد. و همچنین باید برای دوشیدن آن، اشخاص سالم و تندرستی را به کار گیرد.
آن گاه سطل، ظرف و دستگاه هایی که برای شیردوشی به کار می برند همه باید تمیز و بهداشتی باشند.
با رعایت این همه نکات بهداشتی شیر را از پستان گاو می دوشند و سپس آن را به اتاق مخصوصی می برند تا در آن جا وزن کنند، از صـافی عبور دهند و حرارتش را طوری کاهش دهند که برای حمل مناسب باشد.
بیشتر گاوداران شیر را در ظرف های 45 لیتری حمل می کنند. البته برای جلوگیری از زنگ زدگی باید درون این ظرف ها را قلـع انـدود کرده باشند. اگر قرار است که شیر را به شهر ببرند از مخزن های بسیار بزرگ فلزی استفاده می کنند، مخزن های عایق داری که مانند یک فلاسک بزرگ نمی گذارند حرارت شیر بیش از یکی دو درجه تغییر کند، اگر چه مدت حمل طولانی باشد.
وقتی که شیر به کارخانه می رسد آن را در مخزن های بزرگ تری می ریزند. در این حال درجه حـرارت، طعم و بوی آن را آزمایش می کنند. آزمایش های دیگری نیز انجام می شود تا خوب از وضع بهداشتی و سالم بودن آن اطمینان پیدا کنند.
در این مرحله، تازه هنگام پاستوریزه کردن شیر فرا می رسد. یعنی آن که باید آن را تا درجه معینی حرارت دهند تا تمام باکتری های زیان آورش نابود شوند.
این شیوه، را دانشمند مشهور فرانسوی لوئی پاستور به ما آموخته و به همین دلیل است که نامش را پاستوریزه کردن نهاده اند.
به دو شیوه می توان شیر را پاستوریزه کرد:
1 - پاستوریزه کردن دراز مدت که باید شیر را حداقل به مدت 30 دقیقه، 7/61 درجه حرارت بدهند.
2 - پاستوریزه کردن کوتاه مدت که آن را حداقل به مدت 15 ثانیه، 71 درجه حرارت می دهند.
در هر دو شیوه، پس از پایان مدت گرم کردن شیر، آن را به سرعت سرد می کنند. ضمناً باید بسیار دقت شود تا شیر درست همان گونه که شایسته نوشیدن انسان است تمیز و بهداشتی تهیه شود.

اصل و منشأ خربزه از کجا است؟

تقریباً بیشتر مردم به این میوه و انوع آن علاقه دارند. حالا یا طالبی باشد یا خربزه یا هندوانه. یک چنین میوه ای که امروزه این قدر محبوبیت دارد، حالا تعجب آور است که بگوئیم تاریخچه آن به هزاران هزار سال پیش باز می گردد. خربزه در حقیقت یک میوه بومی آسیاییی است ( میوه بومی میوه ای است که احتیاج به کشت ندارد و خود به خود در زمین می روید.)
بنابراین احتمالاً این میوه در چند هزار سال پیش از آسیا به ممالک دیگر دنیا برده شده است. رومی های قدیم، و احتمالاً یونانی ها همان اندازه که ما حالا به این میوه علاقه داریم، آن را دوست داشته اند. اولین کشوری که در قرون اخیر اقدام به کشت خربزه کرده، کشور فرانسه در حدود 300 سال پیش بود.
تمام انواع خربزه به خانواده کدو قلیانی تعلق دارند. که البته خیار و کدو تنبل هم از این خانواده می باشند.
خربزه یک گیاه بالا رونده است که در خاک های گرم و غنی و حاصلخیز خوب رشد می کند. در آب و هوای خنک تر، خربزه را در گلخانه یا روی تخته های پهن پرورش می دهند.
در حقیقت خانواده خربزه، در اصل شامل دو نوع بود. طالبی که در آسیای جنوبی می روئید و هندوانه که در قاره گرمسیری آفریقا به عمل می آمد. اما با گذشت قرنها، زراعت این میوه در تمام نقاط دنیا پراکنده و انواع مختلفی از آن پرورش داده شد.
مسکملون ( یا طالبی) اسم خود را از musk که به معنی مشک است، به خاطر بوی ضعیف مشک مانندی که دارد، گرفته است. همانطور که می دانید به طالبی گرمک یا کانتالوپ نیز گفته می شود. کازابا که یک نوع خربزه بزرگ است، پوستی صاف و مایل به زرد دارد. این نوع خربزه، دیرتر می رسد و بهتر و بیشتر از سایر انواع خربزه می ماند.
خربزه، دارای پوست ناصافی بوده و گوشت آن سبز روشن است. هندوانه بزرگتر و آب دار تر از خربزه است.

چه موقع ساختن خانه متداول شد؟

لغت «خانه» به معنی جائی برای سکونت است. در ابتدا که بشر هم، مانند مخلوقات دیگر شروع به جستجوی یک جای سر پوشیده و امن برای زندگی خود کرد، اسم این جای سر پوشیده را «خانه» گذاشت. بعداً بشر شروع به توسعه محل سکونت خود از جهات مختلف کرد.
معلوم نیست که چه نوع خانه ای اول پدید آمده، اما دو نوع از ابتدائی ترین انواع خانه عبارت بوده از مسکن بالای درخت و منزل توی غار.
در جاهای گرمسیری برای بشر، آسان بود که در بالای درخت زندگی کند و مدل این نوع خانه هم با این شکل بود که با خم کردن و گره زدن شاخه ها ابتدا یک چیز شبیه یک داربست چوبی می ساخت. بعد روی این داربست را با شاخ و برگ درختان و علف و این جور چیزها می پوشاند.
بشر اولیه، با زندگی در این نوع خانه، از مزاحمت سیل و باران و آفتاب و یا حیوانات وحشی که قادر به بالا رفتن از درخت نبودند تا حدی در امان بود.
اما در آب و هوای سرد، این نوع خانه یعنی خانه بالای درخت، مناسب نبود. بنابراین در این نقاط، بشر از غارها برای سکونت خود استفاده می کرد که معمولاً هم همیشه آتش جلوی در ورودی غار بر می افروخت. بشر غارنشین، اولین درس ساختن دیوار سنگی را موقعی فرا گرفت که از گذشتن چند سنگ جدای روی هم یک در برای ورود به غار ساخت.
قدم بعدی، عبارت از درست کردن غار بود. بدین معنی که با کندن حفره ای در دل یک تپه یا کوه یک غار کوچک ایجاد می کرد. تکامل بعدی پیدا کردن یک حفره طبیعی در زمین بود که آن را وسعت داده و سپس یک ساختمان سنگی در اطراف این حفره می ساخت.
در نقاط مختلف دنیا، خانه هائی که ساخته شد، طبیعی است که مناسب با نوع آب و هوا و فعالیت مردم آن منطقه بود. در اروپا، اولین خانه چهار گوشه (به جای مسکن مدور) با چهار بیر چوبی که در چهار زاویه قرار داشت، ساخته شد. از شاخه ها یا نهال های جوان که به هم می پیچیدند، برای قرار دادن بین این تیرهای چوبی استفاده می کردند.

چرا سنگ گور به کار می رود؟

هزاران هزار سال پیش، بشر اولیه از یک سنگ بزرگ برای علامت گذاشتن روی قبر مردگان خود استفاده می کردند. یعنی این سنتی است که بشر اولیه پایه گذار آن بوده است. حالا اگر کمی در رفتار و اعمال بشر اولیه دقت کرده و اندکی به طرز فکر او آشنا باشیم، ظاهراً دلیل این کار او عبارت از جلوگیری از برخاستن ارواح شیطانی بوده است که می گفتند بعد از مرگ به جسم مرده حلول می کند.
استفاده از سنگ قبر به این علت هم بوده که مردم را از جاهایی که ارواح شیطانی رفت و آمد داشته اند، برحذر کنند. البته با گذشت قرنها معنی و منظور از سنگ قبر دستخوش تغییراتی شد. در یونان رسم بوده که سنگ قبرهایشان را با تراش و حکاکی زینت می داده اند. عبرها روی قبرهایشان ستونهای سنگی قرار می داده اند. مصری ها، برای نشان گذاری قبورشان روی آنها، مقبره های بزرگ یا اهرام بزرگی می ساخته اند.
موقعی که مسیحیت پدید آمد، این کار یعنی علامت گذاشتن روی قبر مردگان سنتی متداول شد. در دین مسیح، برای علامت گذاشتن روی قبور، یک علامت صلیب و حلقه به کار می رفت، که حلقه نزد بشر اولیه نشانه آفتاب بوده است. ولی بعداً این علامت یعنی علامت روی قبر، به یک صلیب تنها مبدل شده که هنوز هم به کار می رود.

چگونه با فشار سنج هوا را پیش بینی می کنند؟

بارومتر یعنی دستگاهی برای سنجش فشار هوا. این دستگاه برای اندازه گیری فشار جَو به کار می رود. اکنون ببینیم اصلاً، هوا تحت تأثیر چه عواملی واقع می شود.
ریشه تمام تغییرات در وضع هوا جریان هوای سرد و گرم است. این گونه جریان ها در میزان فشار جَو یا هوا تأثیر می گذارد.
بنابر این، اگر بتوانیم فشار هوا را اندازه گیری کنیم به جریان های هوای سرد و گرم نیز پی خواهیم برد و آن گاه در نتیجه، می توانیم وضعیت هوا را نیز پیش بینی کنیم.
با کدام دستگاه می توان فشار هوا را اندازه گرفت؟ با یک بارومتر جیوه ای. پس بارومتر یعنی دستگاه سنجش فشار هوا. نحوه ی کار با بارومتر به گونه ای است که در تصویر ملاحظه می کنید. در داخل یک ظرف مقداری جیوه ریخته و یک لوله‌ خلأ دار هم واژگونه بر روی آن قرار داده اند.
وقتی که هوا بر سطح جیوه فشار می آورد، جیوه در آن، بالا می رود و آن قدر بالا می رود تا وزن ستون جیوه با فشار هوا برابر شود. آن گاه می بینیم که جیوه در برابر یکی از اعدادی که بر بدنه‌ ی لوله چاپ شده، توقف می کند. با خواندن این عدد به میزان فشار هوا پی می بریم.
در شرایط عادی و در سطح دریا، جیوه در لوله‌ خلأ دار تا 75 سانتی متر بالا می رود.
اکنون فرض کنیم که فشار هوا کم شود، در این صورت جیوه اندکی پایین می آید. در ضمن، این تغییر به ما فهماند که باد و طوفانی دارد پیوسته به منطقه ی ما نزدیک می شود. زیرا همیشه باد به سوی مناطق کم فشار روی می آورد. اما بر عکس، هر گاه ستون جیوه در لوله، بالا برود نشان خوبی وضع هواست. در سـطح دریا فشار هوا به گونه ای است که جیوه حداقل و حداکثر بین 5/67 تا 5/77 سانتی متر بالا و پایین می شود.
پس تا این جا با « بارومتر جیوه ای » آشنا شدید. اکنون بارومتر خشک را برایتان تعریف می کنیم.
بارومتر خشک را آنه روئید می گویند. این واژه از زبان لاتینی گرفته شده و به معنای « غیر مایع » است. پس این نوع بارومتر با جیوه کار نمی کند.
طرز ساختن بارومتر خشک این گونه است :
نخست، فضای درون جعبه ای را از هوا خالی می کنند تا مانند لوله خلأ دار در «بارومتر جیوه ای»، قابل استفاده باشد. سپس هر گونه تغییری در فشار هوا بر بدنه‌ ی این جعبه تأثیر می گذارد. یعنی اگر فشار هوا زیاد بشود، بدنه ی جعبه تو می رود و در این هنگام فنری که در داخل آن نهاده شده و به عقربه ای متـصل است، به کار می افتد. این عقربه بر روی یک صفحه ی درجه بندی شده می گردد و درجه ی فشار هوا را به ما نشان می دهد.
بارومتر خشک به دقت بارومتر جیوه ای کار نمی کند. در ضمن جالب است این را هم بدانید که جیوه در میان مایعات از همه سنگین تر است. برای مثال اگر بخواهیم به جای جیوه، آب در لوله‌ بارومتر بریزیم، باید لوله اش به طول 9 متر باشد.

چگونه پیـل تولید برق می کند؟

برای تولید برق دو راه وجود دارد:
1 - به وسیله ی دستگاه هایی که دینامو خوانده می شوند.
2 - به وسیله پیل
پیل کارش آن است که «انرژی شیمیایی» را تبدیل به « انرژی الکتریکی » می کند. لابد می دانید که در درون هر پیلی مقداری مواد شیمیایی نهـفته است. پیل بخشـی از این انرژی شیمیایی را به حرارت تبدیل می کند و بخشی دیگرش را به یک جریان الکتریکی.
پیل بر دو نوع است:
1 - پیل ابتدایی مانند پیل خشـک معمولی چراغ قوه. این گونه پیل ها پس از مصرف دیگر به درد نمی خورند و اگر بخواهیم آن ها را پر و مجدداً قابل استفاده کنیم باید مواد شیمیایی تازه ای به درونشان بریزیم.
2 - پیل ثانوی که پس از مصرف، فقط با فرستادن یک جریان الکتریکی به درون آن، پر می شود و دیگر نیازی نیست که مواد شیمیایی اش را مانند پیل ابتدایی، تعویض کنیم.
پیل های آکومولاتور که برای روشن کردن اتومبیل مورد استفاده است نوعی از پیل های ثانوی به شمار می رود. باتری از دو یا چند پیل ابتدایی یا ثانوی درست می شود.
هرچند که معمولاً به هر پیلی، باتری می گویند ولی این اصطلاح صحیح نمی باشد.
برای ساختن پیل ابتدایی مواد شیـمیایی مختلفی به کار می برند. ولی اساس کار، در همه یکسان است. به گفته ی دیگر در تمام پیل های ابتدایی حتماً چند الکترود و یک الکترولیت وجود دارد.
« الکترودها » را به نام عناصر پیل می خوانند و از دو فلز مختلف، یا از یک نوع فلز و زغال ساخته می شوند.
اما « الکترولیت » مایع است.
فلزی که در ساخت الکترودها به کار می رود نامش را کاتود نهاده اند و معمولاً روی برای این منظور انتخاب می شود. عنصر دیگر پیل آنود خوانده می شود که معمولاً زغال است.
کاتود به تدریج در الکترولیت حل می شود و این عمل، الکترون هایی را رها می سازد.
حال اگر راهی یا مداری برای عبور این الکتـرون ها باز باشد، یک جریان الکتریکی را پدید می آورند. برای این منـظور شما می توانید عناصر پیل را به یک هادی برق متصل کنید تا جریان برق از آن بگذرد. با انجام تمام این کارها شما برق در اختیار خواهید داشت.
انباره باتری یا ( آکومولاتور ) کارش واقعاً آن نیست که برق را در جایی ذخیره و انبار کند. بلکه آن هم مانند پیل های دیگر نیروی برق خود را از تغییرات شیمیایی به دست می آورد. برخی از این پیل ها را با صفحه های سربی و برخی دیگر را با صفحه های پروکسید سرب درست می کنند.
این نوع صفـحه ها همه در محلول « اسید سولفوریک » فرو آغشته اند که به تدریج به « سولفات سرب » تبدیل می شوند. بر اثر این عمل شیمیایی است که در یک انباره باتری، جریان الکتـریکی پدید می آید.

جارو را چه کسی اختراع کرد؟

جاور و ماهوت پاک کن، چیزی شبیه به هم هستند. البته با این تفاوت که جارو فقط برای تمیز کردن به کار می رود ولی انواع ماهوت پاک کن، ضمن انجام کارهای دیگری این کار را هم انجام می دهند. ماهوت پاک کن هزاران سال قبل از جارو اختراع شده است.
بشر غارنشین، از نوعی جارو که از بستن یک دسته موی حیوانات به انتهای یک چوب، ساخته می شده، استفاده می کرده است. جاروی آشپزخانه یا جاروی دسته بلند در اصل، عبارت از یک دسته ترکه یا حصیر یا لیف بوده که به یک دسته بلند بسته می شده است و امروزه در بیشتر قسمت های اروپا می بینید که کف خیابان ها و یا خانه ها به این شکل جاروها، جارو می شوند.
آن جاروی آشپزخانه که امروزه می شناسیم، از ساقه های ذرت ساخته می شود، و این نوع جارو یک اختراع آمریکائی است. افسانه ای درباره تاریخچه اختراع این جارو وجود دارد که البته معلوم نیست حقیقت داشته باشد یا نه. طبق این افسانه، دوستی از هند یک نوع ماهوت پاک کن لباس که در این کشور به کار می رفت، برای «بنجامین فرانکلین» فرستاد. این ماهوت پاک کن خیلی شبیه به یک جاروی گردگیری بوده است.
اتفاقاً هنوز دانه تخم به ساقه های این ماهوت پاک کن چسبیده بود و بنجامین فرانکلین آنها را کاشته و این تخم ها سبز شدند، بدین ترتیب بالاخره در عرض چند سال، چوب این نوع جارو در آمریکا هم زراعت شده و پرورش یافت. یک روز یک پیرمرد مجرد اهل «هیدلی» ماساچوست، یک نمونه جدید جارو درست کرد. بدین ترتیب که دوازده تا از ساقه های چوب جارو را بریده بعد آنها را به هم بست و با این جاروی جدید، خانه اش را جارو کرد.
در حقیقت، او کم کم شروع به ساختن جاروهای ذرت کرده و آنها را به همسایه ها می فروخت، وقتی در سال 1843 در گذشت، صنعت جاروسازی یکی از صنایع مهم شده بود و هزاران جریب از شهر «هیدلی» به کشت جارو اختصاص یافته بود! امروزه، بسیاری از کارهای جارو سازی با دست انجام می گیرد.

چتر چه موقعی اختراع شد؟

این موضوع به نظر ما خیلی طبیعی است که هر موقع باران بیاید، برای این که خیس نشویم، از چتر استفاه می کنیم. ولی در حقیقت، این وسیله یعنی چتر در اصل برای مصون ماندن از باران اختراع نشده بلکه اولین بار به عنوان یک سایبان در مقابل آفتاب به کار رفته است.
کسی نمی داند که چتر را چه کسی اختراع کرد، اما چیزی که می دانیم این است که چتر از قدیم الایام به کار می رفته است. احتمالاً اولین کسانی که چتر را به کار بردند چینی ها در قرن یازدهم، قبل از میلاد بوده اند.
می دانیم که چتر در مصر قدیم و بابل هم به عنوان سایبان به کار رفته است. اما موضوع جالب در مورد چتر این است که زمانی استفاده از چتر به عنوان نشانه و شعار قدرت و افتخار بوده است. مثلاً در خاور دور، در عهد باستان، استفاده از چتر فقط خاص درباریان و یا رجال و اعیان و اشراف بوده است.
در اروپا، یونانی ها هم اولین بار چتر را به عنوان سایبان به کار برده و استفاده از آن در یونان باستان هم متداول گردید. اما عقیده بر این است که اولین اروپائیانی که بار اول از چتر برای باران استفاده کردند رومی های قدیم بودند.
در قرون وسطی، استفاده از چتر عملاً متداول نشد ولی بعداً دوباره در اواخر قرن شانزدهم در ایتالیا مرسوم گردید و باز هم به عنوان نشانه و شعار قدرت و جلال به کار رفت. در سال 1680، چتر در فرانسه هم مرسوم شده و بعد هم این رسم به انگلستان راه یافت.
در قرن هیجدهم، استفاده از چتر برای باران، تقریباً در بیشتر اروپا متداول شد. شکل چتر، از بدو به کار بردن آن تا کنون چندان تغییر نکرده و فقط خیلی سبکتر شده است. البته این تغییر هم به علت این بوده است که از قرن بیستم ساختن چترهای زنانه هم با رنگ های الوان متداول و مرسوم گردید.

مروارید پرورده چیست؟

حدود چهار صد هزار سال پیش، روزی یک ماهی گیر چینی به فکر افتاد که شکم خود را با صدف ماهی سیر کند.
وی برای خوردن گوشت صدف ماهی شروع به شکستن چند صدف کرد و گویا در همین جریان بود که نخستین بار، بشر به مروارید دست یافت.
مروارید چیست و چگونه به وجود می آید؟ مروارید ازهمان ماده ای درست می شود که صدف ماهی برای ساختن پوشش درونی غلاف صدف، از اندام خود بیرون می تراود.
زیرا می دانیم که اندام صدف ماهی بسیار ظریف و آسیب پذیر است. از این رو، از اندام خود ماده ای مترشح می سازد تا پوششی در زیر غلاف صدف تشکیل داده، اندام نرم خود را با آن محافظت کند.
حالا اگر یک جسم تحریک کننده بیگانه ای مانند ذره ماسه ای به اندرون غلاف صدف راه بیابد، بی درنگ صـدف ماهی از همان ماده برون می تـراود و جسم بیگانه را لابلای چند دیواره‌ نازک، زندانی می کند. شن، ماسه و یا هر جسم بیگانه دیگری که این گونه محاصره گشته اند، بعداً « مروارید» می شوند.
اگر تمام این کارها به طور طبیعی انجام گیرد، ما « مروارید طبیعی » خواهیـم داشت. ولی اکنون بشـر آموخته که چگونه خود نیز می تواند صدف ماهی را به ساختن مروارید وادار سازد.
وی با دست خود، ذره ماسـه ای را در میان « غلاف صدف » و اندام نرم صدف ماهی قرار می دهد. آنگاه پس از گذشتن دو یا سه ساال آنها به مروارید تبدیل می شوند. با شکستن صـدف، مرواریـدی را که بدین گونه، خود کشت کرده ایم به دست می آوریم و آن را مروارید پرورده یا مروارید پرورش یافته می خوانیم.
این گونه مرواریدها بر خلاف مـروارید طبیعی معمولاً شکل کاملی نمی یابند. ولی ژاپنی ها به رمز کامل ساختن این ها نیز پی برده اند.
اگر در گذشـته دانـه شن یا ماسه را بین غلاف و صدف ماهی جای می دادند، اکنون ژاپنی ها این ها را درست در لای اندام خود صدف ماهی می گنجانند. البته این کار، نیاز به یک عمل جراحی بسیار دقیق دارد تا با وارد کردن جسم بیگانه، صدف ماهی جان خود را از دست ندهد.
غواصان مروارید در حالی که برهنه اند و گیره ای بر بینی دارند با طنابی به طول 25 متر به زیر آب فرو می روند. ماندنشان زیر آب هر بار حدود یک دقیقه طول می کشد و تا می توانند در ظرف های شناور خود صدف جمع آوری می کنند.
در برخی از نقاط جهان غواصـان مـدرن ترین وسایل را به کار می برند، به طوری که می توانند ساعت ها در زیر آب باقی بمانند.
می گویند، بزرگ ترن مرواریدی که تا کنون به دست آمده به درازای 5 و پیرامون 10 سانتی متر بوده است.
چون مروارید طبیعی بسیار گرانبهاست؛ بیشتر مردم مرواریدهای مصنوعی می خرند. در فرانسه، مـرواریدهای مصـنوعی بسـیار زیبایی می سازند. بدین گونه که دانه های بلورین تو خالی را برداشته درون آن ها را با ماده ای رنگ می کنند که از فلس شفاف و درخشنده ی بعضی از ماهی ها ساخته شده است.
سپس این گوی ها را با مـوم مخصوصی پر می کنند که از آن دانه های مروارید مصـنوعی به طرز جالب و دل پسندی به دست می آید. این مروارید ها به حدی زیبا و با مهـارت ساخته می شـود که گاهی تشخیص آن از مروارید اصل بسیار دشوار می نماید.

چگونه مرکّب و جوهرهای رنگی می سازند؟

در حدود چهار هزار سال پیش نوعی مرکب سیاه و با دوام در چین و مصر تهیه می شد.
بدین گونه که دوده چراغ یا زغال چوب را با نوعی چسب یا صمغ، می آمیختند. آن گاه موقع مصرف، کمی آب نیز به آن می افزودند . امروزه ، مرکب های چین و هندوستان را باز هم بر همین اساس می سازند. این نوع مرکب ها برای رسم یا نوشتن چیزهایی که می خواهند ثابت بماند، مورد استفاده قرار می گیرند.
علاوه بر این، صدها رقم جوهر برای مصرف های گوناگون عرضه گردیده است. با آن که هر کارخانه ای فرمول مخصوص به خود دارد، ولی بیشتر آن ها یک شیوه مشترک در تولید مرکب یا جوهر دارند. یعنی آن که برخی اسیدها، نوعی نمک و آب را برای تهیه بیشتر جوهرها به کار می برند. گاهی به مرکب، رنگ آبی روشنی می افزایند تا وقتی که نوشته تازه است، آبی رنگ می نماید، ولی پس از خشک شدن سیاه می شود.
طرز تهیه جوهرهای رنگی این است که رنگ را با آب، به نسبت یک بر صد، به هم می آمیزند. یعنی یک صدم مقدار آب، رنگ بدان می افزایند و جوهر را به رنگ های مختلفی که می خواهند، در می آورند. جوهری که بدین گونه تهیه می شود سال ها رنگ خود را حفظ می کند مگر آن که نوشته در برابر نور زیاد یا رطوبت قرار گیرد که در این صورت رنگ خود را می بازد.
مایع درون خودکار، مرکب یا جوهر معمولی نیست. بلکه مایعی است که اولاً آب در بر ندارد، و ثانیاً در مقایسه با جوهر، مواد رنگی بیشتری داشته طوری آن را به عمل می آورند که مانند یک شیـره غلیظ بر نوک خودکار جریان می یابد. این مایع حدود 25 درصد رنگ در بر دارد.
مرکـب چاپ نیز با مرکب ها و جوهرهای معمولی فرق دارد. آن را از مواد رنـگی آمیـخته به روغن جلا تهیه می کنند. بدین گونه که مواد رنگی را بسیار نرم ساییده خوب در هم می آمیزند. سپس « روغن جلا » هم بر آن می افزایند تا در ماشین چاپ، مواد رنگی بتواند بر صفحه کاغذ جاری بشـود و به طور ثابت روی آن باقی بماند.
در گذشته، مواد رنگی لازم در جوهر سازی را از مواد معدنی می گرفتند. ولی اکنون بیشتر آن ها را خودمان با استفاده از مواد شیمیایی می سازیم.
البته مواد شیمیایی نه فقط ارزان تر تمام می شوند، بلکه با دوام تر بوده، رنگی درخشنده تر از مواد رنگی قدیمی دارند.

چگونه آینه درست می کنند؟

هزاران سال بود که بشر از فلزهای براق مانند برنج، برنز، نقره یا طلا همچون آینه استفاده می کرد.
اما در حدود سال 1300 میلادی آینه‌ ی شیـشه ای به دست یک صنـعت گر ونیزی اختراع گردید. وی جیوه و قلع را بر پشت شیشه ای مالید و بدین گونه یک آینه جدید به مردم عرضه نمود.
آن گاه طولی نکشید که این آینه جایگزین آینه های فلزی که تا آن زمان رایج بود، گردید. البته آینه های شیشه ای در ابتدا نواقص بسیاری داشتند. بعد در سال 1691 صنعت گران فرانسه به طـرز تهیه‌ شیشه به صورت ورق یا لوح، پی بردند و این شیشه ها با داشتن وزن و درخشندگی مناسب تری، از دیگر شیشه های متداول در آن زمان بهتر بودند.
گام مهم بعدی در صنعت آینه سازی آن بود که به جای محلول جیوه و قلع بر پشت شیشه، لایه ای از نقره می مالیدند. نقره بدان جهت بهتر از جیوه است که اولاً کارگران را از دود خطرناک جیـوه رهایی می دهد و ثانیاً نقره نور را بهتر از جیوه منعکس می نماید.
امروزه از شیشه های مسطح و لوحی شکل، به کلفتی 5 میلی متر، بهترین آینه ها را به شیوه ی زیر می سازند:
نخست شیشه را در ابعادی که دوست دارند با الماس می بُرند. سپس با ماشین های مخصوصی لبه آن ها را با ماسه و آب پرداخت می کنند. سپس پشت هر یک از این شیشه ها را نیز با « ماسه سنگ نرم » و « پرداخت گر نمدی » خوب صیقل می دهند.
پس از آن که شیشه ها بدین گونه آماده شدند کاملاً تمیزشان می کنند. سپس برای آب نقره دادن، همه را روی یک میز گرم و آستردار می خوابانند.
در این حال، محلول آمونیاک، اسید تارتریک و نیترات نقره را بر روی آن ها می ریزند. بر اثر حرارت میز، این محلول فوراً به شیشه ها می چسبد. آن گاه برای آن که نقره از چیزی آسیب نبیند روی آن را با اندکی لاک صدفی و نوعی رنگ، که فاقد مواد روغنی و اسیدی است، می پوشانند.
آینه در موارد بسیاری به کار می آید و فقط مصرفش منحصر به این نیست که کسی چهره‌ ی خود را در آن ببیند، مثلاً آینه های کوچک اتومبیل برای ایجاد امنیت بیشتر در رانندگی می باشند. دندانپزشکان آینه های کوچک دسته بلند را ابزار کار و معالجه خود قرار داده اند. در پریسکوپ های زیردریایی، نیز آینه از اجزای بسیار ضروری دیدبانی به شمار می رود.
آینه در تلسـکوپ ها، چـراغ قوه ها، نورافکن ها، چراغ های جلوی اتومبیل، فانوس های دریایی نقش مهمی بازی می کند. در بیشتر این چیزها آینه های مقعر ( یا کاو ) نصـب گردیده اند تا نور را بهتر متمرکز ساخته به اطراف پخش کنند. ضمناً این را نیز بدانید که این گونه آینه ها را از فلزهای بسیار شفاف و براق می سازند.

جوراب را چه کسی اختراع کرد؟

«جوراب» در اصل چیزی بوده که از چرم های درست کرده و برای محافظت پاها به کار می برده اند. اما حتی فکر محافظت از پاها به این طریق، عملاً تا آغاز تاریخ مسیحی ایجاد نشده بود.
به زودی مردمآ تمایل بیشتری برای پوشیدن جوراب های زیباتر و ظریف تر پیدا کرده و خواستار این نوع جوراب ها شدند. بنابراین جوراب های کارخانه ای به بازار آمد که جنس آنها از پارچه و یا ابریشم یا حتی مخمل بود. غالب این جوراب ها قلابدوزی های طلائی داشته و در میان زیباپوشان، خیلی طرفدار داشت.
اولین جوارب های کشباف پشمی. حدود سال 1565 در لندن عرضه گردید. اما ملکه الیزابت، وقتی هدیه ای که عبارت از یک جفت جوراب ابریشمی بود، دریافت کرد، به قدری از این نوع جوراب خوشش آمد که بعد از آن دیگر همیشه جوراب های ابریشمی می پوشید. البته این نوع جوراب های نفیس در ایتالیا ساخته می شدند و فقط ثروتمندان می توانستند از عهده خرید آنها برآیند.
این جوراب های ابریشمی، تا قرن بیستم هم پوشش خیلی ظریف وزیبا و گران قیمتی بودند. ولی از آغاز این قرن، قیمت آنها ارزان تر شد به طوری که در دسترس طبقات متوسط هم قرار گرفت.

اولین سوزن را چه کسی ساخت؟

سوزن معمولاً عبارت است از یک ابزار خیلی نازک و ظریف که یک سرش خیلی تیز و سر دیگر آن کمی پهن تر است که سوراخ یا چشمی هم دارد که نخ را از آن عبور بدهند.
تاریخچه ساخت این وسیله آن قدر به زمانهای ابتدائی تاریخ می رسد که دقیقاً و به درستی نمی توان معلوم داشت که این وسیله چه موقع اختراع شده است. می دانید که ابتدائی ترین سوزن ها از جنس استخوان یا عاج یا چوب یا برنز و خار ساخته می شده اند. بعضی از این سوزن ها شکل یک درفش یعنی وسیله سوراخ کن را داشته و چیزی بوده شبیه آنچه کفاش ها به کار می بردند. پس این نوع سوزن، سوراخی به آن معنی نداشته و فقط از آن برای سوراخ کردن چیزهای مختلف استفاده می کردند.
سوزن هائی که از جنس استخوان ماهی یا پرندگان بوده، در آثار و بقایای عهد حجر یافته شده است.
مدت هزاران سال سوزن های استخوانی سوراخدار به وسیله اقوام متمدن به کار رفته است. حتی سوزن های سنگی هم در حفاری های آثار باستانی مصر به دست آمده است. ساخت سوزن های برنزی یا آهنی به رومی ها نسبت داده شده است. از خرابه های پمپی سوزن هائی به دست آمده که ساخت خیلی خوبی دارند.
سوزن های فولادی، شبیه همان هائی که امروزه به کار می رود، احتمالاً اولین بار توسط چینی ها ساخته شد. بعداً در قرون وسطی این نوع سوزن، توسط «مغربیها» به اروپا برده شد. اولین سوزن های فولادی که در اروپا ساخته شدند در قرن چهاردهم بود که در «نورمبرگ» آلمان تولید شد.
در دوران حکومت «ملکه الیزابت اول»، یک نفر آلمانی هنر درست کردن سوزن را به انگلیسی ها یاد داد. که این فن امروزه یکی از صنایع مهم این کشور را تشکیل می دهد و از عمده ترین تولیدکنندگان سوزن در دنیا انگلیس و فرانسه است.
بد نیست بدانید با وجود این که در ساختن سوزن، این اسباب ظریف و کوچک، ماشین های بسیاری به کار می روند، هنوز هم ساختن این اسباب ظریف کار خیلی آسانی نیست و در واقع سوزن معمولی، باید حداقل از زیر دست بیست نفر عبور می کند، تا کاملاً ساخته و تمام شود.

اولین زنان تارک دنیا یا راهبه ها چه کسانی بودند؟

«رهبانیت» عبارت از یک نوع زندگی است که صرفاً وقف مذهب شده باشد. «دیر راهب ها» عبارت از خانه های مخصوص مردان است که عهد یا نذر کرده اند که زندگی شان را وقف مذهب کنند. این مردان معمولا راهب خوانده می شوند. اما کشیش ها و برادران دینی هم می توانند علاوه بر راهب ها، در این دیر زندگی کنند.
«کانونت» هم (که معنی خانقاه یا دیر زنان تارک دنیا را می دهد) عبارت از خانه هایی است که زنان و دخترانی که زندگی خود را وقف خدا و مذهب کرده اند، در آنجا سکونت می کنند و آنها را هم «راهبه» یا «تارک دنیا» می نامند.
رهبانیت، خیلی پیش از میلاد مسیح پدید آمده است. گروهی از راهبه های یهودی یا «اسن» ها بوده اند که یک زندگی اشتراکی را اختیار کرده و در دارائی یکدیگر شریک بودند.
رهبانیت مسیحی، برای اولین بار در مصر پدید آمد که سه قرن بعد از میلاد مسیح بود و بر اثر این پدیده جدید، گروهی از مردان جوامع خود را ترک کرده و رفتند تا یک زندگی انزوا جویانه داشته و به عبادت و دعا مشغول باشند.
پدیده برگزیدن زندگی مذهبی و تارک دنیا شدن هم در میان زنها، چیز تازه ای نبوده و از خیلی از زمان های ابتدائی وجود داشته است. در حقیقت، بعضی از مردم خیلی پیش از این که به فکر ساختن دیر برای مردان باشند، به فکر درست کردن دیر برای زنان راهبه افتاده بودند. در سال 270، «سنت انتونی» یک دیر از این نوع را بنیاد نهاد. گفته می شود که او می خواسته این دیر مخصوص زنان را برای سکونت خواهران خود درست کند. بنابراین زنان تارک دنیا از زمان های خیلی قدیم هم وجود داشته اند.
در تاریخ مسیحیت وقتی که دسته های مذهبی راهبان به وجود آمد، یک دسته هم خاص زنان تشکیل شد.
بسیاری از دسته های مذهبی زنان، امروزه از قانون «سنت اگوستین» یا «سنت فرانسیس» پیروی می کنند. زنها هم عیناً مثل مردها عبادت کرده و هر دسته خاص در یک دیر زندگی کرده و لباسهای مخصوص به آن دسته را می پوشند. تا قبل از قرن هفدهم، این دسته های راهبه معمولاً تمام عمرشان را در دیر گذرانده و به عبادت مشغول می شدند. ولی بعد از این تاریخ عده ای از این راهبه ها اجتماعی تر شده و معمولاً برای کارهای داوطلبانه راهی مدارس، بیمارستان ها و غیره می شوند.

چگونه یخچال تولید سرما می کند؟

برای آن که چیزی خنک بشود، باید حرارت را از دستش برباییم. از این رو، یخـچال و تمام دستگاه های سرد کننده، هنرشان فقط این است که می توانند حرارت اجسام را از دستشان بربایند و آن گاه آن ها خود به خود خنک می شوند. در قدیم مردم مصر و هندوستان نمک هایی را می شناختند که چون در آب حل می گشتند، تولید سرما می کردند.
ما نیز هم اکنون با برخی مواد آشنا هستیم که مانند نیترات پتاسیم و نیترات آمونیم، چون در آب حل شوند، حرارت آب را از بین می برند. پس این مواد بدین گونه قادر به خنک کردن آب می باشند.
عمل سرد سازی، هم زمان با تبدیل شدن یک مایع به گاز انجام می گیرد. چنین تغییری را « تبخیر سطحی » می نامند.
اکنون مقداری آب یا الکل در کف دست خود بریزید، می بینید که احساس خنکی می کنید. چرا؟
زیرا این دو مایع – آب و الکل – حرارت دست شما را به خود می گیرند و هم زمان با این کار، خودشان نیز بخار شده به صورت « گاز » به هوا بر می خیزند. چند تن از دانشمندان کوشیدند تا با استفاده از اصل تبخیر، دستگاه های سرد کننده ای بسازند.
سرانجام به سال 1823 مایکل فاراده شیوه ی جدیدی را برای انجام عمل تبخیر عرضه داشت.
وی، گاز آمونیاک را آن قدر متراکم کرد و در هم فشرد که آن را به صورت مایع در آورد، و بدین وسیله، حرارتش را از دستش ربود. سپس مایع به دست آمده را بار دیگر به گاز تبدیل کرد و این بار دید که دوباره سرد شده است.
نتیجه آن که، عمل سرد سازی در دو مرحله انجام می پذیرد:
1 - تبدیل گاز به مایع برای آن که گاز حرارت خود را از دست بدهد و خودش خنک شود.
2 - تبدیل مایع به گاز تا این بار حرارت جسم دیگری را برباید و آن را خنک کند.
اکنون در یخچال منزل شما نیز عیناً همین جریان برقرار است. منتها در ساختمان آن علاوه بر آمونیاک، از انیدرید سولفورو و کلرور متیل و به ویژه از فرئون هم به عنوان سرد کننده استفاده شده است.
حالا که این ها را خوب آموختید برایتان شیوه ی سرد سازی یخچال را گام به گام بیان می کنیم:
1 - قلب یخچال تلمبه آن است که به نام کمپرسور خوانده می شود. این تلمبه پیوسته گاز را مکیده بر روی هم متراکم می کند. درست مانند تلمبه دوچرخه ای که هوا را می مـکد و در فضـای درونی لاستیک، متراکمش می نماید.
این عمل باعث افزایش دمای « گاز » می شود.
2 - سپس گاز متراکم به درون چگالگر راه می یابد. در آن جا حرارت خود را از دست می دهد و به « مایع » تبدیل می شود.
3 - حالا این مایع سرد شده به سوی دستگاه تبخـیرگر رهسپار می شود. در آن جا هـوای گرم، فضا را به خود جذب می کند که بر اثر این کار، هم خودش بار دیگر به صورت گاز گرم در می آید، و هم با جذب حرارت آن جا، فضا را سرد می سازد.
این بود عمل سرد سازی که دیدید چگونه گاز با تغییر شکل دادن، یخچال ما را به فعالیت وا می دارد؛ سپس گاز گرم بار دیگر وارد کمپرسور می شود و جریان قبلی خود را به همان ترتیب تکرار می کند.

خالکوبی روی بدن چگونه به وجود آمد؟

ملّاحی که آستین هایش را بالا زده و خالکوبی های بازویش را که غالباً شکل یک لنگر کشتی یا قلب یا شعار و از این قبیل چیزها دارد نشان می دهد، در حقیقت، همان، آرایش بدنی را به کار برده که در زمان بشر اولیه هم متداول بوده است.
تاریخچه خالکوبی روی بدن به زمان های خیلی خیلی قدیم برمی گردد. مصری ها و چینی های جنوبی، اهالی هند غربی و بعضی از کشورها از دیر باز با خالکوبی آشنا بوده اند.
در آن روزگارها، هنر خالکوبی مهم و با اهمیت قلمداد می شده. زیرا این کار با تشریفات زیاد و استادانه ای همراه بود.
بومیان نیوزیلند صورت هایشان را با طرح های عجیب و غریب خالکوبی می پوشاندند، و شاید هم بعضی هایشان هنوز این کار را می کنند.
در ژاپن، خالکوبی اشکالی مثل گلی داوودی، صورت اژدها و سایر چشم اندازها، سالیان دراز متداول مرسوم بوده است. خالکوب های ژاپنی. حتی طرح یک لباس را به طرح کامل روی بدن بعضی از مشتریانشان نقاشی می کرده اند.
سرخپوستان آمریکائی، از خالکوبی به عنوان این که افراد قبیله خودشان را از قبایل دیگر متمایز کنند، استفاده می کردند. یعنی هر قبیله خالکوبی های مخصوص به خود داشته است.
خالکوبی کردن در بسیاری از جاهای دیگر دنیا هم متداول بوده و حتی اهمیت مذهبی و یا اجتماعی نیز داشته است. همچنین در بین بعضی از مردم، رسم بوده که مثلاً تا وقتی که دختران بدنشان را با طرح های زیبا خالکوبی نمی کرده اند، آمادگی برای ازدواج نداشته اند!
خالکوبی، در میان عده ای از قبایل، به عنوان نشانه عزا و سوگواری هم به کار می رفته است. بعضی ها هم برای این که به چشم دشمنانشان با شهامت تر بیایند و آنها را بیشتر بترسانند، دست به خالکوبی می زده اند.
امروزه، خالکوبی به وسیله سوزن زدن پوست به صورت نقطه چین و خط، انجام می گیرد، که برای این منظور از وسیله نوک تیز مثل یک سوزن استفاده می کنند. جنس این سوزن معمولاً از فولاد یا صدف یا استخوان است.
بعد از این که سوراخ ها را ایجاد کردند یک نوع ماده رنگی توی این سوراخها گذاشته و به این وسیله هر نقش و نگاری که بخواهند به وجود می آورند یک طریقه دیگر خالکوبی که البته کمتر متداول است، عبارت از طریقه دوختن می باشد. در این طریقه، یک رشته نخی را که در ماده رنگی زده اند از زیر پوست می گذارنند و به این تریب هر شکلی را که بخواهند روی بدن طراحی می کنند.

چگونه زلزله نگار زلزله را ثبت می کند؟

گاهی به ما خبر می رسد که در یکی از نقاط دور دست جهان، مانند ژاپن یا امریکای جنوبی، زمین لرزه ای رخ داده است. همچنین گاهی نیز شنیده ایم که برخی از زمین لرزه ها به حدی هولناک بوده اند که شهرهایی را ویران و افراد بسیاری را نابود کرده اند. هر چند که چنین زمین لرزه هایی در نقاط دور دست به وقوع می پیوندد، ولی ما در شهـر خود هرگز اثری از آن ها را احساس نمی کنیم. حالا شما می پرسید که اگر راستی زمین، در جایی لرزیده پس چرا زمین شهر ما تکان نخـورده است؟ اما نه، این یک اشـتباه است. زیرا به شما بگوییم که بر اثر هر زمین لرزه ای حتی زمین شهر شما هم تکان خورده است، هر چند که شما چیزی احساس نمی کنید، ولی دانشمندان می توانند با دستگاه مخصوصی آن زلزله ها را به طور دقیق ثبت نمایند.
دستگاهی که برای ثبت زمین لرزه به کار می رود زلزله نگار نامیده می شود. علم مطالعه و تحقیق درباره ی زمین لرزه ها را زلزله شناسی می گویند.
حالا ببینیم در حالی که شما زمـین لرزه ای را ابداً حس نمی کنید چگونه دانشمندان قادر به ثبت آن می شوند.
زمین لرزه عبارت است از ارتعاش و لرزش سطح زمین. یعنی فقط پوسته زمین حرکت می کند، نه تمام کره ی زمین.
معمولاً زمین لرزه، ناشی از گسله ای است که در میان تخته سنگ های عظیم پوسته زمین ایجاد می شود. همین که چنین شکافی پدید آمد توده عظیمی از سنگ چنان به شدت بر بدنه ی سنگی دیگر ساییده می شود که تخته سنگ های دیگر را، یکی پس از دیگری و پهلو به پهلو، به هم می ساید.
از نیروی این اصطکاک ها در سنگ ها، ارتعـاشی پدید می آید، ارتعاشی که ممکن است تا هزاران فرسنگ همچنان ادامه بیابد و در نتیجه زمین لرزه ایجاد کند. پس متوجه هستید که چگونه ارتعاش های ناشی از زمین لرزه نوعی حرکت موج مانند است که با سرعت های مختلفی در سراسر « لایه سنگی زمین » گردش می کند. از آن جا که این ارتعاش ها مسافت طولانی ای را می پیماید پس در نتیجه از تکان زلزله به تدریج کاسته می شود. از این رو، شما نمی توانید زلزله هایی را که در نقاط دوردست رخ داده عیناً در شهر خودتان هم حس کنید. زیرا لرزش زمین تا به شما برسد بسیار بسیار خفیف گردیده است.
اما دستگاه زلزله نگار قادر است که لرزش خفیف را گـرفته در روی کاغذی برای مان یادداشت کند.
دستگاه زلزله نگار بدین شکل درست شده است: بر فراز یک سنگ صاف یا لوحه ای، یک صفحه نمودار نصب می کنند، و آن را موازی زمین قرار می دهند. میله ای هم در میان آن فرو می کنند که از آن وزنه ای آویخته، و در انتهای وزنه نیز مدادی قرار گرفته است که می تواند هر گونه لرزشی را بر روی « نمودار » ترسیم کند.
حال وقتی که زمین لرزه ای رخ می دهد ، آن لوحه یا سنگ صاف که به زمین چسبیده، همراه با سطح زمین به لرزش در می آید. اما وزنه به دلیل آن که در هوا معلق است حرکتی نمی کند.
در نتیجه مداد متصل به وزنه، خطوطی را بر روی نمودار رقم می زند. البته چنین دستـگاهی را بسیار دقیق و حساس می سازند تا بتواند کوچکترین ارتعاش را ثبت بنماید.

چگونه زیردریایی در زیر آب می ماند؟

اساس علمی کار زیردریایی بسیار ساده است.
این که می بینید زیردریایی به اعماق آب فرو می رود یا از ته دریا بالا می آید، بر یک مبنای بسیار ساده درست شده است.
بیشتر زیردریایی های امروزی دارای دو بدنه می باشند:
ـ بدنه ی داخلی
- بدنه‌ ی خارجی
آن گاه، در میان این دو بدنه مخزن هایی به صورت « صدف » جای دارند که در آن ها آب یا هوا، برای سنگین یا سبک کردن وزن زیردریایی، پر می شود.
وقتی که زیردریایی، می خواهد در آب فرو رود؛ شیرهای بزرگ آن را باز می کنند، شیرهایی که به نام « کینگـستن » معروفند و در زیر مخزن ها قرار گرفته اند. بدین وسیله، آب وارد مخزن ها شده. در ضمن، هوای موجود در آن ها را از راه هواکش ها تخلیه می کند. این هوا کـش ها در بالای مخـزن ها قرارگرفته اند.
هنگامی که آب بدین گونه وارد مخزن ها شود،‌ زیردریایی هم سنگین می شود و به اعماق آب فرو می رود. سپس وقتی که بخواهد از ته دریا بالا بیاید نخست هواکش ها را می بندند و با دستگاهی هوا را چنان با فشار وارد مخزن ها می کنند که آب درون آن ها از شیرهای « کینگـستن » دوباره بیـرون رانـده می شود. در این هنگام زیر دریایی سبک می شود و می تواند که به راحتی سر از زیر آب بیرون بیاورد. برای فرو بردن زیر دریایی به زیر آب یا برعکس، از چند سکان که افقی بر بدنه اش چسبیده اند، استفاده می شود.
اما هنگام حرکت به پیش مانند یک کشتی معمولی فقط با یک سکان هدایت می شود. در زیردریایی، اتاقک های متعددی به وسیله ی کشیدن تیغه هایی عمود بر هم، درست کرده اند. برای ورود و یا خروج از آن ها انسان، باید از میان درهای کیپ و زود جفت شونده ای، بگذرد. این درها بسـیار سریع بسته می شوند و طوری ساخته شده اند که هرگز آب نمی تواند از آن ها به داخل نفوذ کند.
افزون بر این ها، زیردریایی به چند دریچه‌ ی نجات و ریه های اطمینان مجهز است تا به هنگام بروز خطر، بتوان از آن ها استفاده کرد.
آیا زیردریایی چشم هم دارد؟
آری، زیرا اگر نداشت پس ناخدا چگونه می توانست ازحوادث بیرون آب آگاه شود. چشم زیردریایی پریسکوپ نام دارد. آن دارای لوله ای دراز می باشد که در بدنه‌ زیردریایی جای داده شـده و به هنگام لزوم، طوری آن را در آب رها می کنند که سرش از سطح آب بیرون می آید.
سر « پریسکوپ » به چندین منشور مجهز است که به کمک آن ها شخصی که پایین لوله نشسته، خواهد توانست اشیایی را که بر سطح آب است، تماشا کند. با چرخاندن لوله « پریسکوپ » می توان افق دریا را زیر نظر گرفت.
زیر دریایی یک دستگاه گیرنده ی صدا هم دارد که صدای کشتی ها را از مسافت دور گرفته، در ضمن مکانشان را هم تعیین می کند. علاوه بر این، به رادار نیز مجهز می باشد تا در کشف اجسام شناور بر سطح آب به کار آید.
در 1951 فرمان ساختن نخستین زیردریایی اتمی جهان صادر گردید و سپس آن را در 21 ژوئیه 1955 به آب انداختند.
زیردریایی اتمی بیشتر از هر زیردریایی دیگری می تواند به اعماق آب فرو رود. این زیردریایی در عمق 250 متر، تا 40 هزار کیلومتر مسافت را می پیماید، بی آن که در این اثنا نیازی به لنـگر انـداختن داشته باشد.

رختشویی را چه کسی متداول کرد؟

هر کجا که بشر زندگی می کند «رخت شستن» یکی از مشکلات است که باید از عهده اش برآید. کمله «لاندری» یا لباسشوئی در اصل ریشه جالبی دارد. چون در زمان های قدیم رسم بوده که نوعی «اسطوغودوس» روی لباسها شسته می گذاشته اند تا آنها را معطر و خوشبخو کنند. کلمه فرانسه این اسطوخودوس، کلمه «لاواند» می باشد. بنابراین در آن زمان، به زن هائی که لباس می شسته اند، «لاواندیر» خطاب می کرده اند. بدین ترتیب کلمه «لاندری»، یعنی لباسشویی و «لاندرس» یعنی زن رختشوی و اتو کش از این کلمه فرانسه آمده اند.
در تمدن ابتدائی بشر، برای شستن لباس طریقه های متفاوتی به کار می رفته است. در نقوش روی مقبره های مصر باستان تصاویری وجود دارند که برده ها را در حال شستن لباس نشان می دهند. این برده ها در روی یک سنگ سیاهرنگ شیبدار مشغول شستن رخت بودند و آب هم توی آبشخوری که زیر میز قرار گرفته می ریزد.
در روم قدیم هم، چون البسه بیشتر از پشم بوده است، بنابراین طریقه ماهرانه ای برای شستن این نوع البسه لازم بوده تا از ریخت و اندازه نیفتند. به این علت رومی ها، البسه شان را به یک رختشوی خانه عمومی می فرستادند که در آنجا، همگی رختشوی ها مرد بوده و بنام «فولر» معروف بودند. این فولرها دو کار انجام می داده اند: اول این که لباس نو می بافتند، دوم البسه پوشیده را تمیز می کردند. بدین ترتیب که به وسیله نم زدن و فشردن پارچه های پشمی، لکه های چربی آنها را می گرفتند.
این «فولرها»، تا قرن ها هم به کار خود ادامه داده و حتی یک صنف «فولر» هم در انگلستان تشکیل شد. در آن موقع برای شستن لباس ها، با چوب زدن چرک لباس را پاک می کردند که در زمان های پیش از آن، این کار با لگدمالی لباس ها انجام می شده است! چندین قرن، روش شستن لباس در لباسشوئی های بریتانیا شبیه به همان روشی بوده که در روم و یونان قدیم، برای شستن لباس به کار می رفته است. یعنی لباس ها را فقط با آب و بدون به کار بردن صابون می شسته اند. چون در آن موقع صابون چیز خیلی گرانی بوده است. اما کار چوب زدن لباس ها کم کم جای خود را به ماشین داد یعنی به جای انسان، این زحمت را کشید.

رادار چیست؟

واژه ی «رادار» از حروف اول چند کلمه‌ ی انگلیسی به معنای آشکارسازی و فاصله یابی رادیویی درست شده است.
پس، رادار به دستگاهی می گویند که بتـواند وجـود چیزی را کشف و فاصله آن را نیز تعیین نماید. البته چنین کاری باید به وسیله امواج رادیویی انجام پذیرد تا بتوان نام آن دستگاه را رادار نهاد.
برای آشنایی با کار رادار بهتر است که آن را با یک چراغ قوه مقایسه کنیم.
مثلاً شما در جای تاریکی هستید و چراغ قوه ای هم در دست دارید. همین که آن را روشن می کنید می بینید امواج نور به صورت یک تابه، فضای تاریک را می شکافد و در جهتی متمرکز می شود که شما چراغ را به آن سو نگاه داشته اید. آیا می دانید در آن شب تار چه چیزی روی داده تا شما را قادر به دیدن کرده است؟
در زمانی کمتر از یک میلیونیم ثانیه، نور چراغ قوه شما به درخت یا جسم دیگری برخورد می کند، دوباره نور برمی گردد و به چشم شما می رسد. در این صورت شما قادر به دیدن آن ها می شوید. البته در آن منطقه درختان دیگر یا اجسام دیگری هم هستند، ولی چون تابه نور چراغ به آن ها نرسیده است، شما نمی توانید آن ها را هم ببینید. دستگاه رادار نیز عیناً همین گونه کار می کند، با این تفاوت که به جای « امواج نور » که از چراغ قوه بر می خیزد، از رادار امواج رادیویی پخش می گردد.
« امواج نور » را می توان با چشم دید، ولی « امواج رادیویی » نامرئی می باشند. موج نور و موج رادیویی هر دو از امواج برقاطیس به شمار می روند.
اختلاف امواج نور با امواج رادیویی، فقط در طول موجشان است. رادار امواج بسیار کوتاهی دارد که طولشان فقط به چند سانتی متر می رسد. از این رو آن ها را مایکرویو یعنی امواج بسیارکوتاه، می خوانند.
از آن جا که طول این دو نوع موج با هم فرق دارد؛ پس هر کدام به گونه ای خاص عمـل می کنند.
برای مثال، امواج رادیویی رادار از ابرهای نزدیک افق ما نیز عبور می کند، ولی امواج نور هرگز نه.
همچنین ما نمی توانیم با چشم، گوش یا سایر حواس خود و بدون به کار گرفتن دستـگاه خاصی امواج رادیویی را درک کنیم. اما نور را با چشم هم می توان دید. دانشمندان برای گرفتن امواج رادیویی به دستگاه مخصوصی نیاز دارند.
ضمناً با اندکی چرخاندن تابه رادار می توان وجود چیزهای دیگر را نیز که در اطراف آن جسـم قرار گرفته اند، دریافت.
زمان بازگـشت موج رادار با واحد یک میلیونیم ثانیه تعیین می شود. پس باید حساب کنیم و ببینیم که موج، پس از برخورد با جسم مورد نظر، در چه مدتی به سوی دستگاه رادار بازگشته است. با تعیین این مدت می توان فاصله ی مکانی آن جسم را نسبت به خودمان نیز محاسبه کنیم.
آیا به وسیله ی رادار می توان بزرگی یا کوچکی جسم را نیز تعیین کرد؟
بلی. زیرا هر چه جسم، بزرگ تر باشد؛ رادار امواج بیشتری را بازتاب می نماید. رادار در راهنمایی هواپیماها و کشتی ها نقش مهمی بازی می کند. به وسیله رادار است که هواپیما یا کشتی غول پیکری راه خود را در میان ابر و مه به خوبی می یابد و از برخورد با موانع خطرناک به موقع می گریزد.

آلت شمارش اوقات را اولین بار چه کسی ساخت؟

وقتی صحبت از آلت شمارش وقت می شود، ما معمولاً منظورمان دستگاهی است که زمان را اندازه می گیرد. اما انسان مدت ها پیش از آنکه این دستگاه را اختراع کند وسایلی داشت که با آن زمان را اندازه می گرفت.
نخستین واحد اندازه گیری برای انسان از زمان برآمدن و فروریختن خورشید بود. دراز و کوتاه شدن سایه چوب و سنگ و درخت هم طریق دیگری بود که به شناسایی وقت و زمان به انسان کمک می کرد. حرکت کواکب آسمان نیز به منزله دستگاه عظیمی برای شناسایی وقت در نظر انسان به کار می رفت، به این معنی که انسان ملاحظه می کرد که با گذشتن پاسی از شب ستارگان مختلف طلوع می کردند.
مصریان قدیم، شب را به دوازده بخش از زمان تقسیم کرده بودند که تقسیم بندی مذکور به مناسبت طلوع دوازده ستاره بود. مصریان روز را هم به دوازده بخش تقسیم کرده بودند که روزهای 24 ساعته امروزی ما بر مبنای همان تقسیم بندی شب و روز مصریان قرار گرفته است. مصریان «ساعت های سایه ای» هم ساخته بودند که عبارت از قطعات چوبی بود با عقربه و همین ساعت های سایه ای یا ساعت های آفتابی بود که روز را به دوازده وقت تقسیم می نمود و نخستین ابزار وقت شمار به حساب می آمدند.
آلت دیگری که انسان برای تعیین وقت ساخت، اسبابی بود که با آتش و آب کار می کرد. بدین معنی که شمعی را گره دار درست می کردند و هر گره آن علامت زمان معینی بود و به تدریج که می سوخت گذشت زمان را معین می کرد .
طریق دیگر، آنکه طشتی را با سوراخ کوچکی در ته آن بر روی آب می گذاشت و به تدریج آب بالا آمده از طشت را پر می کرد و زیر آب می رفت و از روی این عمل گذشت زمان را تعیین می نمودند.
نزدیک به دو هزار سال پیش انسان، آلت دیگری برای تعیین وقت تعبیه کرد و آن ساعت شنی بود. این ساعات عبارت از دو طرف شیشه ای بود که با مجرای تنگی به هم متصل می شدند و شن از آن، به راحتی عبور می کرد. ظرف بالایی را با مقداری شن پر می کردند که یک ساعت طول می کشید تا از سوراخ تنگ به ظرف زیری بریزد و به این ترتیب ساعات روز را معین می کردند.
در حوالی سال 140 پیش از میلاد یونانیان و رومیان برای تکمیل ساعت آبی چرخ دندانه دار به کار بردند و آن بدین ترتیب بود که چوب پنبه را در ظرف می گذاشتند و به تدریج که آب در ظرف می ریخت چوب پنبه بالا می آمد. این چوب پنبه را با ریسمانی به چرخ دندانه دار وصل می کردند و چرخ، عقربه ای را که روی درجات ساعت شمار قرار داشت می گرداند و آن را از ساعتی به ساعت دیگر می چرخاند.
نخستین ساعت مکانیکی واقعی در هزار و چهار صد سال بعد ساخته شد. و آن چنین بود که ریسمانی را به دور قرقره ای می پیچیدند و در ته آن روزنه ای می آویختند. ریسمان به تدریج باز می شد و قرقره را به حرکت در می آورد و آن نیز به نوبه خود یک رشته چرخ دندانه دار یا دنده را حرکت می داد و با این حرکت عقربه ای که روی صفحه ساعت شمار قرار داشت به حرکت در می آمد.

چگونه کفـش می سازند؟

در کارخانه های جدید کفش سازی تقریباً همه کارها به وسیله ماشین انجام می گیرد. نخست رویه های کفش را آماده می کنند. سپس با ماشین مخصوصی به برش آستر و سایر قسمت های آن می پردازند.
در ضمن، ماشین های دیگری هم هست که با وارد کردن ضربه و به کار انداختن غلتک هایی، رویه و آستر را می کوبند خوب آن ها را صاف پرداخت می کنند. بعد سوراخ های بنکفش را نیز با فلز مخصوصی به وسیله ی ماشین دیگری کار می گذارند.
آن گاه رویه ها را به اتاق دوخت می برند، جایی که ماشین های دوخت، آماده اند تا آن ها را به آسترهایشان بدوزند. بعد، نوبت تهیه ی تخت کفش می رسد.
تخت کفش را از چرمی ضخیم می برند. برای تخت اول و پاشنه، ورق های نازک تر چرم را برداشته، به ماشین می دهند تا در اندازه های مورد نظر ببرد و شکل دهد.
برای چسباندن رویه به تخت کفش از قالب های چوبی استفاده می کنند. این قالب ها را به شکل پا و در اندازه های گوناگون تراشـیده اند. در این مرحله باز ماشین های دیگری به کار می افتد، رویه کفش ها را روی قالب های چوبی کشیده، گرداگرد آن ها را نیز به تخت هایشان می چسبانند.
پس از این مرحله، نوبت به وصل کردن پاشنه ها می رسد. پاشنه ها از سوار کردن چنـد لایه چرمی بر روی هم درست و آماده شده اند.
در آخرین مرحله، باید کفش ها را پرداخت کنند و با ماشین چاپ نیز علامت تجارتی را بر گوشه ای از آن نقش زنند.
رویه ی کفـش از پوست حیوانات گوناگونی درست می شود: از پوست خوک آبی، شتر مرغ و خزندگان گرفته تا پوست گوساله و بزغاله، و حتی گاهی آن را از پارچه درست می کنند.
برای تخت کفش چرم های ضخیم تری به کار می رود. پاشنه‌ کفش ممکن است از چرم باشد و یا از جنس کائـوچـو.

اولین « بازار مکاره » دنیا چه موقع به وجود آمد؟

وقتی عبارت «بازار مکاره» را به کار می بریم، در حقیقت مقصودمان یک نوع «نمایش» است. بازار مکاره یکی از قدیمی ترین و متداول ترین معنی فروش و تجارت کالاهاست. این نمایش کالاها یعنی همان تشکیل بازار مکاره غیر از جنبه معامله و فروش کالاها، برای یک مقصود دیگر هم است. یعنی این نمایش ها در واقع برای نشان دادن پیشرفت های صنعتی و هنری یک ناحیه بخصوص یا یک دوره و عصر معینی هم می باشد.
اولین نمایش کالا یا اولین بازار مکاره جهانی «نمایشگاه بزرگ کارهای دستی همه ملل» بود که در «هایدپارک » لندن در سال 1851 تشکیل گردید.
این نمایشگاه در یک بنای عظیم به نام «کریستال پالاس» یا قصر بلور ترتیب یافته بود. ساختمان این نمایشگاه ثابت و دائمی از آهن و شیشه درست شده بود. که بیشتر شبیه یک گلخانه عظیم بود. ولی متاسفانه این بنای جالب در سال 1936، بر اثر یک حادثه آتش سوزی، از بین رفت.
اولین نمایشگاه بین المللی ایالات متحده هم در نیویورک بود که در سال 1853 بر پا شد. ولی با وجود این که 5000 صاحب کالا در این نمایشگاه شرکت کرده بودند، که در حدود نیمی از این عده از 23 کشور خارجی بودند، این نمایشگاه یا بازار مکاره چندان موفقیتی به دست نیاورد.
اولین نمایشگاه بزرگ ایالات متحده «سنتنیال» در فیلادلفیا و پنسیلوانیا، به سال 1876 بود، که به خاطر یاد بود صدمین سالگرد امضای «اعلامیه استقبلال» برگزار شد. و در این نمایشگاه بود که برای اولین بار، هزاران نفر از مردم، از تولیدات و محصولات تمام ملت که در این نمایشگاه گرد آمده بود، بازدید کردند. مثلاً مخترع معروف «الکساندر گراهام بل» اختراع خود یعنی «تلفن» را برای اولین بار در این نمایشگاه، به معرض بازدید عموم گذاشت.
سایر نمایشگاه های معروف، عبارتند از «فستیوال بریتانیا» که در سال 1915 به خاطر برگزاری جشن سالگرد «نمایشگاه بزرگ انگلیس » در سال 1851، تشکیل شد. بالاخره یکی از نمونه های بسیار جالب و موفقیت آمیز این نوع نمایشگاه ها، اگر یادتان باشد، همان نمایشگاه معروف «اکسپو 67» بود که در کانادا تشکیل گردید.

طلا چه موقع کشف شد؟

طلا تقریباً یکی از اولین فلزاتی است که بشر شناخت. یکی از دلایل این نظریه آن است که گاهی این فلز به صورت خالص یعنی بدون این که با فلزات دیگر یا سنگ و این قبیل چیزها آمیخته باشد، هم پیدا می شود. احتمالاً این فلز ابتدا به خاطر رنگ زرد کمرنگ و برق مخصوصش، توجه بشر اولیه را به خود جلب کرده است. البته دقیقاً معلوم نیست که این کشف چه موقع اتفاق افتاده است. چون، آنقدر این زمان به عقب بر می گردد که در تاریخ ثبت نشده است.
بعضی از اولین سوابق مربوط به این فلز، که در تاریخ ثبت شده مربوط به همان خزائن و گنج های پادشاهان اروپائی می باشد که بعضی از آنها به 55000 سال پیش بر می گردد. سوابق بعدی به آشوری ها مربوط می شود که در 2470 سال قبل از میلاد می زیسته اند و با غلبه بر کشورهای همسایه طلاهایشان را ضبط کردند.
پادشاهان روم و یونان هم خیلی به طلا علاقه داشتند و تا جائی که می توانستند، یا به وسیله تسخیر کشورهای دیگر و یا وادار نمودن برده ها به این که در معادن طلا کار بکنند، این فلز قیمتی را به خزائن خود می افزودند.
در قرون وسطی، مردم آنقدر حرص داشتن طلا را پیدا کرده بودند که دائماً سعی می کردند راهی بیابند تا از فلزات دیگر طلا بسازند. یعنی به کیمیاگری روی آوردند. ولی هر چه فلزات مختلف را ذوب و چیزهای مختلفی را آزمایش کردند، نتیجه ای عایدشان نشد یعنی به طلا نرسیدند.
با وجود این مردم برای به دست آوردن هر چه بیشتر طلا باز هم مایوس نشده و به شیوه های دیگری توسل جستند. مثلاً دولت اسپانیا، عده ای را مأمور کرد تا برای کشف طلا به نقاط مختلف دنیا سفر کنند. همیشه کشف طلا، در هر نقطه از دنیا باشد، باعث هجوم و اجتماع عده زیادی به آن محل شده است. موقعی که در سال 1848 طلا در کالیفرنیا کشف شد، یورش معروف سال 49 را که به «گولدراش» معروف شد به دنبال خود آورد. عیناً همین یورش هنگام کشف طلا در سال 1851، در استرالیا تکرار گردید و یا در کلمبیای انگلیس در سال 1856 و یا در آفریقای جنوبی به سال 1886 و بالاخره در سرزمین آلاسکا به سال 1896.

چگونه ضبـط صـوت صدا را ضبط می کند؟

از 1877 که توماس ادیسون نخستین دستگاه ضبط صدا، یعنی گرامافون، را اختراع کرد، پیوسته پیشرفت های مهمی در این زمینه پدید آمد. ما اکنون خود می بینیم که صنعت ضبط و پخش صوت با چه سرعتی راه تکامل را می پیماید و ما را از مزایای خود بهره مند می سازد.
ضبط صوت یکی ازمهم ترین دستگاه هایی است که در این زمینه پدید آمده است. اما بیشتر مردم از نقش آن آگاهی ندارند.
ضبط صوت به یک یا چند « میـکروفن » مجهـز است و صدا را بر روی نوار مخصـوصی به نام « نوار مغناطیسی » ضبط می کند.
شیوه کار ضبط صوت بدین گونه است که نخست، صدا را به علایم برقی تبدیل می کند.
سپس این علایم به صورت ذراتی بر روی نوار مغناطیسی، پشت سر هم، قرار می گیرند.
برای باز شنـیدن صدایی که این گونه ضبط شده، دوباره همان نوار را در ضبط صوت به گردش در می آوریم تا ذرات مغناطیسه بار دیگر همان علایم برقی را به دستگاه پس بدهند، و مجدداً تبدیل به صدا شوند.
یکی از امتیازهای نوار، نسبت به صفحه گرامافون، این است که می توان آن را تصحیح کرد. یعنی آن قسمت از نوار را که بد ضبط شده و یا اصلاً می خواهیم حذفش کنیم، به آسانی با بریدن قسمتی از آن، امکان پذیر است. همچنین می توان نوار جدیدی را به جای نوار حذف شده نهاد و یا نواری را به نوار دیگر وصل کرد.
در اوایل نمی شد که نوار پر شده را در ضبط بگذارند و مستقیماً از آن صدا را بشنوند. بلکه لازم بود که صدا را به روی یک صفحه‌ گرامافون منتقل کنند. برای این کار، صدایی که قبلاً بر روی نوار پر شده بود، سوزنی را به ارتعاش می انداخت و سوزن هم شیارهایی روی یک صفحه نرم لاکی، پـدید می آورد.
صفحه ای که بدین گونه پر می شد صفحه‌ مادر بود که بعداً از روی آن صفحه های متعدد دیگری را چاپ می کردند. این کار نیز به کمک حرارت بخار و فشار، صورت می گرفت. اما با پیشرفت صنعت، نوار ضبط صوت، بدون نیاز به پر کردن صفحه، مستقیماً قابل استفاده گردید. البته چنین پیشرفتی خیلی هم آسان به دست نیامد.
در ابتدا، قرقره های سیـمی، کار نوار ضـبط صـوت را می کرد. سپس نوارهای فلزی اختراع شد که نتیجه نسبتاً خوبی در بر داشت. آن گاه چون متفقین در جنگ جهانی دوم، آلمان را اشغال کردند، دیدند که در ایستگاه های سخن پراکنی این کشور نوعی ضبط صوت بسیارجالب، وجود دارد که با نوارهای پلاستیکی کار می کند.
از این جا مردم دیگر نقاط دنیا نیز پی بردند که چگونه می توان از پلاستیک نوار مغناطیـسی برای ضبط صوت، تولید کرد. بدین گونه تحولی جدید و بزرگ در این زمینه رخ داد.
همان گونه که برایتان گفتیم، شیوه‌ ضبط کردن صدا در ضبط صوت این چنین است که علایم برقی به صورت ذرات فلزی روی نوار مغناطیسی پشت سر هم مرتب می گردند. پس می توان یک نوار را ده ها بار مورد استفاده قرار داد بی آن که خش بر دارد و یا آن که حالت خود را از دست بدهد.
صدای ضبط شده را می توان به آسانی از روی نوار پاک کرد، بدین گونه که ترتیب ذرات مغناطیسی آن را بر هم می زنیم و از نو آن را برای ضبط صدایی دیگر آماده می کنیم.

فولاد زنگ نزن چیست؟

فولاد یکی از مهم ترین آلیاژها است. همه ساله میلیون ها تن از آن در جهان تولید می شود. این فلز مصـرف های بسیار گوناگونی دارد. از لوازم آشپزخانه گرفته تا ریل های سنگین راه آهن، همه را از فولاد می سازند.
آلیاژ فولاد از آمیختن « کربن » با « آهن » درست می شود. اما فولاد زنگ نزن یکی از مهم ترین انواع آلیاژ فولاد می باشد.
کشف این آلیاژ جدید، بدین گونه رخ داد که روزی دانشمندان متوجه شدند که اگر بر فولاد، حدود 10 تا 20 درصد فلز « کُرُم » و اندکی « نیکل » بیفزایند، فولادی به دست می آید که در برابر اکسایش و زنگ زدگی و حمله اسیدها، مقاومت خواهد کرد.
پس فولاد زنگ نزن همان فولاد معمولی است که مقداری کرم و گاهی نیز اندکی نیکل بر آن افزوده اند.
مصارف فولاد زنگ نزن بسیار است. ما در زندگی روزانه ی خود با صدها جنس سر و کار داریم که همه از فولاد زنگ نزن، ساخـته شده اند. مانند: چاقو، دستگیره ی در، سر چوگان گلف، لوازم برقی، وسایل ماهی گیری و بسیاری از چیزهای دیگر. فولاد زنگ نزن بسیار خوب صـیقل می خورد و براق می شود. از این رو، می توان از آن به جای آینه و نورافکن نیز استفاده کرد.
در جایی که آینه شیشه ای، در معرض شکستن باشد به جایش فولاد زنگ نزن را همچون آینه، قرار می دهند.

دستگاه پستی چگونه آغاز شد؟

حتماً فکر می کنید که این یک موضوع کاملاً طبیعی است که دولت عهده دار تحویل نامه ها و بسته های پستی مردم باشد. ولی بد نیست که بدانید که شکل انجام این خدمت به وسیله دولت ها بسیار بسیار کند، توسعه یافته است.
در دوران باستانی، در ایران و روم، دولت عهده دار ترتیب ارسال و تحویل پیک ها بود. اما این موضوع فقط در خدمت مقامات دولتی بود. در قرون وسطی، اتحادیه ها و اصناف و بعضی از دانشگاه ها هم، سرویس پستی خیلی محدود فقط برای اعضای خود برقرار کرده بودند.
ولی تازه در قرن شانزدهم بود که دولت خدمت پستی مرتب را آغاز کرد. البته در ان زمان سه دلیل اصلی برای این کار وجود داشت. دلیل اول این بود که دولت شخصاً بتواند مکاتبات مشکوک را تفتیش و بازرسی کند.
دلیل دوم، ایجاد درآمدی برای صندوق دولت و بالاخره دلیل سوم، تأمین خدمتی برای مدرم بود. ولی امروزه، فقط دلیل آخری، یعنی خدمت به مردم، تنها دلیل تقبّل خدمات پستی از طرف دولت است.
«هنری هشتم» یک سرویس پستی دولتی در انگلستان داشته است که بعداً با وضع مقرراتی جدید وسعت داده شد. در سال 1609 هیچکس اجازه نداشت که شخصاً کار پست نامه ها را انجام دهد، مگر پستچی هائی که از طرف دولت مجاز به کار بودند، یعنی پست در انحصار دولت بود اما در سال 1680، یک تاجر انگلیسی رأساً یک سرویس پستی به نام «پنی پست» را برای لندن و حومه آن ایجاد کرده و اتفاقاً این روش خیلی هم موفقیت آمیز بود، به طوری که دولت خود، رأساً این کار را تحویل گرفته و تا سال 1801هم ان را ادامه داد.
تا این که بالاخره در سال 1840، اصلاً تمام دستگاه پستی به کلی دستخوش تغییر و تحول شد، تمبر پستی عرضه گردیده و نرخ ها برای مسافت های مختلف در داخل کشور یکسان تعیین شد ( فقط مقدار تمبر، بسته به وزن نامه یا بسته پستی تغییر می کرد). بعد از ان تمام کشورهای دنیا روش پستی انگلیس را نمونه قرار داده و از آن پیروی کردند.

آلومینیوم چیست؟

آلومینیوم فلزی است که در طبیعت بسیار فراوان یافت می شود. درحدود 8 درصد از پوسته زمین از آلومینیوم ساخته شده است.
اشکال کار درباره‌ ی آلومینیوم آن است که این فلز هرگز به صورت آزاد در طبـیعت وجود ندارد. بلکه همواره با مواد گوناگون دیگر همراه است. بخشی از بسیاری سنگ ها و خاک ها، از آلومینیوم درست شده است.
در گذشته دانشمندان، پیوسته به چاره اندیشی این مشکل پرداخته بودند که چه کار کنند تا بتوانند آلومینیوم را ارزان و به مقدار فراوان در اختیار بگیرند؟ سرانجام در روز 23 فوریه 1886 یک شیمی دان جوان به نام چارلز مارتین هال که فقط 22 سال داشت، موفق به حل این مشکل گردید و عصر جدیدی به نام عصر آلومینیوم در تاریخ علم گشود.
کاری که این جوان کرد آن بود که فلزی به نام کریولیت را گداخت. کریولیت مقداری آلومینیوم در بر داشت. پس از گداختن، آن را با آلومین ( یعنی اکسید آلومینیوم ) در هم بیامیخت و جریان برق را از میانش عبور داد. در این حال، دید که با گذشت اندک زمانی، دانه های آلومینیوم به طور جدا و مستقل آشکار شده، در اختیارش قرار گرفتند. این بود نخستین کاری که برای تهیه‌ آلومینیوم انجام گردید. آلومینـیوم فلزی است به رنگ سفید نقره ای،براق وحدودیک سوم وزن آهن.آن را می توان به شکل مفتول های بسیار باریکی – حتی به باریکی موی بدن انسان – در آورد. همچنین می توان از این فلز، ورقه های بسیار نازکی ساخت که گاهی نازکیش از یک ورق کاغذ هم کمتر می باشد. برخی از اسـیدها به این فلز آسیب وارد می آورند. ولی با این وصف، در شـرایط عادی، آلومینیوم آسیب پذیر است. اگر آلومینیوم را با برخی از فلزات بیامیزند، از آن آلیاژهایی به دست می آورند که از خود آلومینیوم سخت تر، محکم تر و با دوام تر می باشد.
مصرف مهم آلومینیوم در قسمت لوازم آشپزخانه آغاز شد. زیرا یکی از نخستین چیزهایی که با این فلز ساختـند، قوری بود. ظرف های آلومیـنیومی برای پختن غذا بسیار مناسبند، زیرا حرارت را به آسانی انتقال می دهند و در ضمن، شستن و تمیز کردن آن ها نیز بسیار آسان است.
سبک وزنی آلومینیوم، انگـیزه ی مصـرف گسترده ی این فلز گردیده است. از سیم برق گرفته تا موتـور اتومبیل، اجناس بسیار گوناگونی از آلومینیوم می سازند. یکی از مهم ترین فواید این فلز در عصر حاضر کمک به فن هواپیما سازی است. بدنه، بال و ملخ های هواپیما را از آلومینیوم می سازند.
امروزه حتی در ساخت موتورهای نیرومند قطار از آلیاژهای آلومینیوم استفاده می کنند. خلاصه ما هرچه به پیش می رویم، همه ساله مصرف های جدیدتری برای آلومینیوم می یابیم. آلومینیوم را حتی به صورت گرد در می آورند و با آمیختن به برخی روغن ها، از آن رنگ، به دست می آورند. کاغذهای آلومینیومی را هم بسیار دیده ایم که در آن ها پنیر، سوپ و یا سیگار را بسته بندی می کنند. بسیاری از لوله های خمیر دندان و خمیر ریش نیز از جنس آلومینیوم است. حالا می بینید که پای این فلز به همه جای زندگی مان باز شده است. به طوری که از آن حتی صندلی، میز، در و لوازم ساختمانی، رادیو و ماشین رختشویی هم درست می کنند.

چگونه قند و شکر تهیه می کنند؟

قنـد یکی از قدیمی ترین فرآورده هایی است که بشـر توانسـته آن را از طبیعت به دست آورد.
هزاران سال پیش، مردم هندوستان طرز تهیه ی قند از نیشکر را کشف کردند. اما اروپاییان هرگز چیزی به نام قند نمی شناختند، تا آن که در جریان جنگ های صلیبی به وسیله ی عرب ها به وجود آن پی بردند.
در آغاز، قنـد بسـیار کمیاب بود و حتی به عنوان دارو مصرف می شد. اما امروزه از خوراکی های ارزان قیمت به شمار می رود. در ایالات متحده ی امریکا مصرف سالانه هر شخصی حدود 50 کیلو است.
وقتی که ما می گوییم « قند »، مقصودمان از این واژه بیش از صـد نوع ماده شیرین مزه است که به لحاظ ترکیب شیمیایی، همه یکسانند.
یعنی آن که همه شان از سه عنصر زیر پدید آمده اند:
1 – کربن
2 – ئیدروژن
3 – اکسیژن
مقدار « کربن » ممکن است تغییر یابد، ولی « ئیدروژن » و « اکسیژن » همیشه باید به نسبت دو بر یک باشند. از این رو، قند نوعی ئیدرات کربن به شمار می رود.
گیاهان نیز برای مصـرف خود قند می سازند. آن را در خود ذخیره کرده، بعد به تدریج برای درست کردن الیاف، دانه و مواد لازم برای رشد خود به مصرف می رسانند.
قند در وجود انسان حرارت و نیرو تولید می کندوسبب رشداو نیز می گردد.
قند انواع گوناگونی دارد و قندی از منبع خاصی پدید می آید.
لاکتوز قند شیر است و کودک آن را به همراه شیر وارد بدن خود می کند.
فروکتوز قندی است که ما از میوه ها به دست می آوریم.
گلوکز قندی است که از سبزیجات، حبوبات و از سیب زمینی به دست می آید.
اما ساکارز متداول ترین قندی است که ما مصرف می کنیم و از چغندر یا نیشکر تهیه می شود. نیشکر به تیره « گندمیان » تعلق دارد.
نیشکر در آب و هوای گرم و مرطوب در مناطق گرمسیری یا حوالی آن به عمل می آید. گاهی بلندی نیشکر به 6 متر می رسد.
ساقه های نیشکر را می بُرند، سپس آن ها را تمیز کرده به کارخانه های تصفیه‌ شکر می برند. در آن جا ساقه ها را خوب می شـویند و بعد، ریز ریز خـردشان کرده از لای غلتک های بسیار سنگینی عبـورشان می دهند. آن گاه بر اثر فشار، مایعی از چلاندن نیشکرها به دست می آید. این مایع به رنگ سبز یا خاکستری تیره بوده حالت اسیدی دارد.
آن گاه، برای تصفیه کردن این مایع و گرفتن مواد زایدش، مواد شیمیایی مخصوصی برآن می افزایند.
شیره ی تمیز و پالایش یافته ای که از آن به دست می آید به درون تغارهای خلأ، رهسپار می گردد. در آن جا بر اثر تبخیر، به صورت مایع غلیظی در می آید.
اکنون این مایع، مخلوطی از بلورهای شکر و ملاس یعنی « شیره قند » است که باید آن را از استوانه هایی عبور داد تا شیره قندش جدا شود و فقط شکر قهوه ای رنگ و خامی از آن باقی بماند.
البته کار در همین جا پایان نمی گیرد. بلکه تازه، آن شکر خام را به تصفـیه خانه می برند. در آن جا ذوبش کرده به وسیله ی مواد شیمیایی نیز تصفیه اش می کنند تا سرانجام به صورت ذرات شکر تصفیه شده در دسترس ما قرار می گیرد.
پس در این مرحله است که ما شکر خالص و سفیدی به دست آورده ایم. سپس می توان آن را هم به اشکال گوناگونی مانند حبه، گرد و یا کلوخه در آورد.

چه چیزی در بمب اتمی نهفته است؟

تا کنون حتماً درباره بمب اتمی چیزهای بسیاری شنیده اید. مردم در سراسر جهان از خطر این بمب بسی نگرانند. ولی بیشتر ما نمی دانیم که یک بمب اتمی چگونه کار می کند. هرچند که این بمب ساختمانی پیچیده دارد و لازم است برای شناختنش اطلاعات فنی داشته باشیم ولی در عین حال می کوشیم تا با بیانی ساده آن را برایتان معرفی کنیم.
برخی از عناصر در طبیعت رادیو اکتیو هستند. یعنی چون آن ها را بشکافند مقداری انرژی از درون خود به اطراف می پراکنند .
از 1939 عنصری کشف گردیده که می تواند انرژی بسیار فراوانی از دورن خود، پخش کند.
این عنصر هم جای اورانیوم است که اورانیوم 235 خوانده می شود. هم جا یا ایزوتوپ یعنی شکلی از اشکال یک عنصر.
اگر اورانیوم 235 را به وسیله نوترون ها بمباران کنند، به مقدار سر سام آوری انرژی از هسته اتم به همراه چند نوترون رها می گردد. این موضوع بسیار قابل اهمیت است. زیرا می توان با نوترون های رها شده باز هم اتم های بیشتری از اورانیوم 235 را شکافت و در نتیجه انرژی فراوان تر و نوترون های بیشتری به دست آورد. این عمل را می توان پیوسته تکرار کرد، چندان که بتوان چنین عکس العملی را از مقدار زیادی اورانیوم به دست آورد؛ تا از آن انرژی بی کرانی حاصل شود. در این هنگام انفجاری رخ خواهد داد و این خود در واقع یک بمب اتمی به شمار می رود بنابر این، هر گاه بخواهیم یک بمب اتمی بسازیم، نخست باید محفظه ای حاوی 28 گرم اورانیوم در اختیار داشته باشیم. اورانیوم 235، عنصری رادیواکتیو است و به خودی خود قابل شکافتن می باشد. یعنی گه گاه هسته یکی از اتم هایش می شکافد و چند نوترون از آن بیرون می جهد. این نوترون های رها شده نیز با اتم های دیگر اورانیوم 235 برخورد می کنند و باعث انفجـار می شوند. اتم در واقع یک فضای تو خالی به شمار می رود، نوترون های گریزان شانس زیادی برای برخورد کردن با هسته آن را ندارند، مگر آن که مقدار کافی اورانیوم در اختیار داشته باشیم تا مطمئن شویم که حتماً نوترون ها به هسته یکی از اتم ها برخورد می کنند.
هر انفجاری که رخ بدهد دست کم انفجار دیگری را می زاید و از این رو بیشتر اتم ها، انفجار یافته به صورت یک بمب در برابرمان ظاهر می شوند.
برای جلوگیری از انفجار نا به هنگام بمب اتمی، مواد آن را جدا از هم نگاه می داریم و سپس به هنگام انفجار، همه را کنار هم قرار می دهیم. البته با ساختمان بسیار پیچیده و دقیقی که بمب اتمی دارد همه این کارها را به موقع خود انجام می دهد.

چگونه صابون بدن ما را تمیز می کند؟

آیا می دانید چه فرقی میان یک رومیزی کثیف که جوهر رویش ریخته و دست خود شما که پس از مشق نوشتن به جوهر آلوده گشته است، وجود دارد؟
فرق رومیزی با دست ما این است که وقتی رومیزی جوهری می شود عملاً غیر ممکن است آن را کاملاً بزداییم، ولی دست خود را می توانیم با صابون و مسواک، حسابی تمیز گردانیم.
آیا می دانید که چرا دستمان را می توانیم این گونه خوب تمیز کنیم، ولی رومیزی را نه؟
دلیل این اختلاف آن است که چون ما دست خود را می شوییم، لایه ای از سلول های ریز و شاخی آن را زدوده، به دور می ریزیم. آخر مگر نمی دانید که در سطح پوست ما هرگز رگی وجود ندارد، بلکه 30 لایه نازک از سلول های شاخی بر روی هم قرار گرفته اند.
همین که ما، یکی از این لایه ها را با شستشو از بدن جدا می سازیم، بی درنگ لایه جدیدی از زیر می روید و جایش را پر می کند. پس تعداد این 30 لایه همیشه در سطح پوست ما ثابت باقی می ماند.
بنابراین، بر اثر شستن پوست بدن، لایه ای از روی آن زدوده می گردد. حال اگر بدنمان آن قدر کثیف باشد که با شستشوی ساده نتوان چرک را بر طرف کرد باید با مسواک یا کیسه‌ زبر این کار را انجام داد.
حالا ببینیم چرا ما به صابون نیز نیازمندیم؟
دلیلش این است که در سطح پوست مقداری مواد چربی گسترده شده که با چرک مخلوط می شود و دو تایی سوراخ های ریز پوست را پر می کنند. صابون با حباب هایی که بر سطح پوست ایجاد می کند، ذرات چرک را که در این سوراخ ها گیر کرده بیرون می کشد. صابون لایه‌ چربی را می زداید و در نتیجه پوست را پاک و تمیز می گرداند.
با توجه به تاریخ طولانی بشر، استفاده از صابون را می توان ابتکار نسبتاً جدیدی دانست. یونانیان و رومیان قدیم مراقب تمیزی پوست خود بودند ولی هرگز با صابون آشنایی نداشتند. آنان به وسیله‌ ماساژ و حمام بخار، چرک می گرفتند و بدن خود را تمیز می کردند.
در قرون وسطا مردم، کمتر به نظافت و پاکی اندام خود علاقه مند بودند. در دربار مشهور کاترین دو مدیسی هرگز اتاقی برای نظافت وجود نداشت ولی در هر 6 ماه، نود بار خانه تکانی می کردند. حتی کاخ افسانه ای ورسای در فرانسه که با آن شکوه ساخته شده فقط یک حمام داشت و ضمناً در محوطه باغش هم یک وان نهاده بودند که چون کسی از آن استفاده نمی کرد آن را بعداً به حوض و فواره تبدیل کردند.
در روزگار قدیم مردمی که به نظافت بدن خود اهمیت می دادند به جای شستشوی آن، عطر به خود می مالیدند.

سنجاق از کجا آمده است؟

وقتی انسان به میلیون ها شیئی که به وسیله سنجاق به یکدیگر متصل می شوند، فکر می کند، تازه متوجه می شود که اگر این چیز کوچولو، یعنی سنجاق نبود، بشر چه کار می کرد! خوب کاملاً معلوم است که خیلی کارش سخت تر می شد.
بنابراین، این وسیله که از یک ماده یا موادی چند ساخته می شد، از ابتدائی ترین زمان ها مورد استفاده بشر بوده است.
اولین شکل یک سنجاق احتمالاً یک خار بوده است. در حقیقت کلمه «پین » یا سنجاق شبیه لغت لاتین برای خار یعنی «سپینا» می باشد.
بعد از آن، بشر یاد گرفت که این وسیله را چطور از موادی مانند استخوان ماهی، یا استخوان حیوانات بسازد. در دوران ما قبل از تاریخ، بشر عهد حجر، سنجاق را با برنز درست می کرده است.
موضوع تعجب آور این است که سنجاق قفلی، یا چیزی شبیه به آن، در اروپا نزدیک به «عصر برنز»، حدود هزار سال قبل از میلاد، به کار رفت است. این نوع سنجاق ها که خیلی نازک بودند از برنز ساخته می شدند.
در اروپا، در زمان های پیشین، سنجاق بیشتر جنبه تزئینی داشته تا جنبه مصرف در خیاطی و این نوع کارها، و در اواخر قرن پانزدهم بود که آن نوع سنجاقی که امروزه ما می شناسیم ساخته شد. بعداً وقتی ارزش سنجاق معلوم گردید، آن قدر این وسیله ارج و قیمت پیدا کرد که مثلاً یک مجموعه سنجاق به عنوان هدیه سال نو با ارزشی محسوب می شد و بعضی اوقات هم به جای دادن این سنجاق ها به عنوان عیدی، معادل آن پول می دادند. بنابراین اصطلاح «پول سنجاقی» از این جا ناشی شده است.
اولین ملتی که سنجاق را به شکل جدید و امروزی آن، ساخت؛ کشور فرانسه بود. این وسیله ضمناً یکی از صادرات فرانسه به انگلیس را هم تشکیل می داد. در سال 1775 هم، «کنگره قاره‌ای» در مستعمرات آمریکائی، جایزه ای برای اولین 25 دوجین سنجاق داخلی که قادر به برابری با کیفیت سنجاق های انگلستان باشد، تعیین کرد.

چیـنی چیست؟

چینی ظریف ترین و گرانبهاترین سفالینه به شمار می رود. چینی دارای این امتیازها است: شیشه مانند و ترد است، در ضمن محکم و قابل استفاده می باشد، و از همه بالاتر آن که نیم شفاف است. پس اگر ظرفی را نیم شفاف نیافتید یقین بدانید که آن هرگز چینی نمی باشد.
واژه انگلیسی چینی از واژه ایتالیایی «پرسلانا» گرفته شده که بر نوعی صدف دریایی اطلاق می شود.
اجزای اصلی چینی عبارتند از دو ماده معدنی به نام:
1 - کائولن، که خاک رس بسیار خالص و سفیدی است.
2 - فلدسپار
علت آن که به این نوع ظرف ها « چینی » می گویند آن است که قرن ها پیش، نخست مردم چین بودند که این مواد را پیدا کردند و ظرف های چینی را به عمل آوردند.
برخی گفته اند که حـدود 200 سال پیش از میلاد مسیح ظرف های چینی در کشور چین رواج پیدا کرده بود.
قرن ها از آن روزگار بگذشت و هنوز کسی در جهان از راز چینیان آگاه نبود. چه، آنان نمی گذاشتند کسی به اسرار هنرشان پی ببرند.
سپس اشیای چینی مربوط به خاندان سلطنتی مینگ، ساخته‌ قرن 14، به کشورهای مغرب زمین راه یافت. عرب ها نیز دشت های آسیا را در نوردیدند و ظرف های چینی را به کشور خود به ارمغان آوردند.
و بالاخره جهانگردان پرتغالی نیز در قرن 16 به سرزمین چین رفتند و هنگام بازگشت اشیای گران بهای چینی را با خود سوغات آوردند.
در اروپا، ملکه ی الیزابت یکی از نخستین ستایشگران ظرف های چینی بود. وی دو فنجان بسیار گرانبها داشت، یکی سفید و دیگری سبز. « شرکت هند شرقی » در انگلستان چینی وارد می کرد و در قرن 17 بر میزان واردات خود بیفزود.
پیش از آن که انگلیسی ها با چینی آشنا شوند، خود ظرف های سفالی زمختی می ساختند. بعد سفال گران آن کشور به تقـلید از چینیان پرداخـته، سفالیـنه های خود را به طرح ظرف های چینی درآوردند. از آن پس اینان نیز، نام ظرف های سفالی خود را چینی نهادند. امروزه در انگلستان و امریکا چینی در انواع بسیار گوناگونی ساخته می شود.
انگلستان، آلمان و فرانسه، چینی های بسیار ظریفی می سازند که برای کلکسیونرها بسی جالب می نماید.

چگونه بومرنگ به سوی ما باز می گردد؟

یکی از اسلحه های قدیمی و عجیبی که تا کنون بشر ساخته بومرنگ است. واژه ی « بومرنگ » از قبیله ای در « ویلز جنوبی جدید » به یادگار مانده که مردم آن جا از روزگار قدیم این اسلحه را به همین نام می خواندند.
گرچه بومرنگ چیزی بیش از یک چماق سر کج نیست، ولی سال ها علم را دچار معما ساخته بود. کسی نمی دانست چرا و چگونه وقتی که آن پرتاب می شود این گونه در هوا چرخ می خورد.
اسلحه بومرنگ را قبایل وحشی استرالیا، شمال شرقی افریقا و جنوب هندوستان و نیز سرخ پوستان « هوپی » در آریزونا، به کار می بردند.
بومرنگ، بر دو نوع است:
1 - بومرنگی که باز می گردد.
2 - بومرنگی که باز نمی گردد.
بومرنگی که باز نمی گردد شکلش تقریباً راست بوده، وزنش هم سبکتر از بومرنگ نوع اول است.
این نوع بومرنگ اسلحه کشنده ای است و می گویند بومیان با پرتاب آن می توانند حیوان کوچکی را از وسط دو نیم کنند.
اما بومرنگی که باز می گردد همان است که در جهان بیشتر شناخته شده. بومیان استرالیا بیشتر آن را اسباب بازی می دانند نه یک اسلحه جدی. البته گاهی با پرتاب آن پرندگان کوچک را می کشند.
این نوع بومرنگ از چوب سفتی ساخته می شود. شکلش خمیده است، به طوری که زاویه ای بین 90 تا 120 درجه تشکیل می دهد. یک طرف آن صاف و پهن است ولی طرف دیگرش را کوژ ساخته اند.
بازوان شخص پرتاب کننده، بر خلاف جهت یکدیگر، خیلی کم خم می شوند به طوری که نسبت به سطح هموار فرضی که از مرکز بومرنگ امتداد می یابد باید فقط حدود 2 درجه فاصله داشته باشد. آنگاه بر اثر فشار هوایی که بر سطح محدب بومرنگ وارد می آید و نیز به کمک تابی که به هنگام پرتاب شدن بر می دارد، دایره ای در فضا می سازد که دوباره به سوی پرتاب کننده اش، باز می گردد. خانه به دوشان وحشی استرالیا با پرتاب بومرنگ صحنه بسیار جالبی پدید می آورند. آنان به گونه ای آن را پرتاب می کنند که تا 10 متر در خط مستقیم می رود، سپس دایره ای به قطر 15 متر در هوا می سازد و دوباره به سوی پرتاب کننده باز می گردد. آنان حتی می توانند بومرنگ را به گونه ای پرتاب کنند که نخست با زمین تماس بگیرد، سپس در هوا دایره ای بسازد و آن گاه به سوی پرتاب کننده باز گردد.
بومرنگ را در حالی که مچ دست به طرف پایین خم شده پرتاب می کنند.
در ضمن، برخی از بومرنگ ها چنین شهرت گرفته اند که می توانند پیش از بازگشت، 130 متر در هوا سیر کنند.

درباره بنزین اتومبیل چه می دانید؟

آیا می دانید چرا بنزین برای اتومبیل ها یک سوخت کامل به شمار می آید؟
زیرا که بنزین مایع است، سبک است، به آسانی تبدیل به گاز می شود و خوب شعله ور می گردد.
بنزین مخلوطی از ئیدروکربور است. ئیدروکربور یعنی ترکیب کربن با ئیدروژن.
امریکایی ها بنزین را « گازولین » می خوانند که آن را از واژه ی « گاز » گرفته اند. انتخابی چنین، برای آن است که به ما بفهماند بنزین، همین که شعله ور می شود در سیلندر به راحتی مبدل به « گاز » می گردد. یعنی آن که کاملاً می سوزد و مواد زایدی که بر جای می نهد بسیار ناچیز است. بنزین که می سوزد چنان حرارتی تولید می کند که از هر سوخت مایع دیگر شدیدتر است.
بنزین از کجا تهیه می شود؟ بنزین را از نفت خام به شیوه ی تقطیر جدا می سازند. عمل « تقطـیر » بدین گونه انجام می پذیرد:
نفت مایع را در ظرف های بسیار بزرگی می ریزند و تا 210 درجه حرارت می دهند. در چنـین حـرارتی حدود یک چهارم نفت خام به صورت گاز در می آید که حاوی ئیدروکربن هایی است.
سپس گاز به دست آمده را به درون لوله هایی که در مجاورت هوای سردند، می فرسـتد تا مجـدداً مایع شود. آن را بار دیگر تا 210 درجه حرارت می دهند و همین که به صورت گاز در آمد، دوباره به درون همان لوله ها می فرستد تا باز مایع شود.
این جریان، تقطیر است و آن را آنقدر تکرار می کنند تا سرانجام بنزین تصفیه شده، به دست آید. ارزش هر بنزینی بسـتگی به کاردهی آن دارد. یعنی باید ببینیم که مثلاً با یک لیتر بنـزین، موتور چند کیلومتر راه می رود، یا هواپیما با سرعت بسیار به چند لیتر بنزین نیاز دارد.
بنـزین هر چند که تصـفیه هم شده باشد باز، باعث « تپق » زدن موتور است. وقتی که موتور تپق می زند معنایش این است که کاردهی بنزین ضعیف است. پس باید مواد « ضد تپق » بر آن بیفزاییم.
با افزودن این مواد درجه اکتان بنزین بالا می رود. امروزه کوشـش بر آن است که تا می توانند درجه اکتان بنزین ها را بالا ببرند تا کار دهی شان در اتومبیل ها افزون گردد.

چه کسی واکسیناسیون یا تلقیح را معمول ساخت؟

در یکی از روزهای سال 1786، یک دختر جوان شیر فروش، برای مشورت درباره موضوعی به مطب یکی از دکترهای شهر «گلاوسسترشایر» انگلستان رفت. در آن موقع، مرض آبله به طور وحشتاکی در سراسر این کشور، تازیانه می کوفت. در مطب دکتر هم همه درباره این مرض صحبت می کردند. دخترک شیرفروش موضوع جالبی را بیان کرد. او اظهار داشت که هرگز آبله نخواهد گرفت. آبله گاوی، مرضی است که نشانه های آن خیلی شبیه به آبله بوده ولی به شکل خیلی خفیف تر آن است.
اهمیت اظهارات دخترک، توجه یکی از حاضرین را که دانشجوی پزشکی بوده و «ادوار جنر» نام داشت، به شدت جلب کرد و اتفاقاً این عقیده و فکر، بعداً هم در تمام مدت تحصیلش در لندن، فکر او را به خود مشغول کرد و بعد از این که تحصیلاتش را به پایان رساند، در سال 1773، به همان دهکده زادگاهش یعنی «گلاوسستر شایر» برگشت تا به پزشکی مشغول شود. و در ضمن اوقات فراغتش را هم به تحقیق و رسیدگی علمی اختصاص داد. تا این که بالاخره بعد از چند سال تحقیق و کاوش، متوجه شد که دخترک شیر فروش حق داشته است، یعنی به این نتیجه رسید که کسانی که به آبله گاوی، مبتلا بوده اند دیگر خیلی خیلی بندرت به مرض آبله دچار می شوند.
در 1796، او اولین تجربه خود را در این زمینه به دست آورد. یعنی باید یک مقدار کمی از میکروب های بیماری آبله گاوی را به مردم ترزیق می کرد؛ تا بتواند بعداً آنها را در مقابل بلای خانمان برانداز آبله، بیمه کند. در سال 1798، جنر اولین آزمایش قطعی خود را انجام داد و در میان خوشحالی زایدلوصف او، چهار بچه ای که مایه کوبی شده بودند، هیچکدام به این مرض ترسناک یعنی آبله مبتلا نشدند. بنابراین او کشف بزرگ و «واکسیناسیون» را انجام داده بود که امروزه این مرض کشنده را در بیشتر نقاط دنیا تقریباً مهار کرده است.
«واکسیناسیون» در ابتدا مخالفین زیادی داشت؛ ولی عاقبت ارزش آن چنان بر همه آشکار گردید که امروزه، در تمام کشورهای پیشرفته دنیا، واکسیناسیون برای تمام مسافران خارجی امری اجباری می باشد و علاوه بر آن، واکسیناسیون در دسترسس همه مردم بوده و معمولاً هر طفلی از 15 ماهگی به بعد واکسینه می شود.

چگونه قفل، کار می کند؟

شاید عده ای، چنین گمان کنند که قفل یک اختراع جدید است. ولی نمی دانند که از 3400 سال پیش، بشر از قفل استفاده می کرده.
در کتاب مقدس به قفل و کلید اشاره ی بسیار شده است و گویا مقصود قفل هایی بوده که مصریان، قرن ها به کار می بردند.
قفل، یک زبانه ساده است که مانعی بر سر راهش قرار می گیرد تا نلغزد و از جای خود در نرود.
کلید هم برای برداشتن این مانع به کار می رود.
در داخل قفل، میله ای کوچـک است که روی شیطانک سوار است، و زبانه را در جای خود نگه می دارد. اما وقتی که کلید را در آن می چرخانیم، شیطانک را بلند می کند و در نتیجه زبانه‌ قفل به عقب رانده و قفل باز می شود.
دلیل این که چرا باید هر قـفلی کلیـد مخصوصی داشته باشد این است که در داخل هر قفلی چند تکه فلز به نام ضامن نـهاده شده است. ضامن های هر قفلی با قفـل دیـگر فـرق می کنـد؛ حال اگر سر کلیدی را طوری بتراشند که مناسب با این ضامن ها نباشد، آن دیگر نمی تواند در درون قفل بچرخد.
معلوم است تا هنگامی که کلید نچرخیده، قفل هم باز نخواهد شد.
در 1848 مردی به نام لاینس ییل قفل استوانه ای معروف خود را اختراع کرد که اکنون در سر تا سر جهان مصرف می شود . در چنین قفلی کلید باید استوانه ای را بچرخاند، تا باز شود.
در قفل «ییل» که در فارسی به یال معروف است، 5 میله عمودی قرار گرفته که به وسیله فنرهایی، در درون استوانه، محکم جای گرفته، نمی گذارند آن استوانه حرکت کند. اما به وسیله کلید مخصوص همان قفل، می توان هر یک از این میله ها را تا ارتفاع معینی بالا برد، تا استوانه حرکت کند و قفل باز شود.
قفل رمزی کارش بر اساس قفل های استوانه ای تنظیم گردیده، با این تفاوت که برای رها کردن میله ها به وسیله کلید، از صفحه گردانی استفاده می کنیم. آن را مطابق اعداد معینی چند بار به این سو و آن سو می چرخانیم تا سرانجام قفل باز شود.
کسانی که به طرز قرار گرفتن زبانه یا میله های قفل آشنایی داشته باشند، به خوبی می توانند با یک تکه سیم و بدون کلید آن را باز کند.
امروزه بیشتر بانک ها سرداب هایی دارند که درشان با قفل ساعتی باز می شود. در چنین قفل هایی سه حرکت ساعت نهاده شده است. آن ها را به گونه ای تنظیم می کنند که فقط در ساعت معینی بتوان قفل آن را، آن هم با رمز مخصوصی که دارد، باز کرد. بنابراین، پیش از فرا رسیدن لحظه تعیین شده هرگز نمی توان آن قفل را گشود، هر چند که رمز آن را بدانیم و هر چند که صاحبش فراوان تلاش کند. قفل های ساعتی را می توان حداکثر برای 72 ساعت تنظیم کرد.
آیا هیچ توجه کرده اید که در یک خانه معمولی بیش از صد نوع قفل وجود دارد؟ از قفل پنجره ها گرفته تا قفل در یخچال و چمدان و کیف و در همه جا اساس ساخت قفل یکی است، منتهی به تناسب استفاده ای که از قفل منظور است، تغییراتی در آن داده شده است.

پودر صورت چیست؟

تا کنون گویا هیچ زمانی نبوده که زنان به آرایش خویشتن نپرداخته باشند.
هزاران سال پیش، در برخی از نقاط جهان، فرآورده های آرایشی چنان پیشرفت کرده بود که حتی بعضی شان با فرآورده های امروزی، رقابت می کردند. همه می دانند که زنان برای جلب مردان تا چه حد به آرایـش خود پایبندند، ولی شاید تعجب کنید اگر بگوییم که در سال 1770 قانونی به پارلمان انگلستان تقدیم شد که در آن نوشته بود:
« هر گاه زنی، در هر سنی و از هر طبقه و حرفه و مقامی، یکی از درباریان را برای ازدواج بفریبد و برای این کار از عطر، رنگ، لوازم آرایش، موی مصنوعی و یا چیزهای دیگر استفاده کرده باشد، به مجازات زن جادوگر محکوم خواهد گردید» !
امروزه یکی از وسایل آرایش زنان، پودر صورت است که هر چند به ظاهر چیزی ساده می نماید، ولی با یک فرمول شیمیایی پیچیده ای، ساخته می شود.
ماده اصلی پودر صورت، تالک ( یا تلق ) است. تلق نرم ترین جسم معدنی در جهان است.
وقتی که بر روی پوست می مالند، اثر ملایم و آرام بخشی دارد.
مواد خام دیگری که در تهیه پودر صورت به کار می رود این ها هستند:
گچ، کربنات منیزیوم، اکسید روی و کائولن.
برای تهیه پودر صورت، فرمول های گوناگونی وجود دارد. هر یک از این مواد فایده مخصوصی دارند.
مثلاً یکی رنگ پوست را مات و دیگری روشن و باز می نماید. یکی فایده اش آن است که به پوست، حالت چسبندگی می دهد و ماده دیگر نمی گذارد عرق صورت، آن را بشوید و در گوشه ای از صورت جمع کند. با کم و زیاد کـردن مقـدار هر یک از این مواد خاصیـتی که بیشـتر مورد نظـر است، در پودر ظاهر می گردد.
طرز تهیه ی پودر صورت این گونه است:
نخست موادی که برشمردیم با ماشین مخلوط کن، به هم می آمیزند. بعد در یک آسیا همه را خوب می سایند. ضمناً مواد رنگی و عطری هم بر آن می افزایند.
البته باید مقدار ترکیب هر ماده ای دقیقاً محاسبه شود، وگرنه هرگز پودر مناسب و خوبی تهیه نخـواهد شد و خانم ها در عوض یک پودر ملایم و خوب، لایه ای ضخیم و ناهنجار را بر گونه های خود احساس خواهند کرد.
پس می بینید که در تهیه پودر صورت چه قدر نیاز به تجربه کارشناسان داریم.

آگهی کردن چه موقعی آغاز شد؟

اگر معنی و مفهوم «آگهی کردن و تبلیغ» را در طریقه ای برای پخش و گسترش اطلاعات خاصی، به منظور انجام مقاصد تجارتی، در نظر بگیریم، در این صورت می توان ادعا کرد که آغاز «آگهی تبلیغاتی» به سالیان خیلی پیش بر می گردد. مثلاً موقعی که کشاورزی مقداری محصول خود را به بازار آورده و ایستاده و به صدای بلند کالایش را برای فروش عرضه می کند، آیا وی در حقیقت یک تبلیغ تجارتی را انجام نمی دهند؟
مدت زیادی قبل از این که صنعت چاپ اختراع شود، کاسب ها برای این که توجه عامه را به کالای خود جلب کنند، چیزهائی که روی دیوار محل کسب خود می کشیدند برای این منظور استفاده می کردند. یا فروشندگان مثلاً تصویر چکمه یا دستکشی را به عنوان «تبلیغ» برای جنس خود بالای محل کسبشان آویزان می کردند. بنابراین کالای خود را به طریقه تبلیغ به فروش می رساندند. در زمان های خیلی قدیمتر، از جارچی های کوچه و خیابانی هم برای عرضه و تبلیغ جنس استفاده می شده است.
ولی همانطور که می دانید «آگهی کردن و تبلیغ» در حقیقت با اختراع صنعت چاپ آغاز شد و در سال 1480 بود که، یک اعلامیه کوچک تبلیغاتی برای یک کتاب مذهبی به عنوان اولین اعلامیه چاپی، توسط «ویلیام کاکستون» به چاپ رسید.
با پدید آمدن چاپ، و خصوصاً روزنامه ها، آگهی های تبلیغاتی، از صورت یک آگهی ساده، به صورت آگهی که در آن برای جلب توجه بیشتر مردم به خرید کالایی بحث و پیشنهاد هم می شد، تکامل پیدا کرد. روزنامه های هفتگی که در اوایل سال 1650 در انگلیس به چاپ می رسیدند بیشتر درباره کالاهائی مثل قهوه، شکلات و چای تبلیغ می کردند. در ماه ژوئن 1666، «لندن گازت» همراه روزنامه یومیه خود عملاً ضمیم های را منتشر کرد که مطالب آن فقط به «آگهی های تبلیغاتی» مختلف اختصاص داشت.
امروزه، آگهی تبلیغاتی، حتی جنبه یک علم را پیدا کرده و به عنوان هنر خاصی تلقی می شود. زیرا در این زمینه، حتی تحقیقاتی انجام گرفته و روی سیلقه و عادات مصرف کننده به دقت مطالعه و بررسی شده و آگهی ها به دقت ارزیابی و مطالعه می شوند. در عوض، در ازای پولی که صرف تبلیغات می شود، سود هنگفتی به جیب تولید کننده و فروشنده می رود.

چگونه بنزین، اتومبیل را به حرکت در می آورد؟

امروزه صنعت اتومبیل چنان خوب پیشـرفت کرده که انسان شاید در تمام مدت عمر خود اتومبیلی براند بی آن که اصلاً بداند طرز کارش چگونه است. معمولاً هر روز اتومبیل خود را بنزین زده، آن را روشن می کنیم و از پی کار خود می رویم. اگر هم روزی اشکالی در کارش پیدا شود به تعمیرگاه مراجعه می کنیم و بی آن که خودمان کاری انجام دهیم کارگر فنی برای مان رفع عیب می کند.
با این وصف، همه می دانیم آن نیرویی که اتومبیل را به راه می اندازد از بنـزین حاصـل می شود. اکنون ببینیم چگونه بنزین می تواند چنین نیرویی را در موتور اتومبیل ما پدید آورد. بنزین نخست به وسیله تلمبه از درون مخزن خود به سوی موتور رهسپار و وارد سوختاما می شود.
سوختاما یا کاربوراتر در بالای موتور جا دارد. در این جا بنزین کاملاً با هوا به نسبت معینی مخلوط می شود و گازی از آن پدید می آید که شدیداً انفجار پذیر است.
سپس این گاز از لوله های چند شاخه ای عبور می کند و وارد سیلندر (استوانه) می شود. در سیلندر یک پیستون قرار دارد که پیوسته بالا و پایین می آید و بدین گونه ضربه هایی ایجاد می کند. هر کدام از این ضربه ها برای انجام کاری است.
اکنون نقش حرکت یا ضربه های چهارگانه پیستون را در سیلندر برای تان شرح می دهیم:
1 - چون پیستون، در ضربه ی نخست خود، به پایین ترین نقطه می رسد، دریچه ای در آن جا هست که بسته می شود تا راه گریز را بر گاز ( یعنی همان مخلوط بنزین و هوا ) ببندد.
2 - سپس پیستون، در ضربه ی دوم، به طرف بالا حرکت می کند و گاز حبس شده را چنان در هم می فشرد که حسابی قابل انفجار بگردد. آن گاه همین که پیستون به بالاترین حد خود در سیلندر برسد جرقه ای از شمع اتومبیل بر می جهد و گاز را منفجر می کند.
3 - فشار ناشی از این انفجار سبب می شود که پیستون دوباره به پایین رانده می شود و این ضـربه ی سوم آن است.
وقتی که پیستون خوب پایین آمد، در این حال دریچه ی دیگری باز می شود تا گاز سـوخته از آن جا بیرون رانده شود.
4 - پیستون دوباره برمی گردد بالا و درست در همین حال که ضربه ی چهارم انجام می پذیرد. گاز سوخته هم با فشار بیرون رانده می شود.
این بود شرح حرکات چهارگانه پیستون که در داخل سیلندر، ضربه وار، بالا و پایین می رود.
اگر خوب توجه کرده باشید، خواهید دریافت که اتومبیل تمام نیروی خود را از ضربه سوم می گیرد.
سپس نیروهایی که بر پیستون از بالا فشار می آورد به میل لنگ منتقل شده، آن را به گردش در می آورد. در آخرین مرحله میل گاردان هم به حرکت افتاده چرخ های عقب اتومبیل را به گردش آورده، سـرانجام اتومبیل راه می افتد.

اما آیا شما می دانید که سنگ لوح چیست؟

سنگ لوح ماده ای است که میلیون ها میلیون سال از عمرش می گذرد . این سنگ مربوط به زمانی است که ذرات رس ، به تدریج ، در اعماق دریاها و دریاچه ها فرو نشستند . آن گاه پس از ته نشین شدن،به مرور به صورت گل نرمی در آمده بعد هم کم کم سفت و سنگ گردیدند . چنین سنگی را سنگ رستی می نامند .
زمین همچنان دستخوش تغییرات شدید می بود تا روزی که ناگهان پوسته‌ آن در قسمتی که سنگ رسی داشت، از جا بر آمد، بر اثر این رویداد، سنگ های رسی به صورت چین و چروک بر روی هم انباشتند، و سپس با فشار سنگ های دیگر خوب در هم فشرده شد، عاقبت سنگ لوح را به وجود آوردند. همان گونه که ذرات رس به تدریج در ته دریا می نشست و لایه لایه بر روی هم انباشته می شد، سنگ لوح نیز به صورت لایه لایه، شکل می گرفت.
سنگ لوح مصرف های گوناگون و زیادی دارد. نه تنها از آن تخته سیاه درست می کنند بلکه در سقف ساختمان ها، دستشویی چاهک و بسیاری جاهای دیگر نیز به کار می آید.
سنـگ لوح را از معادن رو باز و یا زیرزمینی، استخراج می کنند. نخست آن را در قطعه های بسیار بزرگی از جا می کَنند. بعد برای خارج کردن از معدن، آن ها را به صورت قطعه های کوچک تری در می آورند.
سپس نوبت شکافتن هر یک از این قطعه های کوچک می رسد. کارگران معدن قطعه ای را به ضخامت 7 سانتی متر در نظر می گیرند، بعد قلم خود را بر روی آن نهاده، با یک ضربه ی محکم آن را صاف و یکپارچه از قطعه سنگ نخستین، جدا می سازند.
با تکرار این عمل، از قطعه سنگ نخستین حدود 16 یا 18 تخته سنگ در می آورند.
اکنـون اگر بخواهند در سقف ساختمانی کار بگذارند باید باز هم آن ها را بشکنند و تکه هایی به ضخامت 5 میلی متر به دست آورند.
سنگ لوح به رنگ های گوناگونی است: سیاه، آبی، ارغوانی، قرمز، سبز و یا خاکستری، اختلاف رنگ بندی آن بستگی به مواد مختلفی دارد که قبلاً در خاک رس وجود داشته است.
سیاهی رنگ سنگ لوح به خاطر مواد زنده ای است که در گل رس اصلی بوده و بعد به کربن تبدیل شده است.

هفت سین در یک نگاه

سبزه : نشان تولد و رویش دوباره جهان خلقت

سمنو : زندگی خوش و شیرین در سال جدید

سیب : نشان سلامت و زیبایی

سنجد : نماد عشق و زیبایی

سیر : خواص دارویی و نقش آن در سلامت

سماق : نماد رنگ خورشید و پیروزی  آن بر شیطان شب

سرکه : عمر طولانی و صبر

سکه : نشان مال و ثروت

تخم مرغ : باروری و تولد

پرتقال در یک ظرف آب : نشان شناور بودن زمین در فضا

ماهی قرمز : نماد زندگی

گلاب : نشان پاکی و طهارت جادویی

اسپند : دور کردن شیطان با دود آن

گل : زیبایی و طراوت

آینه : نمادی بر نمایش انعکاس اعتقادات اجداد و پیشینیان

شمع : نور و روشنایی

چاپار چه بود؟

درست در زمان های قبل از ایجاد تلگراف و راه آهن، دولت ایالات متحده، دست به ایجاد یک نوع روش سریع السیر پستی زد که به نام «پونی اکسپرس» یا «چاپار» نامیده شد. این روش پستی در سال 1806، شروع به کار کرده و حیطه عمل آن از «سنت جوزف» و «میسوری» تا ساحل اقیانوس آرام بود.
در این سیستم، برای به مقصد رساندن محموله های پستی، از اسب های تندرو استفاده می شد. هر اسبی 10 تا 15 مایل را طی می کرد و بعد سوارکار یا چاپار می بایستی روی اسب تازه نفس بعدی سوار شده و به همین ترتیب بقیه راه را طی کند. خود هر چاپار هم باید سه دفعه اسب عوض می کرد یعنی 30 مایل سفر می کرد تا بسته ها را به دست چاپار تازه نفس می داد.
این چاپارها، غالباً از بین افراد تعلیم دیده و با شجاعت و ورزیده انتخاب می شدند چون هر چاپاری در طول مسافرت خود، هر آن ممکن بود که با طوفان و باد و باران یا از همه بدتر با حمله ناگهانی سرخپوستان مواجه شود. بنابراین باید سعی می کرد که با وجود این پیش آمدها، وظیفه اش را انجام داده و پست را به سلامت به مقصد برساند، ولی در این روش عملاً و برخلاف اسم آن، از اسب های تندرو به جای یابو استفاده می کردند. بنابراین اسم «پونی اکسپرس» شاید اسم دقیقی برای این نوع روش پستی نبوده است.
این نکته را باید یادآور شویم که طبق اسناد و مدارک و نوشته مورخان، روش پست چاپاری در حدود 5000 سال قبل از میلاد در زمان داریوش در کشور پهناور ایران ایجاد شده بوده است.

گرد کاکائو چیست؟

گرد کاکائو همان است که در اصطلاح ما، به کاکائو معروف شده، آن را با آب یا شیر می آمیزیم و می نوشیم.
تهیه گرد کاکائو بدین گونه است که پس از آسیا کردن دانه های کاکائو، مقداری از چربی آن را می گیرند. این چربی به نام کره کاکائو در تهیه‌ مواد آرایشی، دارو و همچنین به عنوان جزئی از شکـلات شیـرین، مصـرف می شود. آن چه پس از این باقی می ماند باز هم نرم تر آسیا می شود و گرد کاکائو به دست می آید.

جزایر هاوائی چگونه به وجود آمد؟

هاوائی یکی از جدیدترین ایالاتی است که جزو آمریکا درآمده است. این سرزمین از گروهی جزایر واقع در اقیانوس آرام تشکیل یافته است. (تقریبا 2400 میلی جنوب غربی کالیفرنیا).
این ایالت شامل هشت جزیره بزرگ و عمده و تعداد جزایر کوچکی است و جمعاً مساحتی قریب 6420 مایل مربع دارد.
طبق روایات و افسانه های بومی هاوایی، یک ربّ النوع آتشفشان بوده که پله نام داشته و او این جزایر را آفریده است. باز هم طبق روایات و اعتقادات اهالی بومی این سرزمین، بعضی اوقات این ربّ النوع به دهانه های آتشفشانی جزیره بازگشته و آتش خود را به صورت انفجار و فوران ظاهر می کند.
واقعیت عجیب و شگرف اینجاست که جزایر هاوائی، در واقع دماغه آتشفشان های بزرگی هستند که خود آنها در ته اقیانوس آرام قرار دارند. مثلاً جزیره هاوائی (بزرگترین جزیره )، که دو برابر جزایر دیگر است، به وسیله پنج کوه آتشفشان اشغال شده است که میزان فوران مواد آتشفشانی آنها یکی از دیگری بیشتر است. دو تا از آنها امروز هم همچنان فعال بوده و هنوز هم در شکل بخشیدن به جزیره و ساختمان خاص آن سهم مؤثری دارند.
یکی از این آتشفشان ها، مونالوا می باشد که هر سال یک بار آتشفشان می کند. در سال 1950، این کوه به مدت 23 روز تمام آتشفشانی و فوران کرده و گدازه های ( توده گداخته) خود را همچون سیلی جوشان به دریا سرازیر کرد و وقتی سیل گداخته ها وارد آب اقیانوس شد، باعث مرگ هزاران ماهی گردید.
آتشفشان دیگر که «موناکی» نام دارد، یک آتشفشان خوابیده است. که ضمناً بلندترین کوه اقیانوس آرام به حساب می آید، و ارتفاع آن از سطح دریا حدود 13780 پا است. اما دامنه این کوه تقریبا در 18000 پائی زیر اقیانوس است و اگر ارتفاع این کوه را از دامنه آن در زیر آب اقیانوس در نظر بگیریم، با این حساب، بلندترین کوه روی زمین خواهد بود.
در یکی دیگر از جزایر هاوائی یعنی «موئی»، یک آتشفشان موجود است که «هالیکالا» نام دارد و به ارتفاع حدود 10025 پا، سر برافراشته است و به بزرگترین آتشفشان دنیا شهرت دارد. گشادی دهانه این آتشفشان در حدود بیست مایل و عمق آن شاید حدود 2720 پا باشد.

چگونه شکلات تهیه می شود؟

مدت ها پیش از آن که شکلات به صورت کنونی و جامدش تهیه شود، آن را مانند یک نوشیدنی می آشامیدند.
آزتک ها دانه های کاکائو را از درخت می چیدند، سپس آن ها را درون آب می جوشانیدند و بدین وسیله نوشابه ای گوارا به دست می آوردند. البته ادویه فراوان و فلفل هم به آن می افزودند.
وقتی که جهانگردان اسپانیایی این نوشابه را در میان آزتک ها یافتند، آن را پسندیدند. ولی چون فلفل را دوست نمی داشتند، فرمول جدیدی برای تهیه شکلات برای خود پیدا کردند. اینان پیش از جوشانیدن دانه های کاکائو به جای فلفل بر آن شکر می پاشیدند.
تا حدود صد سال اسپانیایی ها راز این نوشابه را پنهان نگاه داشتند. سرانجام در نیمه های قرن 17 بود که یک فرانسوی دانه های کاکائو را بسیار نرم آسیا کرد و شکلات را به صورت تکه های جامدی عرضه نمود.
اکنون بیایید و داستان دانه های کاکائو را بشنوید که چگونه آن ها را برای شکلات به عمل می آورند. برای این کار، نخست کارگرانی کار آزموده غلاف های رسیده را از درخت می چینند. سپس آن ها را چاک داده، مغزشان را آشکار می کنند.
چند روزی آن ها را به حال خود رها می کنند تا تخمیر شوند. بعد در برابر نور آفتاب خشک شده؛ در این هنگام می توان دانه های کاکائو را از میانشان بیرون آورد و بسته بندی و به بازار عرضه کرد. در کارخانه شکلات سازی دانه های کاکائو را تمیز می کنند و پس از گرفتن مواد زایدشان آن ها را بو می دهند. در همین حال پوسته شان ور می آید و سپس با وزش باد این پوست ها را دور می ریزند.
در مرحله بعد، مغز دانه های کاکائو را خرد کرده سپس به زیر چرخ های سنگین آسیا می فرستند تا خوب نرم و ساییده شوند. کاکائو حاوی روغنی است که زیر آسیا فشرده شده با دانه های خرد شده خوب در هم می آمیزد و بدین صورت شکلات مایع به دست می آید. شکلات مایع تلخ است. آن را به شیرینی پز ها می دهند تا در تهیه شیرینی ها مصرف کنند.
برای تهیه شکلات شیرین نیز عیناً همین فرآورده را به کار می برند، منتها شکر و مواد دیگری هم بر آن می افزایند.
گرد کاکائو چیست؟ گرد کاکائو همان است که در اصطلاح ما، به کاکائو معروف شده، آن را با آب یا شیر می آمیزیم و می نوشیم.
تهیه گرد کاکائو بدین گونه است که پس از آسیا کردن دانه های کاکائو، مقداری از چربی آن را می گیرند. این چربی به نام کره کاکائو در تهیه‌ مواد آرایشی، دارو و همچنین به عنوان جزئی از شکـلات شیـرین، مصـرف می شود. آن چه پس از این باقی می ماند باز هم نرم تر آسیا می شود و گرد کاکائو به دست می آید.

علم چگونه آغاز شد؟

وقتی درباره یک عالم می اندیشید، چه چیزی به مغزتان خطور می کند؟
تا قبل از قرن هفدهم، اگر مردم می خواستند یک مشکل را حل کنند یا چیزی را بفهمند فقط مطالبی را که قبلاً درباره این موضوع ها نوشته شده بود، می خواندند و یا به اشخاص به اصطلاح صاحب نظر مراجعه کرده و نظر آنها را جویا می شدند.
ولی به زودی بعد از سال 1600، «گالیله»، روش تازه ای را در این زمینه بدعت گذارد.
یعنی او شروع به آزمودن چیزهای مختلف کرد تا ببیند چه اتفاقی می افتد. به عبارت دیگر «گالیله» مشغول «تجربه کردن » شد. کم کم عده دیگری هم روش گالیله را در پیش گرفته و شخصاً شروع به آزمودن و مطالعه چیزهای مختلف کرده و بعد نتیجه مشاهدات خود را بر روی کاغذ آوردند. بنابراین همانطور که حقایق بیشتری، روشن و آشکار می شدند، متوجه نکته دیگری نیز شدند که و آن، این که خیلی از این واقعیات به هم دیگر مرتبط می شدند. بنابراین تمام این ارتباط ها، خلاصه شده و به صورت «اصول علمی» تدوین گردیدند که خود آنها هم راهنمای تجربیات دیگری شدند.
به این طریق، جمع این اطلاعات و دانش ها، «علم » نامیده شد و به سرعت هم شروع به توسعه و پیشرفت نمود.
همانطور که «علم» رشد می کرد، ارتباطات طبیعی بین واقعیات، زمینه وسیع علم را به قسمت های کوچک تر منقسم کرد.
مثلاً «علوم طبیعی» که درباره محیط طبیعی اطراف ما بحث می کند. «علوم اجتماعی» که درباره رفتار نوع بشر و زندگی گروهی بحث می کند. تمام این علوم یا مقدماتی هستند یا پیشرفته، زیرا با واقعیات سر و کار دارند. در علوم «عملی» این حقایق یا اصول برای انجام یا ساخت به کار می روند.
علم داروسازی، علم طب، علم احدادث جنگل، الکترونیک و مهندسی نمونه هائی از علوم «عملی» هستند.

چگونه عینک، دید را تنظیم می کند؟

خوب این موضوع را در ذهن خود مجسم کنید. در قدیم میلیون ها نفر از افرادی که چشمان ضعیف و ناتوانی داشتند، پیش از اختراع عینک، با چه وضع اسفباری زندگی می کردند.
آدم های نزدیک بین در شب ها نمی توانستند خیلی چیزها را ببینند، ولی اکنون با استفاده از عینک، همین افراد قادرند همه چیز را به راحتی در اطراف خود ببینند. هنر عینک آن است که دید معیوب انسان را تنظیم می کند. آیا می خواهید بدانید چرا و چگونه؟ پس خوب گوش کنید:
نور که وارد چشم ما می شود بر شبکیه ی آن می تابد. شبکیه مانند فیلم است در داخل یک دوربین عکاسی. نور باید درست بر روی شبکیه چشم بتابد تا دیدن ممکن شود. اما اگر اندکی جلوتر یا عقب تر از شبکیه بتابد، ما هرگز نخواهیم توانست چیزی را ببینیم. از این رو عدسی های چشم به گونه ای درست شده اند که می توانند ورود نور را طوری تنظیم کنند تا درست بر روی شبکیه بیفتد. پس در واقع اگر عدسی های چشم، خوب کار کنند به انسان توانایی دیدن کامل و درست را می دهند.
هنگامی که انسان با چشم های عادی و طبیعی خود چیزی را از دور می نگرد، تصویر بدون هیچ اشکالی بر شبکیه می افتد. اما اگر همان چیز را از فاصله بسیار نزدیکی یعنی کمتر از 5 متر بنگرد، تصویر بر نقطه ای عقب تر از شبکیه می افتد. در چنین وضعی چون انسان قادر به دیدن نخواهـد بود، عدسی ها به کمکش می شتابند و عمل هماهنگی را برایش انجام می دهند.
عمل « هماهنگی » یا تطابق یعنی این که نخست، برخی از عضله های چشم در هم فشرده می شوند، و سپس وضع عدسی ها را طوری تغییر می دهند که تصویر را این بار درست بر خود شبکیه می تابانند.
بدین گونه انسـان قـادر به دیدن شیء نزدیک می شود. اما اگر روزی عدسی های چشم، از انجام عمل هماهنگی عاجز بشوند، دیدن انسان با اِشکالات فراوانی روبرو خواهد شد

آموزش بیلیارد

شهرها چگونه به وجود آمدند؟

شهرها قسمتی از تمدن بشر به شمار می آیند. دو کلمه «سیتی» یعنی شهر و «سیویلیزیشن» یعنی تمدن، هر دو از لغت لاتین Civis به معنی شخصی آمده است که هم در وظایف و هم در امتیازات اجتماعی که در آن زندگی می کند، سهیم باشد. بنابراین وقتی انواع مختلفی از مردم، یاد گرفتند که چطور دسته جمعی کار کرده یا مثلاً چطور دسته جمعی تفریح کنند، شهرهای بزرگ پدید آمدند.
اختلاف عمده بین شهر و شهرک و دهکده در مساحت آنهاست. معمولاً از لحاظ اندازه شهر از بقیه بزرگتر است و تقریباً تمام شهرهای کنونی در ابتداء به اندازه یک دهکده بوده اند.
دقیقاً کسی نمی داند که اولین شهر دنیا چه موقع و به دست چه کسی به وجود آمد. شاید مثلاً وقتی یک قبیله سرگردان از شکارچیان و غیره به دنبال جای مناسبی می گشته اند تا برای محل سکونتشان انتخابش کنند، این رویداد تقریباً در شش هزار سال قبل از میلاد یا احتمالاً زودتر از این تاریخ انجام گرفته است. در سه هزار سال قبل از میلاد بشر شهرهای بزرگی ساخته و در آنها زندگی می کرده است.
در یک دوران خیلی ابتدائی تاریخ، قبل از به وجود آمدن شهرها، بشر متوجه این نکته شده که اگر حیوانات را گرفته و آنها را رام و اهلی کند؛ به این ترتیب به روش آسانتری می تواند غذای خود را تأمین نماید. چون در این صورت دیگر لازم نبود که هر وقت احساس گرسنگی می کند مجبور شود برای شکار حیوانات روانه جنگل و غیره شود و همچنین متوجه نکته دیگری نیز شد که عبارت بود از این که اگر خودش میوه و یا غله بکارد آسان تر می تواند به این خوراکی دسترسی داشته باشد. از اینرو، بشر شروع به زراعت و کشاورزی و پرورش حیوانات کرد.
اما مردم اگر می خواستند، دائماً از این جا به آنجا کوچ کنند، پس تکلیف زراعت و کشاورزی چه می شد. چون برای امر زراعت لازم است که انسان مدتی کافی، مثلاً تا رسیدن وقت خرمن، در یک جا اقامت کند. یا علاوه بر آن کوچ دادن گله های حیوانات از این محل به محل دیگر کار آسانی نبود. با این دلایل قبیله های مختلف بشری، یک جای معینی را برای سکونت دائمی خود انتخاب کرده و بدین ترتیب کم کم شهرها و دهکده ها پا به عرصه وجود گذاشتند. در حال حاضر از آن دهکده های اولیه دیگر آثاری به جا نمانده است.
چون در آن موقع همه ی خانه ها از پوست یا چوب یا گل ساخته می شده، و کم کم با گذشت زمان، بشر یاد گرفته که چگونه آنها را از مواد بادوام تری بسازد، بنابراین دهکده های ساده زراعتی اولیه کم کم توسعه و تغییر شکل یافته و جای خود را به شهرک ها و شهرهای بزرگ داده اند.

اولین دانشگاه کی به وجود آمد؟

کلمه «کالج» یا دانشکده در اصل به معنی، اجتماعی از افراد است که به فعالیتی مشترک اشتغال داشته باشند. مثلا یک کالج کاردینال ها وجود دارد که پاپ را در رم انتخاب می کند. و ایالات متحده هم یک کالج انتخاباتی دارد که رئیس جمهور یا معاون رئیس جمهوری را انتخاب می کند.
در قرون وسطی هر نوع اشتراک و اجتماعی که برای یک نفع مشترک ترتیب می یافت «یونیورسیتی» یا دانشگاه نامیده می شد. بنابراین ابتدائی ترین دانشگاه های تحصیلی فقط اجتماعاتی بودند از دانشجویان یا طلبه ها و مدرسین که به منظور نفع متقابل تشکیل می شدند. و به صورت امروزی ساختمان های دائمی وجود نداشت و مدرسین یا شاگردان فقط یک سالن یا اطاق بزرگی را برای این منظور اجاره می کرده اند.
در آن موقع، این مؤسسات علمی کم کم توسعه پیدا کرده و بناهائی ساختند و همچنین بعضی حقوق و امتیازات قانونی کسب کردند، و بدین ترتیب دانشگاه های دائمی پدید آمدند. یک چنین دانشگاه اولیه ای، در «سالرنو» ایتالیا وجود داشته و در قرن نهم به عنوان «مدرسه طب» معروف بود. بعد در سال 1231 بود که رسماً یک دانشگاه ساخته شد.
در اواخر قرن دوازدهم و در «بولونا» ایتالیا یک دانشگاه که چندین مواد را تدریس می کرد تاسیس گردید. در مدرسه بولونی موادی از قبیل حقوق، طب، هنر و الهیات تدریس می شد.
معروف ترین مدارس تحصیلات عالیه قرون وسطی «دانشگاه پاریس» بود که رسماً در نیمه دوم قرن دوازدهم تأسیس گردید که بعدها به عنوان یک نمونه برای تأسیس سایر دانشگاه های اروپائی مورد تقلید قرار گرفت.
دو تا از قدیمی ترین دانشگاه های انگلیس که به تقلید دانشگاه پاریس تأسیس گردیدند؛ یکی دانشگاه آکسفورد و دیگری دانشگاه کمبریج بود، که هر دو رسماً در قرن سیزدهم، تأسیس شدند. باید بدانید که دانشگاه معمولاً شامل چند دانشکده است. یعنی مدارک تحصیلی که داده می شود، در رشته های مختلف تدریسی آن دانشگاه است.
بسیاری از مؤسسات علمی ابتدا به صورت کالج، یعنی دانشکده، شروع به کار کرده و سپس کم کم مبدل به دانشگاه شده اند. در ایالات متحده اولین دانشکده «کالج هاروارد» بود که در ماسوچوست در سال 1636، تاسیس گردید. امروزه «دانشگاه هاروارد» یعنی کالج هاروارد سابق، در شمار یکی از معتبرترین و بزرگترین دانشگاه های آمریکا می باشد.

از کجا فلفل به دست آمد؟

فلفل، یکی از نخستین ادویه هایی بود که بشر آن را به دست آورد. امروزه فلفل چنان به راحتی در اختیار ما قرار گرفته که دیگر مشکل می نماید، باور کنیم که روزی آن را یک متاع بسیار مهمی در زندگی بشر، می پنداشتند.
آری، روزگاری فلفل، یکی از گرانبهاترین اجناسی بود که مردم اروپا از هندوستان می خریدند.
در سال 408 میلادی یکی از پادشاهان ویزیگت ها به نام « آلاریک » در حمله ی خود، رُم را شکست داد.
سپس آیا می دانید چه غرامتی از مردم آن جا مطالبه کرد؟ 1500 کیلو فلفل،بخشی ازغرامـتی بودکه رومیان می بایست به لشکر فاتح می دادند.
این را دیگر همه می دانند که اروپاییان در جستجوی یک راه نزدیک به هندوستان بودند که ناگهان امریکا را در گذرگاه خود کشف کردند. اما آیا از خود نپرسیده اید که آنان با هندوستان چه کاری داشتند؟
آری، دلیلش این بود که اروپاییان سخت، شیفته ی فلفل و ادویه ی آن کشور بودند و چون به قیمت های بسیار گرانی برای شان تمام می شد، از این رو درصدد پیدا کردن راهی کوتاه بر آمدند. بنابراین، می توان گفت که قاره ی امریکا در گذرگاه جستجوی راه فلفل کشف گردید.
اگر اروپاییان شیفته ی ادویه و فلفل بودند ؛ نه به خاطر آن بود که فقط می خواستـند چاشـنی به خوراک خود بزنند، چه بیشتر آنان طعم و بوی ادویه های هندی را دوست نمی داشتند. پس این ها در تهیه‌ ی دارو به کارشان می آمد.
فلفل، نام چند ادویه تند است: فلفل سیاه، فلفل سفید،‌ فلفل دراز، فلفل قرمز، فلفل ژامائیک ( در جزایر هند غربی )، فلفل آشانتی ( در آفریقا )، فلفل قرمز گینه. این ها دست کم به سه راسته ی مختلف از گیاهان تعلق دارند.
فلفل سیاه که فلفل واقعی می باشد، میوه خشک یک بوته رونده ای است که گل های بادامی می آورد و در« جاوه »،« سوماترا »،« بورنئو »، « شبه جزیره مالایا »، فیلیپین و تایلند می روید.
فلفل بوته ای است که بر تنه ی درختان می پیچد و بالا می رود و از همین رو، آن را پیچک فلفل می خوانند.
فلفل سفید را نیز از همین گیاه تهیه می کنند. منتها از میوه رسیده و تازه اش، نه مانند فلفل سیاه که از میوه ی خشکش تهیه می گردد.
فلفل دراز از گیاه دیگری در هندوستان می روید.
فلفل آشانتی از گیاهی در افریقا به عمل می آید.
مرکز فلفل در جهان سنگاپور است. از این بندر بیش از هر بندر دیگری فلفل به نقاط مختلف گیتی صادر می شود. بیشتر فلفل هایی که از سنگاپور صادر می گردد به مقصد انگلستان می رود.
مصرف سالانه فلفل در جهان حدود 65 هزار تن است.
از این رقم فقط 15 هزار تن در ایالات متحده امریکا مصرف می شود. علت تندی فلفل آن است که نوعی رزین و روغن فراّر در آن نهفته و این خاصیت را به آن بخشیده اند.

  درس یک : انسان و درک بصری
قسمت اول : طراحی تجسمی /قسمت دوم: تزئینات داخلی خانه

استاد صنیعی پور
اهداف درس :
پس از اتمام درس دانشجو قادرخواهد بود
تکامل نقش حواس پنجگانه را در برقراری ارتباط با محیط، به صورت تفکیک مراحل سنی توضیح دهد .
پروسه زمانی شکل گیری احساس ، درک و خلاقیت را در آثار هنری هنرمندان تشریح نماید
شرح درس :
انسان به عنوان یکی از شگفتیهای جهان طبیعت تنها موجودی است که دارای نیروی تعقل و جستجو است .
او با استفاده از حواس پنجگانه خود به شناسایی جهان می پردازد و از این شناخت احساس شادی و شعف می کند.
تکامل حواس در دوران کودکی :
نخستین ارتباطات کودک با جهان پیرامون او بر اساس حس لامسه اش شکل می گیرد‌.
یعنی قبل از رشد و تکامل حس بینایی در کودک، حس لامسه او قوی می شود.
زمانی که کودک بزرگ می شود نیروی اندیشه و تخیل او قوی تر می شود و نسبت به حس لامسه اش در مرتبه بالاتری قرار می گیرد. در این سنین او قادر خواهد بود فضای تاریک و روشن را تشخیص دهد. در مرحله بعد کودک نیروی اندیشه و تخیل خود را روی کاغذ تصویر می کند که هیچ تطابقی با طبیعت ندارد.یعنی طراحی کودک از طبیعت بر اساس شناخت نسبی او از طبیعت است .
احساس در هنر :
وقتی کودک به سن بلوغ می رسد به تدریج در تصورات و ادراکاتش نسبت به طبیعت تغییراتی حاصل می شود.در دوران بلوغ احساسات کودکانه او ضعیف شده و به جای آنها تصاویر جدیدی که با طبیعت همگونی بیشتری دارد جایگزین می شود. تمام تمایلات ، احساسات و نیاز های بشراز قبیل حس عشق ، زیبایی و ترسیدن از همین احساسات دوران بلوغ نشأت می گیرد.لذا منشأ تعقل در دوران بلوغ، احساسات دوران کودکی است.
تجسم پیش نیاز طراحی هنری :
منشأتمام آموخته های انسان ، طبیعت است و کلیه امیال و نیازهای انسان،از حس بینایی او متأثر است. فرایند در یافت ذهنی از محیط، پدید آورنده ادراک در مغز است .
تصاویر از راه چشم به مغز ارسال می شوند و ذهن انسان پس از ادراک آنها عکس العمل نشان می دهد.
اولین قدم در تجسم واقعیات نگاه دقیق به درون طبیعت است . لذا دید عمیق به طبیعت و دریافت حسی مؤثراز آن پیش نیاز طراحی است . شناخت سمبلها و مفاهیم طبیعت برای فهم بعدی لازم و ضروری است . در مباحث سواد بصری سنبل ، علائم و مفاهیم موجود در طبیعت است ، لذا با بکارگیری روش مناسب علاوه بر اینکه خودمان به آن علوم دست می یابیم برای هر بیننده ای نیزآنها را واضح و آشکارمی کنیم .
طراحی :
برای خوب دیدن باید چشم را تربیت کرد و با چشم اندیشه به طبیعت نگریست . نقش طراحی در هنر های تجسمی مثل نقش کلمات است در نویسندگی .بنا براین باید نسبت به ابزار کار و کاربرد آن آگاهی کامل داشت .

  سئوالات چهارگزینه ای :
1- نخستین ارتباطات کودک با جهان پیرامونش بر اساس کدام حس صورت می گیرد؟

الف) لامسه
ب) حس بینای
ج) حس چشایی
د ) حس شنوایی  

  2- منشأ تعقل در دوران بلوغ ……… است .

الف) احساسات دوران بلوغ
ب) احساسات دوران کودکی
ج)اندیشه های دوران بلوغ
د)اندیشه و درک از طبیعت  

  3- اولین قدم در تجسم واقعیات چیست ؟

الف) اندیشه های عالی
ب )احساسات دوران کودکی
ج)نگاه دقیق به درون طبیعت
د) طراحی آنها بر روی کاغذ  

  4- شناسایی جهان توسط انسان چگونه صورت می گیرد ؟

الف ) با حواس پنجگانه
ب )فقط با حس بینایی
ج) فقط با حس لامسه
د) فقط با حس بینایی و شنوایی  

  5- در کدام یک از دوران زندگی انسان طراحی او از طبیعت بر اساس شناخت نسبی او از طبیعت صورت می گیرد ؟

الف) بلوغ
ب) کودکی
ج) میانسالی
د) کهنسالی  

  قسمت دوم: تزئینات داخلی خانه
استاد : ایزد پناه

اهداف درس :
دانشجوباید پس از پایان درس بتواند :
تعریفی از خانه و خصوصیات آن ارائه بدهد .
تأثیر عامل خصوصیات جسمی و روحی ساکنان خانه را بر هنر تزیینات داخلی خانه تشریح نماید.
نقش و جایگاه هنر را در این رشته ( تزیینات داخلی خانه) بررسی کند .
شرح درس:
بشر از شنیدن واژه خانه احساس امنیت، آرامش و هویت می کند . در لاتین Home به معنای خانه است و جالب اینکه برای وطن نیز همین واژه را بکار می برند. پس در وطن اصلی ، خانه وطن کوچک است. در زبان عامیانه خانه به معنای جا و مکان است . مانند کتابخانه
مسکن ـ خانوار
مکان مشخص و مستقلی را که محل سکونت خانوار است مسکن گویند . خانوار عبارت است از یک یاچند نفر، که از نزدیکترین ارتباط بر خوردار هستندو دخل و خرج مشترکی دارند.
خصوصیات خانه :
خانه باید به خدمات عمومی آب ، برق ، ‌گاز و پارکینگ دسترسی داشته باشد.همچنین باید دارای فضای کافی جهت انجام فعالیتهای اساسی خانواده باشد. نهایتاً خانه باید زیبا باشد .
هنر، نقش و جایگاه آن در این رشته :
هنر می تواند از مهمترین عوامل ایجاد زیبایی باشد. هنر مند خالق زیباییها است و احساس و اندیشه خود را در قالبی شکیل و زیبا بیان می کند . این قالب می تواند یکی از هنرهای تجسمی مثل شعر یا نمایش و … باشد . لذا هنر معماری داخلی، هنر تزیین خانه و ایجاد محفلی زیباست . مبانی هنر های تجسمی عبارتند از: نقطه ، حجم ،‌خط ، سطح ، بافت و … که هر یک می توانند حامل پیام خاصی باشند. به عنوان مثال جایگیری یک نقطه در جاهای مختلف حامل پیامهای متفاوتی است . اگر جای آن تغییر یابد ممکن است دقیقاً پیامی را برعکس پیام قبل دریافت کنیم.
خصوصیات اعضای خانواده :
کاربرد آموخته ها در مبانی هنرهای تجسمی باید هماهنگ با علایق و سلایق اعضای خانواده باشد . همانطور که اشخاص از نظر شکل ظاهری متفاوت هستند روحیات آنها نیز متفاوت است.
تزیینات داخلی خانه باید با توجه به تشخیص روحیه افرادو تقویت عواملی که در روحیه آنها اثر مثبت و مفید دارند صورت بگیرد. بررسی ابعاد و اشکال قسمت های مختلف خانه وآموزش های تئوری در این زمینه راهگشای خوبی برای شما خواهد بود .
فضای خانه :
فضای خانه را با وسایلی که ضمن داشتن عملکرد بهینه، روح بخش هستند تزیین کنیم. همچنین لوازم منزل باید علاوه بر اشتن زیبایی ،کاربرد بهینه ای برای ساکنان خانه داشته باشند بطوریکه فضای خانه برای ساکنین خانه مطلوب و دلپذیر باشد . مثلاً فضای خانه بایددر فصول گرم سال سرمایش آن راتأمین کرده و بالعکس در فصول سرد ،گرمایش لازم را تأمین نماید .  

  سئوالات چهار گزینه ای
1- بشر معمولاً از شنیدن واژه خانه چه احساسی پیدا می کند ؟

الف )امنیت
ب) آرامش
ج) هویت
د) آرامش ، امنیت ،هویت  

  2- تعریف دقیق مسکن کدام است ؟

الف) مکان زندگی فرد
ب) مکان مستقل جهت سکونت
ج) مکان مشخص ومستقل زندگی
د) مکان شخصی و مستقلی که محل سکونت خانوار است .  

  3- خانوار عبارت است از………

الف) یک یا چند نفر که با هم زندگی می کنند .
ب) یک یا چند نفر که دخل و خرج مشترکی دارند .
ج) یک یا چند نفر که از نزدیکترین ارتباط برخوردارند.
د) یک یا چند نفر که از نزدیکترین ارتباط برخوردارندو دخل و خرج مشترک دارند .  

  4- مبانی هنرهای تجسمی عبارتند از:

الف) نقطه ، حجم
ب) خط ، سطح
ج)‌ سطح ، نقطه
د) نقطه ، حجم ، سطح ، خط ، بافت و ……  

  5- در تزیین داخلی خانه کدام مورد از اهمیت کمتری برخوردار است ؟

الف ) روح بخش بودن وسایلی که با آن خانه را تزیین می کنیم .
ب ) تزیین با وسایلی که عملکرد بهینه دارند .
ج)‌ کاربرد بهینه داشتن وسایل و لوازم منزل برای ساکنان خانه
د) استفاده از اشیاء لوکس و گران قیمت  

  6- کدام مورد نادرست است ؟

الف) فضای خانه بایستی در تابستان سرمایش آن را تأمین کند .
ب) فضای خانه بایستی در فصول سرد سال گرمایش آن را تأمین کند .
ج) فضای خانه بایستی برای ساکنان خانه مطلوب و دلپذیر باشد .
د) فضای خانه بایستی در فصول گرم سال گرمایش آن را تأمین کند .

  درس دوم : تعادل
قسمت اول : طراحی تجسمی/قسمت دوم : تزئینات داخلی خانه

استاد صنیعی پور
اهداف درس :
پس از اتمام درس دانشجو قادر است
مفهوم عنصر تعادل را در هنر های تجسمی در چند سطر با جملات خود بنویسید .
نقش و جایگاه تعادل را در آثار هنری تشریح کند .
تأثیرات روحی و روانی عنصر تعادل را بر انسان از جنبه های مختلف بررسی کند.
شرح درس :
بشراز یکنواختی زندگی دچار کسالت می شود.او نیازمند داشتن ارتباطات گوناگون است زیرا دارای قوه ابتکار و خلاقیت است . ازهمان ابتدای خلقت انسان، شکل های گوناگون یک وسیله در جهت ایجاد ارتباط بین انسانها،طراحی شده است. آدمی در زمان کودکی در برخورد با اجسام واکنشهای ذهنی خاصی را تصور می کند. به تدریج، احساسات دوران کودکی در دوران نوجوانی ضعیف شده و منطق جای آن را می گیرد .در صورتیکه این مهارت دوران جوانی با خصوصیات ذهنی کودکی توأم گردد،آثار هنری خلق می شوند .
نقش حواس پنجگانه :
انسان با نزدیک شدن به طبیعت از طریق دید بصری لذت می برد. به تدریج بین انسان و محیط پیرامون او همگونی و وحدت بوجود می آید. بنا براین لذت بصری و زیبایی در نتیجه وحدت بین انسان و طبیعت است. ممکن است در اثر نگاه کردن به چیزی در وجود ما عشق پدیدار شود ، اینها غرایز بشری است و طبیعت منشأ تمامی غرایز بشر است .به طوریکه تمام امیال و نیاز های انسان از حواس پنجگانه او نشأت می گیرد.
تعادل :
وقتی صحبت از تعادل می شود تصویری از یک ترازو در ذهن ایجاد می شود.تعادل یعنی ایجاد بالانس در دو کفه ترازو و بین دو شئ هم وزن که از لحاظ شکل ، فرم و محتوا یکسان نیستند.
خلقت بشر بر اساس تعادل است .مثلاً قرینه بودن اعضاء، باعث ایجاد تعادل حرکتی در انسان می شود . دید انسان بطور غریزی بصورت عمودی و افقی در محیط حرکت می کند . در تزیین خانه، درصورتیکه چیدمان درون اتاق یک وزن باشند ، می توانیم با بهره مندی از رنگها یا بافتها و … تعادل را بوجود بیاوریم . بنابراین تعادل به طورخلاصه ، به معنای ایستایی است که میتوان آن را به طرق مختلف ایجاد کرد .
هنرمندان برای بدست آوردن زیبایی و بالانس در هنر های بصری از اساسی ترین فرم یعنی تعادل بهره می گیرند . عدم وجود تعادل باعث یکسو شدن نگاه ماو از بین رفتن آرامش دیداری می شود . در ایجاد تعادل بین اشکال متضاد، در متقابل هم قرار دادن آنها باعث ایجاد جذابیت دیداری می شود . بنابراین در تزیین خانه طراح خوب کسی خواهدبودکه چیدمان درون اتاق راطوری تزیین نماید که باتابش یک نور یا آمدن یک فرد به درون اتاق بالانس حفظ شود.

  سئوالات چهار گزینه ای :
1- طبق مفاد درس لذت بصری و زیبایی نتیجه … … …

الف ) وحدت بین طبیعت و اندیشه است .
ب)مشاهده طبیعت است .
ج) اندیشه حرف است .
د) احساسات لطیف انسانی است .  

  2- منشأ تمامی غرایز بشر……….است .

الف)طبیعت
ب)‌ روح
ج) اندیشه
د) خلاقیت  

  3- تعادل یعنی………… .

الف ) ایجاد بالانس بین دو شئ هم حجم
ب ) ایجاد بالانس بین دو شئ هم وزن و هم اندازه
ج) ایجاد بالانس بین دوشئ که از لحاظ شکل و محتوا یکسان نیستند .
د) ایجاد بالانس بین دو کفه ترازو  

  4- عدم وجود تعادل در طراحی تجسمی باعث ……..می شود.

الف ) چند سو شدن نگاهها
ب) از بین رفتن آرامش دیداری
ج) از بین رفتن جذابیت دیداری
د )یکسو شدن نگاهها و از بین رفتن جذابیت وآرامش دیداری  

  5- تمام امیال و نیازهای انسان از کدام حس یا حواس پنجگانه سرچشمه می گیرد؟

الف) حس بینایی و شنوایی
ب)حس لامسه و بینایی
ج) حس بینایی
د) حواس پنجگانه  

  قسمت دوم : تزئینات داخلی خانه
استاد ایزد پناه

اهداف درس :
پس از پایان این درس دانشجو قادر است:
انواع خانه رانام برده و هر کدام را در چند سطر تعریف کند .
چگونگی استفاده از نور طبیعی را در تزیینات خانه بررسی کند .
در موقعیتهای مختلف نوع ساختمان را شنا سایی نماید .
شرح درس :
دو تعریف کلی برای مسکن داریم. مسکن تک واحدی 2-مسکن گروهی
در جامعه ما به طور مصطلح به یک واحد مسکونی یا آپارتمان که دریک طبقه از ساختمانهای چند طبقه احداث شده است مسکن تک واحدی می گویند . اما منظور ما از تعریف مسکن تک واحدی ، چنین خانه ای نیست .


انواع خانه ـ مسکن تک واحدی:

مسکنی را که بطور مستقل درزمینی احداث شود مسکن تک واحدی گویند .این نوع مسکن محل سکونت افراد یک خانواده است. ومی تواندمشتمل بر یک یا چند طبقه باشد . ساخت مسکن تک واحدی پر هزینه است .


مسکن گروهی :

مسکن گروهی استقلال ندارد ، محل سکونت چند خانواده است و محدودیتی در تعداد طبقات ندارد. بیش از 90% از خانه های شهر تهران بصورت مسکن گروهی بنا شده اند . مسکن گروهی به لحاظ فضاها و تأسیسات مشترک، ارزانتر ازمسکن تک واحدی است .


موقعیت طبیعی و جغرافیایی خانه :
فرم و موقعیت سا ختمان و مصالح استعمال شده در ساخت آن در هر مکان جغرافیایی کاملاً متفاوت است. یکی از دلایل این تفاوت ها مسئله تابش نور خورشید و تأثیر آن بر خانه است .زیرا میزان نور و انرژی ای که به خانه می رسد در مناطق مختلف متفاوت است . نماهای اصلی ساختمان شامل نماهای شمالی ،جنوبی ، شرقی و غربی است . برای تزیین خانه نور گیر بودن جهات مختلف آن اهمیت بسیاری دارد .مهمترین نمای خانه از لحاظ تابش نور خورشید نمای جنوبی است و بر عکس آن نمای شمالی است .


فصول مختلف سال و تزیین خانه :
از آنجاییکه زاویه تابش نور خورشید در فصول مختلف متفاوت است، فضای خانه باید متناسب با فصول گرم و سرد سال طراحی گردد . بطوریکه مصرف کننده در فصل گرما خنکی باد را احساس کند،ودر فصل سرما از انرژی طبیعی و گرمایی استفاده نماید . بنابراین بکار گیری صحیح و درست فضاها و بر خورداری از انرژی باد و خورشید ما رااز کاربردانرژی اضافی در خانه بی نیاز می کند . مگر در مواردی که این امر اجتناب نا پذیر باشد .


مناطق اقلیمی مختلف و نما ساختمانها :

ساختمانهای موجود در مناطق چهار گانه اقلیمی ایران دارای ویژگی های خاصی می باشندکه عبارتند از :
در مناطق معتدل و مر طوب ساختمانها دارای بالکن عریض و سرپوشیده هستند .عمل تهویه به صورت طبیعی انجام می شود وبه دلیل بارندگی زیاد از بامهای شیب دار استفاده می شود. همچنین در این مناطق از مصالح ساختمانی با ظرفیت حرارتی پایین استفاده می کنند .
در مناطق گرم و خشک از مصالح ساختمانی با ظرفیت حرارتی بالا استفاده می کنند . در این مناطق حیات خانه را مشجر می سازند .
در مناطق سردساختمانها به صورت فشرده احداث می شوند .به طوریکه سطح خارجی خانه نسبت به خودخانه ،کوچکتر است .  

  سئوالات چهار گزینه ای :
1- کدام گزینه تعریف مسکن تک واحدی است ؟

الف‌) یک واحد مسکونی که در یک طبقه از ساختمانهای چند طبقه احداث است .
ب ) آپارتمانهای تک خوابه
ج ) مسکنی را که به طور مستقل در زمینی احداث می شود .
د ) مسکنی که یک نفر در آن زندگی می کند .  

  2- در مورد خصوصیات مسکن گروهی کدام گزینه نادرست است؟

الف ) استقلال دارد.
ب ) محل سکونت چند خانواده است .
ج ) محدودیتی در تعداد طبقات ندارد .
د )‌ به لحاظ فضاها و تأسیسات مشترک ارزانتر از مسکن تک واحدی است .  

  3- بهترین نمای خانه از لحاظ و تابش نور خورشید کدام نماست ؟

الف ) نمای شمالی
ب ) نمای جنوبی
ج ) نمای شرقی
د ) نمای غربی  

  4- کدام از ویژگیهای ساختمانهای مناطق گرم و خشک است؟

الف ) از تهویه طبیعی استفاده می شود .
ب )بامهای شیب دار دارد .
ج ) از مصالح ساختمانی با ظرفیت حرارتی پایین استفاده می شود .
د ) دارای حیات خانه مشجر است .  

  5- ساختمانهایی که به صورت فشرده احداث می شوند بیشتر در کدام مناطق دیده می شوند؟

الف ) مناطق گرم و خشک
ب ) مناطق سرد
ج ) مناطق معتدل
د ) مناطق مرطوب  

  6-از مصالحی که ظرفیت حرارتی پائین دارد در کدام مناطق استفاده می شود؟

الف ) گرم و خشک
ب ) سرد
ج ) معتدل و مرطوب
د ) گرم و معتدل  

  درس سه : تعادل، تقارن وتقارن شعاعی
قسمت اول : طراحی تجسمی/قسمت دوم : تزیینات داخلی خانه

استاد صنیعی پور
اهداف درس :
دانشجوباید پس از اتمام درس بتواند
تعادل راتعریف کند .
انواع تعادل را دسته بندی نماید .
خصوصیات و ویژگیهای انواع تعادل را به تفکیک بیان کند .
شرح درس :
طبیعت براساس اصل تعادل برقرار شده است .هرگاه صحبت از تعادل می شود مقوله هم وزنی نیز مطرح می گردد . انسان در ادوار گذشته تعادل را در قرینگی عناصر می دید . تعادل به سه بخش متقارن ، نا متقارن و شعاعی تقسیم می شود .
تعادل متقارن :
اشکال بطور کلی از نظر شکل ، اندازه و وزن یکی هستند .درایجاد اشکال قرینه احتیاج به محاسبه زیادی نیست . قرینه سازی مکانها تداعی کننده وقار ، سنگینی ، ایستایی و امنیت است. لذاقرینه سازی خالی از هیجان و تحرک بصری است .
برای فهم بیشترفرض کنید همه مقامات رسمی دوریک میز نشسته اند و راجع به صلح گفتگو می کنند. احتمالاًیک قسمتهایی ازمیز شکاف برداشته است که دوربین جای حرکت داشته باشد.همه بطوردوار همدیگررامی بینند . بین آنها وحدتی وجود داردو مسئله شاخص تر بودن مطرح نیست.
تعادل نامتقارن :
در مبحث تعادل نا متقارن اشکال از نظر شکل ، اندازه و بافت متفاوت هستند . اما از لحاظ وزن یکسان می باشند .در معماری سبک گوتیک و باروک ساختمانها با شکوه و ایستا هستند ، و بین آنها بالانس ایجاد شده است .در معماری مدرن تقارن وجود ندارد . لذا در صورت تغییر و تحول نیاز به مطالعه و محاسبه هست . اشکال نا متقارن از جذابیت بیشتری بر خوردارند .
تعادل شعاعی :
در تعادلهای متقارن و نا متقارن ،فقط یک خط عمودی و افقی وجود دارد . اما در تعادل شعاعی خطوط زیادی به چشم می خورد .
فرض کنید در مرکز اتاق یک فرش دوار و یک میز وجود دارد که دور تا دور میز مبلمان چیده شده است . این تعادل، تعادل شعاعی است.

  سئوالات چهار گزینه ای
ا- تعادل به چند بخش تقسیم می شود ؟

الف ) متقارن و نا متقارن
ب ) متقارن و شعاعی
ج ) متقارن ، نا متقارن شعاعی
د ) نا متقارن و شعاعی  

  2- در تعادل متقارن اشکال ………

الف ) از لحاظ شکل یکی هستند .
ب ) از نظر اندازه یکی هستند .
ج ) از نظر وزن یکی هستند .
د ) از لحاظ شکل ، وزن و اندازه یکی هستند.  

  3- کدام تعادل خالی از هیجان و تحرک بصری است ؟

الف ) متقارن
ب ) نا متقارن
ج ) شعاعی
د ) نا متقارن و شعاعی  

  4 - در تعادل شعاعی

الف ) فقط یک خط عمودی وجود دارد .
ب ) فقط یک خط افقی وجود دارد .
ج ) یک خط عمودی و یک خط افقی را قطع می کند .
د ) خطوط زیادی به چشم می خورد .  

  5- در تعادل نا متقارن اشکال از کدام نظر با هم یکسان هستند؟

الف ) شکل
ب ) اندازه
ج ) بافت
د ) وزن  

  6- در مرکز اتاقی یک فرش دوار و یک میز وجود دارد که دور تا دور میز مبلمان چیده شده است این تعادل ، چه تعادلی است ؟

الف ) متقارن
ب ) نا متقارن
ج ) شعاعی
د ) نا متقارن و شعاعی  

  قسمت دوم : تزیینات داخلی خانه
استاد ایزد پناه

اهداف درس :
دانشجوباید پس از اتمام درس بتواند
دسته بندی انواع گروههای خانوادگی را با توجه به خصوصیات و شرایط آنها توضیح دهد خانه خود را به تناسب خصوصیات ساکنان خانه تزئین و طراحی نماید .
شرح درس:
در تزیین خانه بایدابتدااز شرایط خانه اطلاعاتی در دست داشت . ساکنان خانه به سه گروه یک نفره،دو نفره و چند نفره تقسیم می شود .
خصوصیات خانواده یک نفره :
آگاهی یافتن در مورد اینکه فردپیر یا جوان است، سالم یا مریض است و به چه چیز هایی علاقمند است از عواملی هستندکه در تزیین خانه تأثیر فراوانی دارند . بنا براین ویژگیهای جسمی روحی و روانی افراد در چگونگی تزیین خانه عامل بسیار مهمی است. همچنین دانستن شرح حال و شرایط زندگی اجتماعی خانواده از عوامل بسیار مهم در تزئین خانه است.
خصوصیات خانواده دو نفره :‌
خانواده دو نفره شامل زن و شوهر است. در نخستین سالهای تشکیل خانواده نحوه تزیین خانه با سالهای بعد متفاوت است .نکته مهمی که در اینجا باید به آن اشاره نمود این است که طراحی مطلوب معماری داخلی خانه می تواند اختلافات خانوادگی را به حداقل برساند. شاغل بودن ساکنین خانه ، میزان در آمدآنها و بچه دار شدن خانواده از عوامل مهمی در تزیین فضای خانه هستند . نوع علاقه و میزان رفت و آمد آنان نیز در تزیین خانه مؤثر است.
خصوصیات خانواده چند نفره :
شرایط سنی و جنسیت فرزندان، همچنین تعدادآنهااز عواملی هستند که در تزیین خانه تأثیر می گذارند.میزان رفت و آمد اعضای خانواده وتعداد دفعاتی که با هم غذا می خورند نیز در تزیین خانه و طراحی داخلی آن مؤثر است .وجود بزرگان خانواده و زندگی باآنها در یک مکان ، از عوامل دیگری است که در تزئین و طراحی خانه مؤثر است .
سلایق افراد :
عدم توجه به علایق ، سلایق و مشاهداتی که در بیرون خانه صورت می گیرد در تزئین خانه، از عوامل مؤثر درایجاد افسردگی است .
عمده مسائل روحی و روانی خانواده متأثر از فضای داخلی خانه است . تزیین داخلی نقش مهم و مؤثری در درمان بیماریهای روانی دارد . وجود وسایل خراب در خانه باعث بروز اختلافات خانوادگی می شود . مدیر خانه باید در رفع کوچکترین نقیصه های موجود در فضاها و همچنین وسایل خانه بکوشد .آلودگی صوتی باعث ایجاد عصبانیت در بین ساکنین خانه می شود .مثلاً پخش یک موسیقی در خانه برای شنونده دلنشین است اما برای کسی که استراحت می کند عذاب آور است .  

  سئوالات چهار گزینه ای :
1- در مبحث تزیینات داخلی خانه ساکنان خانه به چند گروه تقسیم می شوند؟

الف ) سه گروه دو نفره ، سه نفره و چهار نفره
ب ) سه گروه یک نفره ، دو نفره و سه نفره
ج ) سه گروه یک نفره ، دونفره و چند نفره
د ) دو گروه دو نفره و چند نفره  

  2- شرایط سنی و جنسیت فرزندان در تزیین کدام خانه ها مؤثر است ؟

الف ) یک نفره
ب ) دو نفره
ج ) چند نفره
د ) تک واحدی  

  3- از عوامل مؤثر درایجاد افسردگی است.

الف ) عدم توجه به علایق افراد
ب ) عدم توجه به سلایق افراد
ج ) عدم توجه به مشاهداتی که در بیرون خانه صورت می گیرد .
د ) عدم توجه به علایق و سلایق افراد و مشاهدات بیرون خانه  

  درس چهار : تناسب
قسمت اول : طراحی تجسمی /قسمت دوم : تزئینات داخلی خانه

استاد صنیعی پور
اهداف درس :
دانشجوباید پس از اتمام درس بتواند تعریفی از تناسب ارائه بدهد .
انواع تناسب رانام برده و در مورد هر کدام توضیحاتی بدهد .
نقش تناسبات را در محیط زندگی درچند سطر بیان کند .
شرح درس :
انسان با تعمق در طبیعت و توأم نمودن مبانی علم و هنر با مباحث نظری به تجربیات جدیدی نائل می شود .علم نیرو بخشیدن به ادراک است . ادراک پایه گذار مباحث بصری ، هنری ، زیبایی و زیبا شناسی است . بنا براین قوه ادراکی برروی احساس و بینش انسان تأثیر می گذارد . احساس به دو نوع ظاهری و علمی (یقینی ) تقسیم می شود . احساس یقینی یک احساس عمیقی است .
تناسب :
تناسب رابطه نسبی و قیاس بین اجزا است. برای ایجاد ارتباط و هماهنگی در کل فضا اجزاء باید هماهنگ باشند .پس تناسب عنصری مشترک و فعال است . هر شی دارای تناسبات خاصی است . این تناسبات موزون با ترکیب و ارتباط با اشیا ء مجاور زیبایی را بوجود می آورند . بنا براین در طراحی و تزیینات داخلی خانه برای ایجاد زیبایی و هماهنگی باید وسایلی که به کار گرفته می شود، با فضای اتاق متناسب باشند .
تناسب شهودی :
هنر مندان وجود عنصر تناسب رابا مشاهده تشخیص می دهند .تناسب بصورت شهودی در آثار هنری بکارگرفته می شود . مهمترین هدف هنر مندان از طراحی فضاهای شهری و خانگی ایجاد آرامش در انسان است . همچنین سعی آنان درایجاد تعمق و قدرت، در دید بصری انسان است . یک اثر هنری با توجه به شرایط وضوابط محیط و تؤام کردن مباحث فنی و تکنیکی خلق می شود . تمام وسایل مورد استفاده منوط به اشل انسانی است . در سرتاسر دنیا تناسبات و اشل انسانی تقریباً یکسان است . بنا براین نخستین شرط در طراحی معماری ، درنظر گرفتن تناسبات انسانی است .
تناسب هندسی :
اقلیدس ریاضی دان معروف یونانی نسبت را مقایسه دو چیز یکسان از لحاظ مقدار می داند . ولی تناسب را کیفیت نسبت ها می داند به طوریکه هر جز ئی با خودش به تنهایی تناسب داشته باشد . مانند اعضای بدن انسان در عالم خلقت. تمام اجزاء بدن انسان نسبت های مختلفی دارندو در عین حال با هم متناسب هستند . انسان با محیط منتخب خود تناسب دارد . اما ممکن است این تناسب در محیطی دیگر وجود نداشته باشد . لذا برای آفریدن کیفیت ها در تناسبات باید همه جوانب محیط را در نظر گرفت .به طور کلی تناسبات ریاضی ایستابوده وباعث ایجادوقار و بی تحرکی می شوند.
لذا هنر مندان با تلفیق کردن مباحث ریاضی وتناسب شهودی بهترین اثر هنری را خلق می کنند . در خلق آثار هنری باید مقدار، حجم و فضا رامد نظر داشت . مقیاس با اصل تناسب مرتبط است مقیاس و تناسب ابعادی از اشیا هستند که با آنها ارتباط داریم. لذا حد اکثراندازه اشیاء و عناصری که کاربرد انسانی دارند باید مقیاس انسانی داشته باشند . بنا براین سنجش تناسب اجزاء با خودشان، با محیط اطرافشان و با اجزاء‌مجاورشان یکی از اصول زیبا شناسی است .
دراین زمینه کتابی به نام نویفرت وجود دارد. در آن تمام استانداردها و اشل های مورد نیاز انسان بیان شده است .

  سئوالات چهار گزینه ای :
1 – احساس به چند نوع تقسیم می شود ؟

الف ) یقینی ، علمی
ب )ظاهری، یقینی
ج ) ظاهری، علمی
د ) عمیق ، عاطفی  

  2- رابطه نسبی و قیاس بین اجزا رامی نامند .

الف ) تعادل
ب ) تناسب
ج ) مقایسه
د ) معادله  

  3- هنرمندان وجود عنصر تناسب را با کدام مورد تشخیص می دهند .

الف ) محاسبه
ب ) استفاده از نظر اکثریت مردم
ج ) مشاهده
د ) مطالعه  

  4- مهمترین هدف هنرمندان از طراحی فضاهای شهری و خانگی چیست.

الف ) ایجاد آرامش در انسان
ب ) ایجاد زیبایی
ج ) تقویت حس بینایی
د )ایجاد امنیت در شهر و خانه  

  5- نخستین شرط طراحی معماری چیست ؟

الف ) در نظر گرفتن تعادل
ب ) در نظر گرفتن تناسبات انسانی
ج )ایجاد زیبایی
د ) استفاده از ابزار مناسب  

  6-اقلیدس تناسب را چگونه تعریف می کند ؟

الف ) مقایسه دو چیز یکسان
ب ) مقایسه دو چیز یکسان از لحاظ مقدار
ج ) کیفیت نسبت ها، به طوری که هر جزء با خودش به تنهایی تناسب داشته باشد .
د ) استفاده از ابزار مناسب  

  7- هنرمندان با تلفیق کردن کدام مورد بهترین آثار هنری را خلق می کنند؟

الف) مباحث ریاضی و مباحث معماری
ب ) مباحث معماری و تناسب شهودی
ج ) مباحث فیزیک و شیمی
د ) مباحث ریاضی و تناسب شهودی  

  8- جهت رعایت اصول زیباشناسی سنجش تناسب اجزاء با کدام مورد بایستی لحاظ شود ؟

الف ) خود اجزاء
ب ) محیط اطراف اجزاء
ج ) اجزاء مجاور آنها
د ) با خود اجزاء و محیط اطراف آنها و اجزاء مجاور آنها  

  قسمت دوم : تزئینات داخلی خانه
استاد ایزد پناه

اهداف درس :
دانشجو باید بتواند در یک موقعیت عملی بین فضاها و وسایل داخلی خانه و ابعاد بدن انسان تناسب ایجاد کند .
شرح درس :
انسان در حالات مختلف نیاز به ابعاد و فضای خاصی دارد . ابعادو اندازهء ابزار و وسایلی که کاربرد انسانی دارندباید در تناسب درستی با ابعاد بدن انسان باشد تا عملکرد مورد نظر براحتی صورت گیرد و انسان احساس آرامش کند . مهمترین نکات در طراحی فضای داخلی خانه، آشنایی با وسایل قابل استفاده و ابعاد بدن انسان می باشد. قد 170سانتی متر متوسط بلند ترین و کوتاه ترین قد انسان است . و یک استاندارد جهانی است . اندازه های تقسیمات مختلف بدن انسان را با قد 170 سانتی متر در نظر می گیرند .با این حال باید گفت که مصرف کنندگان از نظر اندازه و ابعاد بدن متفاوت هستند .در مناطق گرمسیر اندام انسانها کوچکتر است اما در مناطق سردسیرهیکل انسانها درشت و بزرگ است . ابعادی که در مناطق گرمسیر قاره در نظر گرفته می شود در مناطق سرد سیر کارایی ندارد . اقوام مختلف ایرانی از ابعاد مختلفی بر خوردارند و این استانداردجهانی در مورد آنها کارایی لازم را ندارد . مناطق مختلف آب و هوایی ایران تأثیر متفاوتی در رشد افراد می گذارد .به طورکلی بایددر طراحی انعطاف پذیر بوده و این مسایل را مد نظر داشت .  

  سئوالات چهار گزینه ای
1- استاندارد جهانی قد انسان چند سانتیمتر است ؟

الف ) 160 سانتیمتر
ب ) 170 سانتیمتر
ج ) 150 سانتی متر
د ) 180 سانتیمتر  

  2- در کدام مناطق اندام انسانها کوچکتر است ؟

الف ) سردسیر
ب ) معتدل
ج ) کوهستانی
د ) گرمسیر  

  3- در مناطق سردسیر هیکل انسانها چگونه است ؟

الف) درشت و بزرگ
ب ) متوسط
ج ) ریز و متوسط
د ) کوچک  

  4- ابعاد بدن در میان اقوام مختلف ایرانی ……… .

الف ) مختلف است
ب ) یکسان است
ج ) با استانداردجهانی تطابق دارد
د ) در بسیاری از موارد یکسان است  

  درس پنج : ریتم
قسمت اول : طراحی تجسمی/قسمت دوم : تزئینات داخلی خانه

استاد صنیعی پور
اهداف درس :
دانشجو باید پس از اتمام درس بتواند تعریفی از ریتم ارائه بدهد .
نقش انواع ریتم رادر آثار هنری توضیح دهد .
چیدمان داخلی خانه را با در نظر گرفتن انواع ریتم ها تزیین نماید .
شرح درس :
ریتم :
هنر مندان بزرگ ریتم را بعنوان یکی از عناصر بسیار مهم بصری در آثار خود بکار می برند. ریتم باعث از بین رفتن یکنواختی و ایجاد وحدت بین عناصر می شود . ریتم یکی از عناصر و مباحثی است که در طراحی بافضا و زمان هماهنگ می شود .
انواع ریتم :
1- ریتم تکراری 2- ریتم متناوب 3- ریتم رشد
ریتم می تواند در شکل اجسام ، رنگ و حرکت آنها ایجاد شود .

ریتم تکراری

در ریتم تکراری فرم ها و شکل ها به موازات هم تکرار می شوند که از لحاظ دید بصری دارای انضباط ویژه ، رسمی ، فنی و دارای محاسبات ریاضی و خشک است . مثل ضربان قلب که یک ریتم تکراری است .

ریتم متناوب :

باعث ایجاد تنوع و تحول و دگرگونی می شود . مثل روز و شب .

ریتم رشد :

مثل شاخ و برگ درختان که از تنه درخت رشد می کند .
ریتم گاهی به صورت رنگ و کنتراست های رنگی ایجاد می شود که چشم اندازهای بسیارزیبایی را بوجود می آورد . برای ایجاد ریتم در خانه می توان از پارچه ها ، پرده ها و کف پوشهایی که دارای این عنصر هستند استفاده کرد .
ریتم پیش زمینه :
مثال : میزی به صورت مستطیلی شکل در اتاق کنفرانس وجود دارد ، فضای اتاق نورانی است و سقف اتاق را با راویز پایین آورده اند ، لذا باید چیدمان ما بر اساس منبع نوری موجود انجام پذیرد .
ریتم پس زمینه :
مثال : به محض ورود به اتاق ، تابلو یا پنجره راپشت سرمبل می بینیم که در بک گراند و زمینه کار قرار گرفته است.این ریتم پس زمینه است .تصاویر و اشیایی که در بک گراند زمینه قرار می گیرند ، ریتم پس زمینه هستند .

  سئوالات چهار گزینه ای:
1- در مورد ریتم کدام مورد نادرست است ؟

الف ) باعث از بین رفتن یکنواختی می شود .
ب ) باعث ایجاد وحدت بین عناصر می شود .
ج ‌) در طراحی با فضا و زمان هماهنگ می شود.
د ) ریتم اشیاء و عناصر را از جذابیت دیداری خارج می کند .  

  2- انواع ریتم عبارتند از :

الف) تکراری ، متناوب
ب ) تکراری ، متناوب ، رشد
ج ) متناوب ، رشد
د ) تکراری ، متقارن ، نا متقارن  

  3- در کدام مورد، ریتم ایجاد نمی شود؟

الف ) شکل اجسام
ب ) رنگ اجسام
ج ) حرکت اجسام
د ) وزن اجسام  

  4- در کدام مورد ریتم حرکت فرم ها و اشکال از لحاظ دید بصری دارای انضباط ویژه ، رسمی ، فنی و دارای محاسبات ریاضی و خشک است؟

الف ) تکراری
ب ) متناوب
ج ) رشد
د ) متعادل  

  5- ریتم ضربان قلب یک ریتم ……… است .

الف ) تکراری
ب ) متناوب
ج ) رشد
د ) تکراری و متناوب  

  6- ریتم روز و شب یک ریتم ……… است .

الف ) تکراری
ب ) متناوب
ج ) رشد
د ) متعادل  

  7- رشد شاخ و برگ درختان از تنه درخت یک ریتم ……… است .

الف ) رشد
ب ) تکراری
ج ) متناوب
د ) متعادل  

  8- به محض ورود به اتاق یا پنجره ای را پشت سر مبل می بینیم که در بک گراند و زمینه کار قرار گرفته است این ریتم چه ریتمی است ؟

الف ) پیش زمینه
ب ) تکراری
ج ) متناوب
د ) پس زمینه  

  قسمت دوم : تزئینات داخلی خانه استاد ایزد پناه

اهداف درس :
دانشجوباید پس ازپایان این درس بتواند ورودی خانه راتعریف کند .
خصوصیات و عملکرد ورودی خانه را توضیح دهد .
شرح درس :
ورودی خانه :
ورودی یک واحد مسکونی با عناصر مختلفی مثل پرده ، محافظ سر پوشیده ، جعبه های گل ، فرورفتگی در نما تشدید و مشخص می شود .
فضا های فیزیکی خانه :
اصولاًچیدمان غلط باعث شلوغی فضا و دشورای حرکت افراد می شود . زیبایی درسادگی است و سادگی در چیدمان باعث خلق فضا های مناسب می شود . چیدمان فضاهای مشترک نشیمن و پذیرایی باید با دقت و بر اساس عبور افراد طراحی شود.
در هنگام چیدمان یک فضا باید به تعداد نفرات و حرکات آنها در فضای چیدمان دقت شود . داشتن دید کافی ، هنگام جا بجا کردن اشیاء در منزل بسیار حایز اهمیت است . چیدمان ساده باعث ایجاد آرامش ذهنی در ساکنین خانه می شود .
ورودی و ارتباط آن با فضا:
ورودی رابط بین فضای خارج و داخل خانه است . ورودی هدایت کننده فرد به پذیرایی ،آشپزخانه و دستشویی است. خصوصیات ورودی :
استفاده از رنگهای شاد ، فضای ورودی را زیبا و جذاب می کند ، ونیز باعث ایجادتنوع در ساختار معماری خانه می شود . ورودی خانه معرف شخصیت ساکنین خانه است . ورودی هر خانه باید فضایی برای استقبال از میهمانان داشته باشد . وجود فضاهایی برای جاکفشی و جالباسی در ورودی خانه از ملزومات ورودی است .  

  سئوالات چهار گزینه ای :
1- در چیدمان فضاهای فیزیکی به کدام مورد بایستی توجه کنیم ؟

الف ) سادگی در چیدمان
ب ) دقت بر اساس عبور افراد
ج ) تعدادنفرات و حرکات آنها
د ‌) تعداد نفرات حرکات آنها ، عبور آنها و سادگی در چیدمان  

  2-از نتایج چیدمان ساده است ؟

الف )ایجاد امنیت
ب )ایجاد آرامش ذهنی
ج ) رفع تنوع و زیبایی ظاهری
د ) ایجاد کسالت و ملالت  

  3- کدام مورد باید از خصوصیات ورودی خانه باشد ؟

الف ) استفاده از رنگهای شاد
ب ) داشتن فضایی برای استقبال از مهمانان
ج ) وجود فضاهایی برای جا کفشی
د ) داشتن فضایی جهت استراحت  

  4- رابط بین فضای داخل و خارج خانه است ؟

الف) اتاق نشیمن
ب) ورودی
ج) اتاق پذیرایی
د) آشپزخانه  

  5- کدام رنگ ها فضای ورودی را زیبا و جذاب می کند ؟

الف) رنگهای تیره
ب) رنگهای سرد
ج)رنگهای شاد
د) رنگهای متضاد  

  درس شش : تأکید
قسمت اول : طراحی تجسمی/قسمت دوم : تزئینات داخلی خانه

استاد صنیعی پور
اهداف درس :
دانشجوباید پس از پایان درس بتواند مفهوم تأکید را درچند جمله بیان کند.
ویژگیهای روحی و روانی افراد را براساس بررسی عناصر مورد تأکید آنها در یک اثر هنری تجزیه و تحلیل کند .
انواع تأکید را دسته بندی کرده و هر کدام را در چند سطر تعریف کند .
شرح درس :
تأکید :
انسان اصولاً برعلایق خود تأکید می ورزد . در معماری داخلی و تزیین خانه می توان اشیاء را مورد تأکید قرارداد . قراردادن یک شیء نفیس دریک محل خاص باعث تأکید بر روی آن می شود .
تأکید ، وجه تمایزمهم بین عناصر اصلی وفرعی :
تأکید روی عناصر ارزشمند نسبت به سایر عناصر باید قویتر باشد . در غیر این صورت طرح، یکنواخت و خسته کننده ای حاصل می شود. از طرفی دیگر اگر تأکید روی تعداد زیادی شیء بصورت مساوی صورت بگیرد در اثر هنری شلوغی و اغتشاش بوجود می آید .
به طور کلی تأکید روی عناصر بصری بوسیله نور. رنگ ، شکل و بافت صورت می گیرد.
تأکید بوسیله نور :
به نوری که به صورت نقطه برجایی تابیده شود اسپاتلای می گویند . فرض کنید که در کنار اتاق مجسمهء گرانبهایی روی چهار پایه وجود دارد . برای تأکید بیشتر، نور اتاق را روی آن قسمت متمرکزمی کنیم . یعنی نور حاشیه راکم رنگ تر می کنیم تا نورفقط روی آن شیء مجزا بتابد. به عبارت دیگردرکل چیدمان اتاق، یک نور ملایم و درآن قسمت خاص یک نور مخصوص می تابانیم.
تأکید به وسیله رنگ :
در صورتیکه تعدادی عنصر وجود داشته باشند که دارای یک شکل و اندازه باشند می توان با رنگ آمیزی یکی از آنها را شاخص ترکرد . کاربرد رنگهای تیره در چیدمان داخلی خسته کننده می شود ولی کاربرد رنگهای روشن دید مارا به طرف فضای قابل رؤیت جلب می کند.
تأکید بوسیله شکل :
به نسبت اهمیتی که اجسام در چیدن فضاهای داخلی دارند برای تأکید بیشتر ابتدا فرم شاخص ، سپس فرم های اصلی و فرعی را به تناسب تزیین می کنیم . سطوح زاویه دار ، دید را به طرف اشیاء هدایت می کند . بطوریکه زوایای دیوار، پر قدرت ترین نقاط تأکید در منزل، محسوب می شوند .
تأکید بوسیله بافت :
برای تأکید روی عناصر ، بافت آنها را ملایم یا خشن انتخاب می کنیم . از آنجائیکه بافت خشن جذابتر است ، لذا ارتباط بیشتری با فضا بر قرار میکند .

  سئوالات چهار گزینه ای :
1- نتیجه تأکید روی عناصری که ارزش کمتری دارن،چیست؟

الف ) ایجاد طرحی یکنواخت
ب ) ایجاد طرحی خسته کننده
ج )ایجاد طرحی یکنواخت و خسته کننده
د ) اهمیت بیشتر آنهاو ایجاد تنوع در زندگی  

  2- تأکید روی تعداد زیادی شئ به طور مساوی باعث می شود ،……………. .

الف) تمامی اشیاء دارای اهمیت شوند .
ب ) جلوه ای ویژه ای پدید آید .
ج ) در اثر هنری شلوغی و اغتشاش پدید آید .
د ) بر جذابیت دیداری افزوده شود.  

  3- تأکید روی عناصر بصری به وسیله کدام عنصرصورت نمی گیرد؟

الف) نور
ب ) رنگ
ج ) شکل و بافت
د ) جرم  

  4- پر قدرت ترین نقاط تأکید در منزل کدام است ؟

الف) زوایای دیوار
ب ) سقف اتاق
ج ) ورودی خانه
د ) کف منزل  

  5- کدام بافت به لحاظ تأکید جذابتر است؟

الف) بافت نرم - بافت سنگین
ب ) بافت خشن
د ) بافت سبک  

  قسمت دوم : تزئینات داخلی خانه
استاد ایزد پناه

اهداف درس :
دانشجو باید پس از اتمام درس بتواند ارتباط ورودی را با فضاهای خانه بیان کند .
خصوصیات ورودی را شرح دهد .
شرح درس :
خصوصیات ورودی :
ورودی خانه باید فضایی برای جالباسی و جا کفشی داشته باشد . ورودی باید دارای رنگهای شاد و جذاب باشد . بهتر است ورودی در کنار فضای سبز باشد . تورفتگی و رنگهای شاد باعث ایجاد جذابیت در نما می شود. ورودی را می توان با گلدان تزیین کرد.
ارتباط ورودی با فضاهای خانه :
ورودی باید با پارکینگ ارتباط مستقیم داشته باشد . همچنین ورودی باید باپله های اصلی ارتباط داشته باشد . پله ها رابط اصلی ورودی ، با سایر فضا ها هستند . همچنین پله ها رابط بین فضای زیر زمین و پارکینگ با ورودی هستند . ورودی باید با رختکن رابطه داشته باشد. ورودی باید نزدیکترین فاصله رااز حمام و توالت داشته و دورترین فاصله را از اتاق خواب داشته باشد . همچنین ورودی باید فاصله نزدیکی با اتاق نشیمن،آشپزخانه و غذا خوری داشته باشد.  

  سوالات چهار گزینه ای:
1- کدام مورد باعث سبب ایجاد جذابیت در نمای ورودی میشود؟

الف) استفاده از گلدان
ب) استفاده از رنگهای شاد
ج) تورفتگی در دیوار
د)رنگهای تیره  

  2- ورودی بایستی با کدام مورد ارتباط مستقیم داشته باشد ؟

الف) پارکینگ
ب) پله های اصلی
ج) پله های فرعی
د) پارکینگ و پله های اصلی  

  3-ورودی باید ……………

الف) فاصله نزدیکی با حمام و تؤالت داشته باشد .
ب)‌ نزدیکترین فاصله را با اتاق خواب داشته باشد .
ج) دورترین فاصله را با اتاق نشیمن داشته باشد .
د) دورترین فاصله را با آشپزخانه داشته باشد .  

  4- دورترین فاصله ورودی با کدام یک است ؟

الف) اتاق نشیمن
ب) اتاق خواب
ج) اتاق پذیرایی
د) آشپزخانه  

  5- نزدیکترین فاصله ورودی با کدام بخش از منزل است ؟

الف) اتاق نشیمن
ب) آشپزخانه
ج) توالت
د) اتاق پذیرایی